Samarqandda An-24 halokati
Самарқанддаги Ан-24 ҳалокати 1978 -йил 19-декабрда Самарқанд шаҳрида Аэрофлот Ан-24Б самолёти билан содир бўлган авиация ҳалокати бўлиб, натижада 5 киши ҳалок бўлган.
Самолёт
Ан-24Б рақами 46299 (завод - 77303901) 1967 йил 30-ноябрда Антонов заводи томонидан чиқарилган. Умуман олганда, ҳалокат вақтигача авиалайнер жами 19 664 соат парвоз қилган ва 18 323 та қўнган[1].
Фалокат
Самолёт о'қув парвозини амалга ошираётган эди ва уни 163-парвоз отрядининг экипажи бошқарган, унинг қо'мондони (ФАC) инструктор учувчи эди.А, Ф. Сибизов. Экипаж таркибида иккита ёрдамчи учувчи ҳам бор эди. Б. Б. Абрамов ва б. Г. Казанов Командир, навигатор сифатида қайта тайёрланиши керак бо'лган Л. М. Крамер ва борт муҳандиси Б. М. Ламсев. 06:15 (Москва вақти билан 04:15) да Самарқанд аэропортидан Ан-24 учди. Парвоз дастурини бажариб, экипаж ог'ишларсиз саккизта қо'ниш ёндашувини бажарди[1].
То'ққизинчи ёндашувда битта ҳаракациз перванел билан қо'ниш машқ қилинди. О'ша пайтда булутлилик 5 баллни ташкил этди, ён томондан шамол эсади, горизонтал ко'риниш 40 км га этди. Бир двигателда қо'нишни машқ қилиб, экипаж то'г'ри перванелни патлатди. О'қитувчининг қарорига ко'ра, биринчи саккизтадан фарқли о'лароқ, то'ққизинчи ёндашув одатдаги сирпаниш ё'ли бо'йича эмас, балки учиш- қо'ниш ё'лагининг охири оралиг'ида 25 м чегара киритилган ва қо'ниш парвози 400 м бо'лиши керак бо'лган шароитда амалга оширилди., бу ҳақида инструктор бошқа экипаж а'золарини огоҳлантирди[1].
Қопқоқлар ва қо'ниш мосламалари 15 ° га чо'зилган ҳолда, самолёт ЛЛБдан 260 м баландликда о'тди, чап двигателнинг ишлаши белгиланган 235 м о'рнига 22 ° дан 18 ° гача қисқартирилди.УПРТ. БПРМ парвозига 3 сония қолганда, қанотлар қо'ниш жойига 38 ° гача узайтирилди, бу бир вақтнинг о'зида аэродинамик қаршиликнинг ошишига олиб келди, аммо двигателнинг ишлаш режими оширилмади. шундан тезлиги пасайишни бошлади. Шунингдек, тушаётган самолёт учиш-қо'ниш ё'лаги о'қига нисбатан аста-секин чапга ҳаракатлана бошлади. Учиш-қо'ниш ё'лагининг охирида 25 м баландликда учиш ва 400 м парвоз билан қо'ниш керак бо'лганлиги сабабли, шунингдек, самолёт ҳисобланган сирпаниш ё'лидан (2 ° 30 ') 15 м пастда жойлашганлигини ҳисобга олган ҳолда, учувчилар тушиш тезлигини камайтиришга ҳаракат қилишди, бунинг учун улар бошқарувни "о'з-о'зидан" бироз тортиб олишди ва шу билан лифтларнинг бурилиш бурчагини оширдилар. Бироқ, бу ҳаракат фақат қаршиликни оширди ва аллақачон тавсия этилган РЛЕ[1] дан пастга тушган парвоз тезлигини янада пасайтирди.
