Рой Греэнсладе 1946-йил 31-декабрда туғилган. У британиялик ёзувчи шу билан бирга журналист, журналистика бўйича собиқ профессор. У 1960-йиллардан бошлаб Буюк Британия газетасида ишлаган. ОАВ шарҳловчиси сифатида у 2006-йилдан 2018-йилгача Тҳе Гуардиан учун кундалик блог ва 2006-йилдан 2016-йилгача Лондоннинг Эвенинг Стандард газетаси учун рукн ёзган[1][2]. „Гринслейд“ тахаллуси остида 1980-йилларнинг охирида „Синн Феин“ газетаси Ан Пҳоблачт учун ҳам ёзган. Айни пайтда Флеэт Стреэтда ишлаган[3]. 2021-йилда Тҳе Тимес газетасида Гринслейднинг Британия журналистикаси шарҳидаги мақоласига таяниб, у Муваққат ИРАнинг портлаш кампаниясини қўллаб-қувватлагани ҳақида хабар берилган эди[4]. Ушбу хабардан кейин, Гринслейд Лондон университетининг шахарга ташриф буюрган фахрий профессор лавозимини тарк этди[5].

Рой Греэнсладе
Таваллуди 1946-йил 31-декабр (1946-12-31) (79 ёш)
Касби Жоурналист, аcадемиc
Турмуш ўртоғи Нореэн Мcелҳоне

Ҳаётга қўйилган эрта қадам ва мартаба

Греэнсладенинг отаси суғурта ходими, онаси бўлса бухгалтер эди. Оила Жанубий Оккендондаги кенгаш уйига кўчиб ўтишдан аввал онасининг ота-онаси билан Дулвичда яшаган[6]. Кейинчалик улар Лей-он-Сеа шаҳрида уй сотиб олишди. У 1957-йилдан 1963-йилгача Дагенҳам округи ўрта мактабига ҳар куни 32 миля йўл босиб ўтди[6]. Қўшимча маълумот сифатида ёзадиган бўлсак, унинг укаси ҳам бор[6].

17 ёшида Греэнсладе Баркинг ва Дагенҳам Адвертисер компаниясида ишлаган. 3 йиллик меҳнат шартномасини бажарганидан кейин, у Блекберндаги Ланcашире Эвенинг Телеграпҳ газетасига суб-муҳаррир сифатида қўшилди. 18 ойни Даилй Маилнинг Манчестер офисида ёрдамчи муҳаррир сифатида ўтказди. Гринслейд Британия Коммунистик партиясининг дастлабки аъзоси эди[7].

1969-1991-йиллардаги фаолияти

1969-йилда Греэнсладе Флеэт Стреэт-га Руперт Мердок томонидан сотиб олинган "Тҳе Сун"да янгиликлар муҳаррири сифатида кирди. У 1972-йилда Даилй Миррор газетасида қисқача фаолият юритди. „Тҳе Сун“ нашрига бош муҳаррир ўринбосари сифатида қайтиб келди, олдин янгиликлар бўлимида, кейинроқ бошқа бўлимларда ишлади.

Греэнсладе 1974-йилда ўзининг биринчи китобини ёзиш ҳамда „Сассекс“ университетида сиёсат бўйича диплом олиш учун "Тҳе Сун"ни тарк этди. У Бригҳтон Аргус, ББC Радио Бригҳтон, Сундай Миррор ва Ревеилле-да ярим кунлик таҳрирлаш ишлари билан университетда ишлаган. 1979-йилда ўқишни тамомлагандан кейин у Лондондаги „Даилй Эхпресс“ газетасига юборилгунга қадар 6 ой давомида Манчестердаги „Даилй Стар“ газетасига қўшилди. Тез орада у „Даилй Стар“ нашри муҳаррири этиб тайинланди. 

1981-йилда у „Тҳе Сун“ нашрига муҳаррир ёрдамчиси сифатида қайтди. У Флеэт Стреэтдан Wаппингга кўчиришда иштирок этган. 5 йил ўтгач, у Тҳе Сундай Тимес газетасига ўтди ва бош муҳаррир (янгиликлар) бўлишдан олдин биринчи навбатда Кўриб чиқиш бўлимини бошқарган. 1990-йилда Роберт Максвелл томонидан „Даилй Миррор“ муҳаррири этиб тайинланди[8].

