"Россан кодекси" (лотинча: Cодех Россаненсис; белгиси: Σ ёки 042) — юнон тилидаги ВИ асрга оид унсиал қўлёзма бўлиб, Марк 16:14-20 даги бўшлиқ билан Матто ва Марк Инжиллари матнини ўз ичига олади[1][2]. Қўлёзманинг номи қўлёзма топилган шаҳардан олинган.

2015-йилда ЮНЕСКОнинг Жаҳон хотираси реэстрига киритилган[3].

Қўлёзма хусусиятлари

Россан кодекси бинафша рангли пергаментга кумуш сиёҳ билан ёзилган ва 188 та пергамент варақдан (307 мм х 260 мм) (376 бет) иборат. Инжиллардан ҳар бирининг дастлабки учта сатри, шунингдек, „Худо“ ва „Исо“ (номина саcра) сўзларининг қисқартмалари олтин ҳарфлар билан ёзилган. Саҳифадаги матн ҳар бири 20 сатрдан иборат икки устунда жойлашган[2]. Кодекс маълум бўлган энг қадимги қўлёзма бўлиб, матн билан бир вақтда акварелда бўялган миниатюралар билан безатилган.

Россан кодекси Синоп кодекси (О), Берат кодекси (Ф) ва Петербург Бинафшаранг кодекси (Н) билан биргаликда бинафша рангли унсиял қўлёзмалар гуруҳига киради.

Қўлёзманинг юнонча матни Византия матн турини акс эттиради, у Петербург бинафша кодексига жуда яқин. Қўлёзма Аланднинг В тоифасига алоқадор[2]. Қўлёзма матни Гебҳард (О. вон Гебҳард) томонидан 1883-йилда нашр этилган.

Музей веб-сайтига кўра, кодексда 14 та миниатюра мавжуд[4], Метзгер 17 та деган. Улардан 12 таси Масиҳнинг ҳаётига бағишланган.

Тарихи

Қўлёзма 1879-йилда Италия жанубидаги Россано шаҳридан топилган[1]. Китобнинг тузилишидан кўриниб турибдики, „кодекс“ тўлиқ китобнинг ярмини ташкил қилади. Етишмаётган иккита Инжил ХВИИ асрда черковда чиққан ёнғинда йўқолган[4]. Кўринишидан, кодекс Россанога ВИИИ асрда мусулмон экспансиясидан қочган насронийлар билан бирга келган.

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 C. Р. Грегорй, „Техткритик дес Неуэн Тестаменц“, Леипзиг 1900, вол. 1, п. 92
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 Курт унд Барбара Аланд, Дер Техт дер Неуэн Тестаменц. Эинфüҳрунг ин диэ wиссенсчафтличен Аусгабен соwиэ ин Тҳеориэ унд Прахис дер модернен Техткритик. Деуцче Бибелгеселлсчафт, Стуттгарт 1981, С. 123. ИСБН 3-438-06011-6.
  3. ↑ „Тҳе Cодех Пурпуреус Россаненсис, УНЕСCО Меморй оф тҳе Wорлд Программ, 2015-10-09“. 6-ноябр 2016-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 1-ноябр 2016-йил.
  4. ↑ 4,0 4,1 „Кодекс на сайте музея“. 1-ноябр 2016-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 31-октабр 2016-йил.

Адабиётлар

Ҳаволалар