Ресторанлар меню услуби, тайёрлаш усуллари ва нархлари, шунингдек, мижозга таом тақдим этиш услубларига асосланиб бир нечта саноат таснифларига бо'линади. Ушбу мақола асосан АҚШдаги вазиятни тасвирлайди, шу билан бирга тоифаларга ажратиш бутун дунёда бо`йлаб катта фарқ қилади.

Категорияларнинг келиб чиқиши

Тарихан, ресторан фақат о'тирган ҳолда овқатланадиган, официант хизмат қиладиган столлар билан та'минланган жойларни назарда тутган. Фаст фоодни тайёрланадиган ва олиб кетиладиган ресторанларнинг ко'пайишидан со'нг, эски "стандарт" рестораннинг ретроними яратилди, я`ний о'тирадиган ресторан. Ко'пинча, "о'тирадиган ресторан" Фаст-фоод рестарани ёки кечки овқатланадиган жой эмас, балки столга хизмат ко'рсатадиган тасодифий овқатланиш ресторанини англатади. Шимолий Америкада о'тирадиган ресторанлар одатда "оилавий " ёки " расмий " деб таснифланади.

Британия инглиз тилида ресторан атамаси деярли ҳар доим столга хизмат ко'рсатадиган овқатланиш муассасасини англатади, шунинг учун "о'тириш" одоби одатда шарт эмас. Тез тайёрланадиган таомлар ва стол хизматига эга бо'лган олиб кетиш жойлари одатда ресторан деб номланмайди. Шимолий Америкадан ташқарида фаст фоод ресторанлари, оилавий ва тасодифий овқатланиш атамалари ишлатилмайди ва ресторанлар орасидаги фарқлар ко'пинча бир хил. Мисол учун, Франсияда ба'зи ресторанлар тасодифийлик ёки замонавийлик даражасини ко'рсатиш "бистро" деб номланади, бироқ ба'зи "бистролар"нинг тақдим этаётган таомлари ва мижозларини жалб қилиши жуда расмийдир. Бошқалар эса "брассериэс" деб аталади, бу атама хизмат соатларини билдиради. "Брассериэс" кеча-ю кундуз хизмат қилиши мумкин,оддий "ресторанлар" эса фақат белгиланган вақт оралиг'ида хизмат қилади. Швецияда ко'п турдаги ресторанлар "ресторанчи" деб номланади.

Овқатланишда: Ресторан тажрибасини излашда,[аниқ манба керак] Роберт Аппелбаумнинг та'кидлашича, барча ресторанларни қутбли қарама-қаршиликлар сифатида белгиланган ижтимоий параметрлар то'пламига ко'ра таснифлаш мумкин: юқори ёки паст, арзон ёки қиммат, машҳур ёки экзотик, расмий ёки норасмий ва ҳоказо. Ҳар қандай рестораннинг услуби ва нархи нисбатан юқори ёки паст бо'лади, турли хил мижозларга таклиф қилинадиган ресторанлар машҳур ёки экзотик бо'лади ва ҳоказо.

Ресторан тоифалари

Этник

Этник ресторанларда этник ёки миллий таомлар тайёрланади. Масалан, юнон ресторанлари юнон ошхонасига ихтисослашган[1].

Фаст фоод

Фаст-фуд ресторанларида хизмат ко'рсатиш тезлиги юқори. Операциялар кичик ко`чадаги озиқ-овқат аравалари сотувчиларидан МcДоналд'с ва Бургер Кинг каби миллиард долларлик корпорацияларгача. Овқат столдан эмас, балки олдинги пештахтадан (ёки ба'зи ҳолларда электрон терминал ёрдамида) буюртма қилинади. Овқатланаётганлар, одатда, о'з овқатларини пештахтадан о'злари танлаган столга олиб борадилар ва товоқларидаги чиқиндиларини о`злари ташлайдилар. Автомобилда этказиб бериш хизмати ҳам мавжуд бо'лиши мумкин. Тез овқатланиш ресторанлари ресторан саноатида ҚСР ёки тез хизмат ко'рсатувчи ресторанлар сифатида танилган[2].

Тез тасодифий

Тезкор тасодифий ресторанлар, биринчи навбатда, Чипотле Мехиcан Грилл ва Панера Бреад[3] каби машҳур ресторанлардир. Ресторанда тез овқатланиш тармоқларига қараганда ко'проқ таом тайёрланади. Тезкор тасодифий р эсторанлар одатда столга то'лиқ хизмат ко'рсатишмайди, лекин ко'пчилик бир марта ишлатилмайдиган лаганлар ва идишларни таклиф қилади. Озиқ-овқат сифати ва нархлари одатий фаст фоод ресторанига қараганда юқорироқ бо'лади, лекин оддий овқатланишдан пастроқ бо'лиши мумкин.

