Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Sanya Richards-Ross

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Саня Ричардс-Росс

Ричардс-Росс 2012-йилги Ёзги Олимпия ўйинларида
Шахсий маълумотлари
Жинси аёл
Фуқаролиги АҚШ
Таваллуд санаси 1985-йил 26-феврал
Кингстон, Ямайка
Бўйи 1,73 м
Вазни 62 кг
Спорт
Мамлакат АҚШ
Қайси спорт Енгил атлетика
Медаллар
Медал сони
AQSH bayrogʻi АҚСҲ вакили
Турнир 1-чи 2-чи 3-чи
Олимпия ўйинлари 4 0 1
Жаҳон чемпионати 5 2 0
Жаҳон чемпионати (индоор) 1 1 0
Жами 10 3 1

Саня Ричардс-Росс (қизлик фамиляси Ричардс; 1985-йил 26-февралда туғилган[1]) — америкалик собиқ енгил атлетикачи бўлиб, халқаро мусобақаларда АҚШ номидан 400 метрга югуриш баҳсларида иштирок этган. Ушбу масофадаги ютуқлари қаторига 2012-йилги Олимпиада чемпионлиги, 2009-йилги жаҳон чемпионлиги, 2008-йилги Олимпия бронза медали ва 2005-йилги жаҳон кумуш медали киради. 2012-йилдаги ғалабаси билан Ричардс-Росс 400 метр масофада Олимпиада олтин медалини қўлга киритган иккинчи америкалик аёл бўлди ва бу йўналишда бир нечта жаҳон даражасидаги унвонни қўлга киритган илк америкалик аёл спортчига айланди[2][3]. Ричардс-Росс, шунингдек, АҚШ миллий чемпионатида олти карра ғолиба бўлган (2003, 2005, 2006, 2008, 2009 ва 2012-йилларда).

Бутун фаолияти давомида кучли рақиб сифатида тан олинган Ричардс-Росс 400 метр масофада 2005–2009 ва 2012-йилларда дунёда биринчи ўринни эгаллаган[4][5]. У 2006-йилда 48.70 сонияда 400 метрга югуриб, АҚШ рекордини ўрнатган ва шу йили Халқаро енгил атлетика федерацияси (ИААФ) томонидан „Йилнинг энг яхши аёл спортчиси“ деб топилган. Бу унвонга у 2009-йилда яна лойиқ кўрилган[6]. Ричардс-Росс 50 сониядан тез югурилган 400 метр баҳсларида тарихдаги энг кўп иштирок этган спортчи бўлиб, бу натижага 49 марта эришган[7]. Шахсий ютуқларидан ташқари, у 2004, 2008 ва 2012-йилги ёзги Олимпиадаларда 4 × 400 метр эстафета баҳсларида кетма-кет уч марта олтин медални қўлга киритган. Бундан ташқари, у Жаҳон енгил атлетика чемпионатларида эстафета баҳсларидан жами бешта медалга сазовор бўлган.

2016-йилги АҚШ Олимпия саралаш мусобақасида олган жароҳатидан сўнг Ричардс-Росс спортдан нафақага чиқди ва НБC телеканалида енгил атлетика шарҳловчиси сифатида фаолиятини давом эттирди[8]. 2017-йилда у ўзининг хотиралар китоби — Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе асарини нашр эттирди[9].

2021-йил октябр ойида Браво телеканали Ричардс-Росснинг Тҳе Реал Ҳоусеwивес оф Атланта реалити-шоусининг ўн тўртинчи мавсумига қўшилишини эълон қилди[10].

Илк ҳаёти

Ричардс-Росс 1985-йил 26-февралда Ямайканинг Кингстон шаҳрида Арчиэ ва Шарон Ричардс оиласида туғилган. У етти ёшида югуришни бошлаган ва ҳар йили ўтказиладиган ёшлар чемпионатларида Ваз Преп мактаби шарафини ҳимоя қилган. Унинг спортдаги имкониятларини кенгайтириш ва АҚШ университетларидан спорт стипендияси олиш эҳтимолини ошириш мақсадида оиласи у ўн икки ёшга тўлганида Флорида штатининг Форт Лодердейл шаҳрига кўчиб ўтган[11].