"Даилй Миррор" муҳаррири бўлганида, Греэнсладе ўз эгаси Роберт Максвеллнинг кўрсатмаси бўйича ғалаба қозониб бўлмаслигига ишонч ҳосил қилиш учун газетада турли танловларни ўтказди. У ўзининг 1992-йилдаги Максвелл таржимайи ҳолида ўз хатти-ҳаракатини тан олди, у 2011-йилнинг октябр ойида Левесон Инқуирй семинарида такрорлади ва шундай деди: "Меа cулпа, меа cулпа, меа cулпа″ [9].

Греэнсладе 1991-йилнинг март ойида „Даилй Миррор“дан жўнаб кетди[10]. У „Тҳе Сундай Тимес“ ва „Тодай“ газеталарида қисқача маслаҳатчи муҳаррир бўлиб ишлаган[11].

"Тҳе Гуардиан" ва бошқа нашрлар (1992-йилдан 2016-йилгача)

1992-йилдан 2005-йилгача Гринслейд Тҳе Гуардиан газетасининг шарҳловчиси бўлган. У 2018-йилда тугатилган кундалик медиа-блогни очиш учун „Тҳе Гуардиан“га қайтишдан олдин худди шундай лавозимда Тҳе Даилй Телеграпҳ билан 3 ой ишлади. У „Эвенинг Стандард“ учун ҳафталик медиа жадвалини ёзган. Унинг Стандард учун жадвали 2016-йил апрелигача 10 йил давом этди[2][12]. Ўзгарувчан саноат контекстида, Греэнсладе стандарт учун ўзининг охирги ужадвалини кузатиш билан якунлади: „Нима бўлишидан қатъи назар, мен буни биламан: журналистика, мен 50 йилдан ортиқ шуғулланганман, омон қолиши керак. Бусиз демократиянинг ўзи хавф остида қолади“[2].

У ББC Радио 4 нинг Медиумwаве (1993-1995) дастурини тақдим этган ва 1996-йилда Гранада Талк ТВда Британия Талкс Баcк кўрсатувининг бошловчиси бўлган. У ОАВ билан боғлиқ масалалар бўйича мунтазам эфирга узатувчи эди.

Кенйинги йиллардаги фаолияти

Греэнсладе ҳар чоракда бир марта нашр этиладиган „Бритиш Жоурналисм Ревиэw“ илмий кенгаши аъзоси ва „МедиаWисе“ медиа ахлоқий хайрия ташкилотининг ишончли вакили эди. 2003-йилда у Хю Стивенсон ўрнига Лондондаги Сити университетининг журналистика профессори этиб тайинланди[13]. У 2018-йилда ўз лавозимини тарк этди. 2021-йилгача Фахрий ташриф буюрган профессорга айланди.

Греэнсладе "Ўлим иэрархияси" атамасини яратган, шунингдек, ушбу мавзу бўйича кўп ёзган[14][15].

Греэнсладе, шунингдек, "Ишчилар синфи билан хайр" (1976), Максвеллнинг қулаши (1992) ва „ Пресс тўдаси: газеталар пропагандадан қандай фойда олади“ (2003) номли учта китоб муаллифидир.

Унинг бошқа нашр этилган ишларига қуйидагилар киради:

„Журналистлик тергов“ китобида „Қизил-қизиллар, ўрнатишлар, стинглар ва стунц: қизил тепаликлар ўзларининг терговларини қандай ўтказишади“. Ҳуго де Бургҳ (Роутледге, 2000);

— Соқовлик зерикарли дегани? „Алоқа ахлоқи бугунги кунда“, эд. Ричард Кибл (Трубадор, 2005);

„Cоммутинг: Беллес, Буфферс анд Борес“, Тҳе Бригҳтон Боок, эд. Мелисса Бенн (Мйриад, 2005);

„Сcапегоац қидируви: Буюк Британия матбуотида бошпана ҳақида ёритилиши“, Бошпана ва миграция бўйича ишчи ҳужжат 5, Давлат сиёсатини ўрганиш институти, 2005-йил;

„Афсона тасвири: гиёҳванд моддалар журналистларга қандай қилиб стереотип қилиш, ҳақорат қилиш ҳамда сенсация қилиш учун ажойиб имконият беради“, Друг Линк журнали, 2006-йил;

Очлик эълонидаги „Флеэт Стреэт ҳақиқат қабристони“: 1981-йилги очлик эълонига оид мулоҳазалар, эд. Денни Моррисон (Брендон/Бургут тоғи, 2006);

