Quyoshli arava

Қуёшли арава (дат. Солвогнен) — бронза даври аравасининг миниатюра ҳайкали, 1902-йилда Зеландия оролининг шимоли-ғарбий соҳилидаги Трундҳолм ботқоғида бир деҳқон томонидан топилган ва ўша пайтдан бери Копенгагендаги Дания Миллий музейи коллексиясининг марваридига айланган. (Дания маданий канонига киради).

Ҳайкалтарошлик гуруҳига тўрт ғилдиракли аравадан ташқари 25 см.ли, ўнг томони зарҳал ишланган бронза диск шаклидаги Сол (Қуёш) тасвири ва уни етаклаб кетаётган, бронзадан қуйилган от тасвирланган. Зарҳал қуёш дискининг фақат бир томонига қўлланган: афтидан, қадимги одамлар Қуёшнинг бу томони кундузи вагон ҳаракати пайтида, қарама-қарши. зарҳалланмаган томони эса тунда қайтиб келганида Ерга қараган деб ҳисоблашган.

Араванинг чап томони

Трундҳолмдан қуёшли арава милоддан аввалги ХВИИИ-ХВИИ асрларга тегишли бўлиши мумкин. (Небрадан самовий диск билан бир вақтда). Шуниси эътиборга лойиқки, бу ғилдиракли арава: ҳар бир ғилдиракда тўртта сим бор. Биринчи ҳақиқий аравалар Европада фақат темир асрида пайдо бўлган (Монтелеонедан этруск араваси, милоддан аввалги ВИ аср).

Қуёш худосининг аравада осмон бўйлаб саёҳати ҳақидаги афсона ҳинд-европа халқларига хос (қаранг. Гелиос араваси, қадимги ҳинд Вимана). Герман анъаналарида бу биринчи марта ўрта асрларда қайд этилган: маъбуда Сол Арфак ва Алсвид исмли отлар, кун худоси Дагр эса — Хримфакси („қиров ёлли“) ва Скинфакси („оч ёлли“) отлар тортилган аравада осмон гумбазини айланиб чиқади

Айланаётган тасвир

Яна қаранг

• Тарихдан олдинги Фенноскандия

Адабиётлар

• Панченко Д. В.. Диффузия идей в Древнем мире. Филологический факультет и Факультет свободных искусств и наук СПбГУ, 2013. 

Ҳаволалар

• Медиафайлы по теме Солнечная повозка на Викискладе