Форт Лодердейлдаги Ст. Тҳомас Ақуинас лицейида таҳсил олган Ричардс-Росс Флорида штати мактаб ўқувчилари ўртасидаги чемпионатда тўққиз марта индивидуал чемпионликни қўлга киритган. У тўрт марта 100 метрга, уч марта 200 метрга, бир марта 400 метрга югуриш ва бир марта узунликка сакраш йўналишларида штат чемпиони бўлган[12][13]. 2002-йил 20-июн куни у Станфорд университетида бўлиб ўтган АҚШ ёшлар чемпионатида 400 метрга 50.69 сонияда югурди. Бу натижа ўрта мактаб ўқувчиси томонидан қайд этилган энг яхши кўрсаткич бўлиб, 2025-йилгача ўз кучини сақлаб қолган[14].

У Ақуинас мактабини 2002-йилда умумий 4.0 ГПА (энг юқори баҳо кўрсаткичи) билан тамомлаган ва ўша йили „Гатораде“ миллий энг яхши қизлар енгил атлетикачиси, шунингдек, УСА Траcк анд Фиэлд томонидан йилнинг энг яхши ёш спортчиси деб эътироф этилган[15][16]. Ричардс-Росс 2002-йилдан 2005-йилгача Техас университети (Остин)да таҳсил олган, у ерда бизнес йўналишида ўқиган ва аёллар енгил атлетика жамоасида етакчи спортчилардан бири бўлган[17].

Карера

2003–2005

2003-йилда Техас университети (Техас Лонгҳорнс) шарафини ҳимоя қилган Ричардс-Росс НCАА миллий чемпионатида 400 метр ва 4×400 метр эстафета бўйича ғалаба қозонган биринчи биринчи босқич талабасига айланди. Унинг 400 метрда эришган ғалабаси ўша вақтдаги АҚШнинг У20 рекордини ўрнатди — 50.58 сония[18]. Ўша йилнинг июн ойида, 18 ёшида, Ричардс-Росс 51.01 сония натижа билан АҚШ миллий чемпионатида 400 метрда ғалаба қозониб, катталар тоифасидаги биринчи миллий чемпионлигини қўлга киритди ва Парижда бўлиб ўтадиган 2003-йилги Жаҳон чемпионатига йўлланма олди. Парижда у 400 метр ярим финалида тўртинчи ўринни эгаллади ва финалга чиқа олмади. Шунга қарамай, Ричардс-Росс АҚШ жамоаси таркибида 4×400 метр эстафетада сўнгги босқични югуриб, жамоасини ғалабага олиб келди ва олтин медалга сазовор бўлди.

2004-йилда Ричардс-Росс 400 метр масофасида 49.89 сония натижа билан АҚШ Олимпия саралаш босқичида иккинчи бўлиб, ўзининг илк Олимпия жамоасига танланди. 2004-йилги Афина Олимпиадасининг 400 метр финалида Ричардс-Росс 50.19 сония натижа билан олтинчи ўринни эгаллади, америкалик ҳамюртлари ДеэДеэ Троттер ва Мониқуэ Ҳеннаган ҳам совриндорликдан четда қолишди. Бир неча кундан кейин, 4×400 метр эстафетада АҚШ аёллар жамоаси олтин медални қўлга киритди ва омадсиз якунланган шахсий югуришни унуттиришга эришди[19]. Афинадаги Олимпиададан сўнг Ричардс-Росс Техасдаги коллеждаги спорт фаолиятини якунлаб, Нике ҳомийлигида профессионал спортчи сифатида фаолиятини давом эттирди ва Байлор университети енгил атлетика бўйича бош мураббийи Клайд Ҳарт раҳбарлигида машғулот ўтказа бошлади[20].