Брехит ва Шимолий Ирландияда „26 ни 32 га айлантириши мумкин бўлган катализатор: чалкашлик билан чегараланиш“, таҳрирлар. Жон Мейр, Стивен Маккейб, Нил Фаулер ва Лесли Будд (Тишлаб ўлчамли китоблар, 2019);

Ўз жонига қасд қилиш ҳақида хабар бериш бўйича Оммавий ахборот воситалари йўриқномаларига сўзбоши (Самарияликлар, 2020);

„Бирлашган Қироллик таблоидлари бу борада қандай йўл тутишади“ Журналистика тадқиқотида, учинчи нашр, таҳрирлар. Ҳуго де Бургҳ ва Пол Лашмар (Роутледге, 2021);

Греэнсладе 2007-йилда Натионал Лифе Сториэс (C467/14) Британия кутубхонаси томонидан сақланадиган „Британия матбуотининг оғзаки тарихи“ тўплами учун интервю олди[16].

Ирландия республикачилиги

1980-йилларнинг охирида, Тҳе Сундай Тимес газетасининг янгиликлар муҳаррирлигини бошқарганида, Греэнсладе Синн Феин томонидан нашр этилган Ан Пҳоблачт газетасига яширинча ёзган[17]. Унинг тахаллуси Жорж Кинг эди. Греэнсладе 2021-йилги Британия журналистика шарҳи мақоласида буни Гуардиан ҳамкасби Ник Девис унинг розилиги билан очиб берганини ёзган[18]. Греэнсладе 2008-йилда ўз блогида Девиснинг китобини кўриб чиққанида, у Ан Пҳоблачтга қўшган ҳиссасини инкор этмади[19]. Ҳ Блок қамоқхонасидаги очлик эълонларининг 30 йиллиги муносабати билан Гринслейд Лондондаги Синн Фейн конференциясида нутқ сўзлади ҳамда Ан Пҳоблачт бу борадаги мақоласини чоп этди[20].

Греэнсладе анча йиллардан бери Донегал округида уйга эга ҳамда унинг яқин дўсти Пат Доҳерти бўлиб, у 1988-йилдан 2009-йилгача Синн Фейн вице-президенти бўлган. У АИР Армия Кенгашининг собиқ аъзоси сифатида машҳур бўлган[21]. У 2013-йилда 4 аскарнинг ўлимига сабаб бўлган Хайд Паркдаги портлашда гумон қилинганлардан бири бўлган ИРА аъзоси Жон Дауни учун кафиллик қилган"[22]. Яхши келишувнинг бир қисми сифатида у судга тортилиши шарт эмас эди, деб ёзади Греэнсладе[18].

2000-йилнинг феврал ойида Тҳе Спеcтатор журналида Стивен Гловернинг мақоласи чоп этилган бўлиб, унда Греэнсладе Тҳе Гуардиан газетасидаги „Республикачилар ячейкаси“нинг бир қисми бўлган ва „унинг республикачиларга хайрихоҳлигига шубҳа йўқ“[23]. Кейин муҳаррир Алан Русбридгер Гловернинг газетанинг ўша пайтда ва ўнлаб йиллар ўтгач, Греэнсладенинг қарашлари аниқ бўлганида „Республика хужайраси“ борлиги ҳақидаги даъволарини рад этди[5][24]. Унинг эълон қилинмаган содиқликлари кўп йиллар давомида Привате Эе учун етарлича яхши маълум бўлган ва журналистни тилга олишда „Рой оф тҳе Провос“ лақабини ишлатишган[25].

Бритиш Жоурналисм Ревиэw мақоласида Гринслейд 1970-йилларнинг бошидан бери ИРАнинг бомбардимон кампаниясини яширин ҳамда аниқ қўллаб-қувватлаганини айтди[4][18]. Ирландия республикачилиги ёки Синн Фейн ҳақида мақолалар ёзганида, ўз айбловларини сир сақлаш, жумладан, уларни ўз муҳаррирларига ошкор этишдан бош тортиш сабаби „ипотека тўлаши“ керак эди[4]. 2021-йилда ушбу маълумотлардан кейин у Лондон университетининг Ситидаги фахрий ташриф буюрган профессори лавозимидан истеъфога чиқди[5].

Греэнсладе 2014-йилда Тҳе Гуардиан учун ёзган ББC телеканалидаги „сиёсий мувозанатнинг йўқлиги“ни танқид қилган мақоласи учун алоҳида танқидга учради. У Мария Кейхилл томонидан Русбридгердан Муваққат ИРАнинг юқори мартабали аъзосига[26] қўйилган зўрлаш айбловларини кўриб чиқди. Унинг хатти-ҳаракатларини „энг яхшиси, иккиюзламачилик“ деб атаган. Жеймс Блоодwортҳ томонидан Сундай Тимес мақоласида, уни „ИРА аризаси“ ва ИРАни „фойдали аҳмоқ“ деб таърифлаган[27]. Кейҳилл мақоласининг онлайн версияси энди Ўқувчилар муҳаррирининг „ёзувчининг сиёсий позицияси очиқ кўрсатилиши керак эди“ деган изоҳлари билан шикоятни тан олади[28][26]. Греэнсладе Тҳе Гуардиан газетасининг собиқ муҳаррири Русбриджер томонидан ушбу мақоладаги хатти-ҳаракати ҳамда АИР қуролли курашига ишончи ошкора эмаслиги мақсадида танқид қилинди. Русбридгер, Греэнсладе ва Тҳе Гуардиан ўшандан бери Кейҳиллдан мақола учун узр сўрашган[24].

Шахсий ҳаёт

У Даилй Миррор газетасининг собиқ мухбири, актриса Наташа Макелхоннинг онаси Норин Тейлор билан турмуш қурган[29].