Оддий овқатланиш

Тасодифий овқатланиш ресторани (ёки о'тирадиган ресторан) о'ртача нархда хизмат ко'рсатадиган ресторандир тасодифий озиқ-овқат атмосфера. Буфет услубидаги ресторанлардан ташқари, тасодифий овқатланиш ресторанлари одатда столга хизмат ко'рсатади. Занжир мисоллари Буюк Британиядаги Ҳарвестер ва АҚШдаги ТГИ Фридайсни о'з ичига олади. Кундалик овқатланиш тез овқатланиш корхоналари ва мазали таомлар ресторанлари о'ртасидаги бозор сегментини о'з ичига олади. Оддий овқатланиш ресторанларида ко'пинча алоҳида бар ходимлари, то'лиқ пиво менюси ва чекланган шароб менюси мавжуд. Улар тез-тез, лекин шарт эмас, кенгроқ занжирнинг бир қисми, хусусан, АҚШда. Италияда бундай тасодифий ресторанлар ко'пинча " тратториа " деб аталади ва одатда мустақил равишда эгалик қилинади ва бошқарилади.

Премиум тасодифий

Премиум тасодифий ресторанлар Г'арбий Канададан келиб чиққан ва Cаcтус Cлуб Cафе, Эарл'с, Мохиэ'с ва ЖОЭЙ кабиларни о'з ичига олади. Премиум тасодифий ресторанлар юқори даражадаги cасуалга эга ҳисобланади. Тасодифий овқатланишга о'хшаб, улар одатда овқат хонаси ва бир нечта телевизорлари бо'лган дам олиш хонаси бо'лимига эга ва ко'пинча ичимликлар ва "глобал илҳомлантирилган" таомларга э'тибор қаратади. Улар одатда юқори даражадаги ҳудудларда ва шаҳар марказларида жойлашган. Бу концепция Канадада машҳур бо'либ, Эарлс, ЖОЭЙ ва Мохиэ'с брендлари Америка Қо'шма Штатларида кенг тарқала бошлади ва овқатланиш тушунчаси Буюк Британияда Cафé Роуге, Wилдwоод Китчен ва бошқалар каби занжирлар билан кенг тарқалмоқда.

Оилавий ресторанлар

Оилавий ресторанлар - бу оддий овқатланиш ресторанларининг бир тури бо'либ, уларда таомлар ко'пинча лаганларда тақдим этилади ва меҳмонлар о'злари.

Бундан ташқари, оилавий до'стлар ёки тасодифий ресторанларни тасвирлаш учун ҳам фойдаланиш мумкин.

Пуб

Ан'анага ко'ра, паблар, биринчи навбатда, озиқ-овқат билан та'минланган ичимлик корхоналари бо'либ, ко'плаб замонавий паблар озиқ-овқатга ҳам таянади, шу сабабли гастропублар ко'пинча о'зларининг юқори сифатли таомлари ва шу билан бирга юқори нархлари билан машҳур. Оддий пубда пиво учун танлов катта.

Теппаняки услуби

Япон ошхонасига ихтисослашган ко'плаб ресторанлар теппаняки панжарасини таклиф қилади, бу эса Японияда шичирин деб аталадиган ко'мир печининг турига асосланган. Ко'пинча бир-бирига бог'лиқ бо'лмаган бир нечта зиёфатларда меҳмонлар панжара атрофида о'тиришади, ошпаз эса уларнинг олдида овқат буюртмаларини тайёрлайди. Ко'пинча ошпаз меҳмонларни турли хил реквизитлардан ташқари, ҳавода айланаётган тухумни синдириш, турли о'лчамдаги пиёз бо'лакларидан вулқон ҳосил қилиш ва панжара қилинган қисқичбақа бо'лакларини патронларнинг ог'зига айлантириш каби махсус усуллар билан меҳмонларни хурсанд қилишни о'ргатади. Ҳибачи деб ҳам аталади. 

Ма'нбала

  1. ↑ Ҳалпер, Э. Б.. Шоппинг Cентер анд Сторе Леасес, Реал эстате сериэс. Лаw Жоурнал Семинарс-Пресс, 2001 — 9А-670-бет. ИСБН 978-1-58852-003-6. 
  2. ↑ Wоэллерт, Лорраине. „Қуиcк Сервиcе Рестауранц Оффер Фих фор У.С. Жоб Маркет“. Блоомберг (2012-йил 2-октябр). Қаралди: 2013-йил 1-апрел.
  3. ↑ „Фаст Cасуал Рестауранц Гроw ин Популаритй“. ҚСР (2011-йил 1-июн). Қаралди: 2013-йил 15-декабр.