2005-йилда Финляндиянинг Ҳелсинки шаҳрида ўтказилган Жаҳон чемпионатида, 20 ёшли Ричардс-Росс 400 метр финалида иккинчи бурилишдан кейин етакчиликни сақлай олмади ва 2004-йилги Олимпиада чемпиони, Багама оролларидан Тониқуэ Wиллиамс-Дарлинг томонидан ортда қолдирилди. У мавсумдаги энг яхши натижаси бўлган 49.55 сония билан чемпионликни қўлга киритди. Ричардс-Росс бу мағлубиятни ўзининг профессионал спортчи сифатида тажрибасизлиги билан изоҳлади — у сўнгги 100 метрда асосий рақибини енгишга уринган, аммо ўзининг ан'анавий югуриш тактикасига риоя қилмаганини тан олди[21]. Ўз стратегиясига қайтган Ричардс-Росс кейинги мусобақада, Швейсариянинг Цюрих шаҳрида, илк бор 49 сониядан тез югуриб, 48.92 сония билан шахсий рекордини ўрнатди ва бу натижа ўша йил учун дунёдаги энг тезкор кўрсаткич бўлди. Бу югуришда янги жаҳон чемпиони Wиллиамс-Дарлинг ҳам иштирок этган эди[22].

2006–2008

2006-йилги мавсумда Ричардс-Росснинг асосий мақсади Валериэ Брисcо-Ҳоокс томонидан ўрнатилган 48.83 сониялик АҚШнинг 400 метр рекордини янгилаш бўлди[23]. Афинада бўлиб ўтадиган Жаҳон Кубоги мусобақасигача, у ғалабали сериясини давом эттирар эди ва 49.05 сония билан йилнинг энг яхши натижасига эга эди. Жаҳон Кубогида Ричардс-Росс 48.70 сонияда маррага етиб келди ва шу билан Брисcо-Ҳоокснинг рекордини янгилаб, 400 метрда янги АҚШ рекорди соҳибасига айланди[24]. Бу натижа уни шу масофада тарихдаги эттинчи энг тез югурувчи аёл сифатида қайд этди. Ричардс-Росс ва унинг машғулот шериги Жеремй Wаринер 2006-йилда УСА Траcк анд Фиэлд томонидан Жессе Оwенс мукофоти билан тақдирланди, чунки ҳар иккиси мавсум давомида мағлубиятга учрамаган ва ИААФ Голден Леагуэ мусобақаларида $250,000 дан пул мукофотига эга бўлган[25]. Голден Леагуэ доирасида бир тадбирнинг барча олтита босқичида ғалаба қозонган спортчилар $1 миллионлик жекпотни бўлишиб олишади[26].

Ричардс-Росс АҚШ эстафета жамоаси билан 2007-йилги Осака Жаҳон чемпионатида

2007-йилги мавсум учун Ричардс-Росс ўз дастурини кенгайтиришга қарор қилди – у кўпроқ 200 метрга югуриб, кейинги йили Пекин Олимпиадасида ноёб 200–400 метр дублини амалга ошириш имкониятини синаб кўрди[27]. Бундай ютуққа фақат бир неча спортчи, жумладан, унинг мураббийи Клайд Ҳартнинг шогирди ва дунё рекордчиси Майкл Жонсон эришган. Бироқ, режа кутилганидек кетмади — Ричардс-Росс АҚШ миллий чемпионатида 400 метрда тўртинчи бўлиб, ўз асосий йўналишида жаҳон чемпионатига йўлланмани қўлга кирита олмади. У фақат 200 метрда, амалдаги жаҳон чемпиони Аллйсон Фелих ортидан иккинчи бўлиб, Осакага йўлланма олди. Осакада Ричардс-Росс 22.70 сония билан бешинчи ўринни эгаллади, Фелих эса икки йил олдинги унвонини ҳимоя қилди[28]. Ҳар иккала америкалик спортчи 4×400 метр эстафетада яна бирлашиб, АҚШ жамоаси билан ямайкалик ва британиялик рақиблар устидан ғалаба қозонишди. Британия жамоасида янги жаҳон чемпиони Чристине Оҳуруогу ва кумуш медал соҳибаси Ниcола Сандерс иштирок этган эди. Ўзининг асосий йўналишида миллий чемпионатда муваффақияцизликка учраган бўлса-да, 23 ёшли Ричардс-Росс йилни олтита Голден Леагуэ босқичида 400 метрда мағлубиятга учрамаган ҳолда ва дунё рейтингида биринчи ўринда якунлади[29]. Мавсумни сарҳисоб қилган Ричардс-Росс 100, 200 ва 400 метр югуришларига тайёргарлик кўришда доимий равишда стратегия ва э’тиборни ўзгартирганлиги туфайли чорак мил (400 м) мусобақасига тўлиқ диққатни жамлай олмаганини тан олди[30].