Манбалар

  1. ↑ „Бритиш жоурналист Рой Греэнсладе стандс суретй фор ИРА ман“. Тҳе Ириш Пост (2014-йил 7-март).[сайт ишламайди]
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 Греэнсладе, Рой. „Рой Греэнсладе: Деcаде оф чанге бут жоурналисм муст сурвиве“. Лондон Эвенинг Стандард (2016-йил 6-апрел). Қаралди: 2016-йил 7-апрел.
  3. ↑ „Формер Флеэт Стреэт эдитор ревеалс ҳис суппорт фор ИРА террор cампаигн“. www.неwслеттер.cо.ук.
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 Аллен-Миллс, Тонй. „Флеэт Стреэт эдитор Рой Греэнсладе ревеалс ҳис сеcрет суппорт фор тҳе ИРА анд рефусес то апологисе“. Тҳе Тимес (2021-йил 27-феврал). Қаралди: 2021-йил 28-феврал. (субсcриптион реқуиред)
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 Ҳардй, Жаcк; Мендиcк, Роберт. „Борис Жоҳнсон 'cондемнс' формер Флеэт Стреэт эдитор фор пиэcе ревеалинг ИРА суппорт“. Тҳе Телеграпҳ (2021-йил 1-март). Қаралди: 2021-йил 1-март.
  6. ↑ 6,0 6,1 6,2 „Греэнсладе, Рой (1 оф 9). Орал Ҳисторй оф тҳе Бритиш Пресс“. Бритиш Либрарй. 2017-йил 27-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 7-март.
  7. ↑ „Ҳигҳ Тиде: Реғс Wоркинг Cласс Партй“. www.мархисц.орг.
  8. ↑ Броwн, Давид; Лероух, Марcус. „Формер эдитор Рой Греэнсладе қуиц этҳиcс пост фоллоwинг баcклаш фор суппортинг ИРА“. Тҳе Тимес (2021-йил 2-март). Қаралди: 2021-йил 10-май.
  9. ↑ „Ахегриндер ат Левесон: Пҳил Ҳалл 'Доэс а Лебедев' он Рой Греэнсладе“. Пресс Газетте (2011-йил 7-октябр). 2022-йил 2-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 28-июл.
  10. ↑ „Махwелл: Тҳе Рисе анд Фалл оф Роберт Махwелл анд Ҳис Эмпире“. Публишерс Wеэклй (1992-йил 28-сентябр). Қаралди: 2021-йил 10-май.
  11. ↑ Моррис, Сопҳиэ. „Инсиде Сторй: Тҳе эх-эдиторс' филес“. Тҳе Индепендент (2011-йил 6-октябр). Қаралди: 2021-йил 10-май.
  12. ↑ Понсфорд, Доминиc. „Эвенинг Стандард дропс Рой Греэнсладе медиа cолумн ас пресс ретреац фром сcрутинисинг ицелф“. Пресс Газетте (2016-йил 7-апрел). Қаралди: 2016-йил 7-апрел.
  13. ↑ Бйрне, Cиар. „Греэнсладе такес профессоршип ат Cитй Университй“. Тҳе Гуардиан (2003-йил 31-март).
  14. ↑ „Сиан мурдер сайс а лот абоут медиа'с валуэс“. Лондон Эвенинг Стандард (2011-йил 30-март).
  15. ↑ Оwен Жонес. „Оwен Жонес: Оур шамефул ҳиэрарчй - соме деатҳс маттер море тҳан отҳерс - Cоммент - Воиcес“. Тҳе Индепендент (2013-йил 21-апрел). Қаралди: 2013-йил 29-апрел.
  16. ↑ Натионал Лифе Сториэс, 'Греэнсладе, Рой (1 оф 9) Натионал Лифе Сториэс Cоллеcтион: 'Орал Ҳисторй оф тҳе Бритиш Пресс', Тҳе Бритиш Либрарй Боард, 2007 (Wайбаcк Мачине сайтида 2017-10-27 санасида архивланган). Ретриэвед 7 Оcтобер 2017.
  17. ↑ Греэнсладе, Рой. „Демонисатион оф Геррй Адамс а cонсеқуэнcе оф Иреланд'с 'медиа буббле'“. Тҳе Гуардиан (2014-йил 3-ноябр).
  18. ↑ 18,0 18,1 18,2 Греэнсладе, Рой. „И чеэред он тҳе ИРА фром Флеэт Стреэт — ёу жуст дидн'т реад алл абоут ит“. Бритиш Жоурналисм Ревиэw (2021-йил 1-март). Қаралди: 2021-йил 28-феврал. (субсcриптион реқуиред)
  19. ↑ Гловер, Степҳен. „Тҳе Троублес аре стилл рагинг фор Тҳе Гуардиан'с медиа пундит“. Тҳе Индепендент (2012-йил 12-март). Қаралди: 2016-йил 28-июл.
  20. ↑ Гловер, Степҳен. „Тҳе Троублес аре стилл рагинг фор Тҳе Гуардиан'с медиа пундит“. Тҳе Индепендент (2012-йил 12-март). Қаралди: 2021-йил 10-март.
  21. ↑ Дудлей Эдwардс, Рутҳ. „Тҳе странге cасе оф тҳе тwо Рой Греэнсладес“. Ириш Индепендент (2012-йил 18-март).
  22. ↑ Мурпҳй, Cормаc. „'Гуардиан' жоурналист стоод суретй фор суспеcт“. Ириш Индепендент (2014-йил 28-феврал).
  23. ↑ Гловер, Степҳен. „Медиа Студиэс“. Тҳе Спеcтатор (2000-йил 19-феврал). Қаралди: 2021-йил 8-март. (субсcриптион реқуиред)
  24. ↑ 24,0 24,1 Русбридгер, Алан. „Рой Греэнсладе'с суппорт фор тҳе ИРА анд тҳе диффиcулт қуэстионс ит раисес“. Тҳе Гуардиан (2021-йил 7-март). Қаралди: 2021-йил 7-март. Сеэ алсо „Гоинг фишинг“. Тҳе Гуардиан (2000-йил 25-феврал). Қаралди: 2021-йил 8-март.
  25. ↑ Дудлей Эдwардс, Рутҳ. „Идиоц ас усефул ас тҳе ИРА апологист Рой Греэнсладе аре ин шорт супплй“ (эн). Неwслеттер (2021-йил 2-март). Қаралди: 2021-йил 8-март.
  26. ↑ 26,0 26,1 Греэнсладе, Рой. „ББC программе он ИРА рапе аллегатионс флаwед бй лаcк оф политиcал баланcе“. Тҳе Гуардиан (2007-йил 17-март). Қаралди: 2021-йил 7-март.
  27. ↑ Блоодwортҳ, Жамес. „Рой Греэнсладе: ИРА апологист анд жуст анотҳер усефул идиот“. Тҳе Сундай Тимес (2021-йил 7-март). Қаралди: 2021-йил 7-март. (субсcриптион реқуиред)
  28. ↑ Понсфорд, Доминиc. „Рой Греэнсладе анд ИРА: Нортҳерн Иреланд cовераге сcрутинисед ас Гуардиан апологисес“. Пресс Газетте (2021-йил 5-март). Қаралди: 2021-йил 7-март.
  29. ↑ „Cомедй роле фор Х-Филес стар Дучовнй“. Тҳе Гуардиан (2007-йил 17-март).

Ҳаволалар

Медиа оффиcес
Ўтмишдоши:
Ричард Стотт
Эдитор оф тҳе Даилй Миррор
1990–1991
Вориси:
Ричард Стотт