БПРМ Ан-24 228 км/соат тезликда, 25 м чапга ва сирпаниш ё'лидан 10 м пастда, аслида текис парвозда о'тди. Бу вақтда шамол у ёқдан-бу ёққа ўзгарди (азимут 100°, 4 м/с, шамол 7 м/с гача). Бундай шароитда, фақат чап двигател ишлаганда ва ҳатто паст режимда ҳам, тортишиш аллақачон этарли эмас эди ва самолёт ҳисобланганидан тезроқ туша бошлади. Учиш-қо'ниш ё'лагининг охирига 600 м қолганда, двигателлар қисқа вақт ичида (10 сония давомида) учиш режимига о'тказилди. Аммо фақат чап винт ишлаганлиги сабабли, бурилиш моменти пайдо бо'лди, у самолётни о'нгга бура бошлади, учувчилар рулни чап томонга буриб, унга қарши туришга ҳаракат қилишди ва натижада рулонларни буриш орқали қайтарилди.. Ан-24 қо'ниш ё'налишига яқин бо'лган курсда ко'тарила бошлади ва о'қнинг о'нг томонида 5–10 м бо'лган ҳолда эрдан 25 м масофада учиш-қо'ниш ё'лаги учини кесиб о'тди.Тезлик 190 км/соатгача пасайди., бунинг натижасида рул унумдорлигини ё'қотди ва самолёт бурчак тезлиги 3°/сек[1] билан о'нгга бурилади.
Яқинлашишни то'хтатишга қарор қилиб, экипаж қо'ниш мосламасини олиб ташлади. Самолёт бироз баландликка ко'тарилиб, о'нгга тобора ог'иб борди. Рулнинг чапга максимал ог'ишига қарамай, о'нг рулон тез о'сишни бошлади. Яна 7 сониядан со'нг, қанотлар олиб ташланди, бу эса самолётнинг ҳужумнинг о'та критик бурчакларига ва стенднинг бошланишига олиб келди[1].
09:04 да (Москва вақти билан 07:04) Ан-24 190 ° ё'налиш бо'йлаб 10-15 ° бурчак остида кичик олдинга тезликда ва о'нг қанотда сирпаниш билан 80 ° о'нг қирг'оқ билан учмоқда. учиш-қўниш йўлаги ўқидан 690 м ва унинг учидан 1120 м узоқликда, суғориш канали қирғоғидан бир неча метр узоқликда автобаза панжараси яқинида ерга қулаган. Зарба натижасида самолёт бутунлай вайрон бо'лган ва қисман ёниб кетган ва бортдаги барча 5 киши ҳалок бо'лган[1].
Сабаблари
Комиссия хулосаларига ко'ра, ПИC-инструктори учиш-қо'ниш ё'лаги остонасининг баландлигини ва қо'нишни битта двигателда парвоз қилиш билан чеклаганлиги, ЛБМ парвозидан кейин самолётнинг иш режимини оширишни талаб қилди. УПРТ га ко'ра двигателни 58 ° га қо'йинг. Бироқ, экипаж двигател қувватини тахминан 10 сонияга оширишга кечикди ва натижада двигателни учиш режимига о'тказишга мажбур бо'лди, бу эса юқори бурилиш моментига олиб келди. Шундай қилиб, учиш техникасида қуйидаги хатоларга ё'л қо'йилди[1] :
- баландлик ва парвоз тезлигининг пасайишига ё'л қо'ймаслик учун двигателнинг иш режимини ошириш билан 10 секундлик кечикиш (қо'ниш жойига қо'шимча қопқоқларни бо'шатиш натижасида юзага келган);
- двигателнинг ассиметрик кучланиши туфайли юзага келган сирпанишни бартараф этиш учун аилеронларнинг барча та'минотидан фойдаланмаслик.
ПИC-инструкторининг о'зи биринчи марта қо'ниш машқини битта двигателда бажарди, чунки ҳозирги парвоз экипажини инструктор ишига қабул қилиш бо'йича о'қув дастурида ушбу машқда машг'улотлар ко'зда тутилмаган, фақат симуляторларда. Шунингдек, РЛЕда двигателнинг иш режимини о'згартирганда самолётни бошқариш бо'йича экипажга тавсиялар ё'қлиги қайд этилди[1].Андоза:Начало цитаты Заключение: причиной катастрофы являются допущенные экипажем ошибки в технике пилотирования, которые привели к созданию непосадочного положения самолёта относительно ВПП, потере скорости и сваливанию на правое крыло.Андоза:Конец цитаты
Манбалар
 | Бу мақола бирорта туркумга қўшилмаган. Илтимос, мақолага алоқадор туркумлар қўшиб ёрдам қилинг. (Апрел 2024) |