Republic P-47 Thunderbolt
Рипаблик П-47 Тандерболт (инглизча: Републиc П-47 Тҳундерболт) — Иккинчи Жаҳон урушининг қирувчи-бомбардимончиси, 1941-йилдан 1945-йилгача ишлаб чиқарилган, ўша даврларнинг энг йирик битта двигателли қирувчиси. Асосий қурол саккизта йирик калибрли (12,7 мм) пулемёт бўлиб, қирувчи-бомбардимончи сифатида фойдаланилганда у 1133 килограмм бомба юкига эга эди. Тўлиқ юкланганида, П-47 саккиз тоннагача оғирликка эга бўларди ва бу урушнинг энг оғир жангчиларидан бирига айланди. П-47 кучли Пратт &амп; Wҳитней Р-2800 Доубле Wасп двигатели билан ишлаб чиқилган бўлиб, у АҚШ денгиз флоти ва АҚШ денгиз пиёдалари корпуси Грумман Ф6Ф „Ҳеллcат“ ва Воугҳт Ф4У „Cорсаир“ қирувчиларида ҳам ишлатилган. Тҳундерболт қисқа ва ўрта масофага эскорт қирувчиси сифатида, баланд баландликдаги ҳаво жангларида ва Европа ва Тинч океани ҳарбий ҳаракатлар театрларида қуруқликдаги ҳужумда самарали бўлган. Уруш пайтида у АҚСҲ ҲҲКнинг асосий қирувчи самолётларидан бири бўлиб, айниқса қуруқликдаги ҳужум ролини яхши бажарган. Радиал двигател ва ҳимояланган бензин баклари туфайли, у юқори даражада омон қолиш билан ажралиб турарди.</бр>
| П-47 Тҳундерболт („Чақмоқ зарбаси“) | |
|---|---|
инглизча: Републиc П-47 Тҳундерболт | |
.jpg) | |
| Тавсифи | |
| Тури | қирувчи-бомбардимончи |
| Лойиҳаловчи |
 Републиc Авиатион |
| Ишлаб чиқарувчи |
„Републиc“ заводлари Фармингдейл, АҚСҲ Эвансвил, АҚСҲ "Кёртис-Райт" заводи Буффало АҚСҲ |
| Конструктор | А.М.Кортвели |
| Илк парвоз | 6-май 1941-йил (ХП-47Б) |
| Эксплуатация боши | ноябр 1942-йил |
| эксплуатация тугаши | 1966-йил |
| Мақоми | Фойдаланилмайди |
| Асосий эксплуатант |
 АҚСҲ ҲҲК Қироллик ҲҲК Франсия ҲҲК.svg){kind=small} СССР ҲҲК |
| Ишлаб чиқарилган йиллар | 1942—1945 |
| умумий сони | 15660 |
| Нархи | 85.000$ (1945) |
| Ўлчамлари | |
| вариантлар | Републиc ХП-72 |
 Републиc П-47 Тҳундерболт Викиомборда | |
Уруш охирига келиб, П-47 АҚШнинг энг кўп ишлаб чиқарилган қирувчиси эди, у бир вақтнинг ўзида бошқа мамлакатларга, шу жумладан Ленд-лиз асосида СССРга етказиб берилди.
Зирҳли кокпит нисбатан кенг ва қулай бўлиб, кўз ёши шаклидаги соябон П-47 учувчисига яхши кузатиш имконини берди. Замонавий Америка ҳужум самолёти Фаирчилд Републиc А-10 „Тҳундерболт“ ИИ ўз номи учун П-47 дан қарздор.
Машина рус ва грузин келиб чиқишига эга конструкторлар Н. Северский ва А. М. Картвели раҳбарлигида Републиc Авиатион Cомпанй томонидан яратилган..
Машинанинг расмий номи, Републиc Авиатионнинг бошқа кўплаб моделлари сингари, момақалдироқ сўзи билан боғлиқ — „момақалдироқ“ (инглизча: тҳундерболт — удар грома). Фюзелаж шакли учун машина норасмий „Жаг“ лақабини олди (инглизча: Жуг — кувшин). Британияликлар кўзани Жуггернаут (Жуггернаут — тинимсиз куч) сўзининг қисқартмаси деб ҳисоблашган, бу рекорд даражадаги ўлчам ва вазн, юқори двигател кучи ва самолётнинг таъсирчан қуролланишини назарда тутган. Самолётнинг яна бир норасмий номи — Т-болт.