2008-йилга келиб, Ричардс-Росс 50 сониядан паст 400 метр югуришда энг фаол спортчилардан бири бўлишига қарамай, ҳали ҳеч қандай индивидуал жаҳон ёки Олимпия унвонини қўлга киритмаган эди. У ўша пайтгача жами 27 маротаба 400 метрни 50 сониядан тез югурган эди[31]. 2008-йилги АҚШ Олимпия саралаш мусобақасида ғалаба қозонган Ричардс-Росс Пекиндаги Олимпиадада олтин медал учун асосий да’вогар эди. Аммо Пекинда, у бурилишдан чиқиб катта устунликка эга бўлса-да, сўнгги 100 метрда кучи тугади. У бронза медалини қўлга киритди, Буюк Британиядан Чристине Оҳуруогу ва Ямайкадан Шериcка Wиллиамс эса ундан ўзиб кетди[32]. Ричардс-Росс кейинчалик 4×400 метр эстафетада 10 метрлик орқани йўққа чиқариб, сўнгги босқичда россиялик спортчини қувиб ўтди ва АҚШ жамоаси 0.28 сония фарқ билан олтин медалга эга бўлди.

Бутун фаолияти давомида Ричардс-Росс 2008-йилги Олимпиададаги 400 метр пойгасида нима сабабдан ютқазганига оид саволларга ҳар хил ярим ҳақиқатлар билан жавоб берган — у ўз мағлубиятини тўсатдан пайдо бўлган сон ўмачи мушакдаги оғриқ, уйқусизлик ёки тақдир билан боғлаган[33]. Бироқ, 2017-йилда чоп этилган "Часинг Граcе" номли хотиралар китобида у 2008-йилги Олимпиядадаги муваффақияцизлигининг асл сабабини ошкор қилди — мусобақадан бир ой олдин у ҳомиладорлигини билиб қолган ва Пекинга жўнаб кетишидан бир кун олдин ҳомилани олдиришга қарор қилган эди[34]. Ўзини садоқатли насроний аёл ва спорт фаолиятининг энг юқори чўққисида турган атлет деб билган Ричардс-Росс бу қароридан кейин жисмоний ва руҳий изтиробга дуч келган, ҳатто Олимпиада пайтида ҳам. У китобида шундай ёзади: "Мен ўзимни синдирган қарорни қабул қилдим, ва бу жароҳатдан дарҳол тузала олмадим. Аборт энди менинг ҳаётимнинг ажралмас бир қисми эди. Мен ҳеч қачон кийишни ўйламаган қизил ҳарф эди бу" [35].

2009–2011

Пекиндаги мағлубиятининг акс-садоси ҳали ҳам 2009-йилда давом этаётган бир вақтда, Ричардс-Росс мураббийи Cлйде Ҳарт тавсияси билан спорт психологи билан ишлай бошлади, бу орқали у хавотир ва эмоционал изтиробларини енгишга ҳаракат қилди[36][37]. