Қаср Саҳуд қал'аси Мубарраз шаҳрининг г'арбий деворлари ташқарисида жойлашган бо'либ, унинг кириш жойи Ал-Ҳазм чеккасига қараган, яхши қайта қурилган ва Саудия Арабистони армияси учун казарма сифатида фойдаланилган.[1]

Бино

Саройнинг деворлари ва миноралари ундаги энг муҳим мудофаа элементлари ҳисобланади, чунки улар ташқи ва ички о'ртасидаги даражада қурилган бо'либ, мудофаа жараёнини ошириш учун палма танаси ёг'очлари билан бир-бирига бог'ланган ва орасида бо'шлиқ бор, деворлари тош ва лой билан то'лдирилган ва бу деворлар тешиклари билан та'минланган эди. То'пларнинг бочкалари улардан о'қ отишни о'з ичига олади ва миноралар деворлар билан бевосита бог'ланган ва мудофаа ва назорат қилиш учун ишлатилади.Ҳар бир минора юқорига ко'тариладиган икки қаватдан иборат. ичкаридан юқорига.Мудофаа жараёнини кучайтириш учун сарой ташқаридан чуқур хандақ билан таъминланган бўлиб, у орқали саройга бузиб кириш қийин.Саройнинг асосий кириш эшиги ғарбий томонда жойлашган ва у киришлар тизимида жойлашган Ал-Мансара тўртбурчак шаклидаги кузатув хонаси, аскарлар жойлашадиган хоналарга кириш эшиги ва жануби-шарқида омборхона билан ўралган.Сарой ёнида қудуқ ҳам бор.Саройни зарур сув билан та'минлаш учун сарой.Саройнинг кириш эшигининг шимолида жойлашган квадрат шаклидаги хона.Шунингдек, минбарли то'ртбурчаклар масжид ва то'ртта устунли беш устундан иборат меҳроб ҳам бор. Қудуқнинг ёнидаги жануби-шарқий бурчакда кенгаш, шимоли-г'арбий бурчакдаги отхоналардан ташқари ва ҳаммомлар девор ёнида жойлашган. Шамолий ва асл сарой биносининг эгаси ким эканлиги ма’лум эмас, бироқ ба’зи тарихий манбаларда сарой қурилиши ҳижрий ВИИ аср охирларига тўғри келиши ва унда биринчи бўлиб яшаган кишилар бўлганлиги қайд этилган. Бану Холидлар Ал-Мубарразда яшаб, ўзларининг амири Барак ҳукмронлиги даврида уни Ахсо пойтахтига айлантирган, 1082-ҳижрий йилда туркларни Ахсадан қувиб чиқаришга муваффақ бўлган, бошқалари эса бу шаҳарга Имом асос солган деб ҳисоблашади. Сауд бин Абдулазиз бин Муҳаммад, ҳижрий ХИИИ асрнинг иккинчи о'н йиллигида.[2]

  1. ↑ واحة الأحساء ، ف. ش. فيدال، ترجمة عبدالله بن ناصر السبيعي، ط1، 1410هـ/1990م، ص99- 100.
  2. ↑ القلاع والحصون، شركة تارة الدولية، الرياض، 1433هـ/2013م ،ص65.