Садко — рус рассоми Иля Эфимович Репиннинг 1876-йилда Буюк Герцог Александр (бўлажак император Александр ИИИ) буйруғи билан Парижда чизилган расмидир[1].

Садко
Иля Ефимович Репин, 1876-йил
картина
322,5 × 230 см
Россия музейи

Яратилиш тарихи

Репин Новгород достонининг Садко ҳақидаги сюжети асосида расм чизган. Рассом Садко денгиз қиролининг буйруғига биноан ўзининг хотини сифатида чет эллик гўзаллар сифатида тақдим этилган денгиз қизларидан бирини танлаган пайтни тасвирлаган. Репиннинг сўзларига кўра, улар турли мамлакатлар ва халқларни ифодалайди, аммо Садко чуқурликда турган рус қизи Чернавани хотини сифатида танлайди. Рассомнинг ўзи шундай ёзган:

"Бу фикр менинг ҳозирги позициямни ва, эҳтимол, бутун рус санъатининг позициясини ифодалайди".

1872-йилда „Яир қизининг тирилиши“ дастурий иши учун Репин Катта Олтин медални олди ва Италия ва Франсияда 6 йиллик ўқиш ҳуқуқини олди, у ерда бадиий таълимни тугатди. 1873-йилдан Репин Академия нафақахўри сифатида чет элга саёҳат қилди.

1874-йилда Парижда Репин импрессионистларнинг биринчи кўргазмасига ташриф буюрди. У рассомчиликнинг янги йўналишини тушунмади ва қабул қилмади ва кўргазмани технология нуқтаи назаридан қизиқарли, аммо маъноси бўш деб атади. „Садко“ франсуз импрессионистларининг ишига яширин муносабат бўлди.

Парижликларнинг бошини айлантирган таасуротларидан илҳомланган Репиннинг фантастик сюжетга қизиқиши аста-секин сўна бошлади[2].

Ҳақиқийликка интилиб, у денгиз оламининг атласларини ўрганди, Нормандияда денгиз флораси ва фаунасининг эскизларини яратди, Берлинга саёҳат қилди, у ерда денгиз аквариумига ташриф буюрди, Лондондаги Кристал саройни кўздан кечирди. Денгиз қиролининг мулозимларини тасвирлашда рассомга Европа салонларининг ажойиб ўйин-кулгилари таассуротлари ёрдам берди.

Репин 1876-йилги Париж салонида „Садко“ ни намойиш этди, аммо расм муваффақиятли бўлмади, лекин Россияда машҳур бўлди. Уни Буюк Герцог Александр, бўлажак император Александр ИИИ сотиб олди. Ўша йили Иля Репин академик унвонини олди.

Галерея

Манбалар

  1. ↑ „Садко“ (русча).
  2. ↑ Репин в Париже // Третьяковская галерея : журнал. — 2019. — № 1 (62). Архивировано 24 июн 2021 года.

Ҳаволалар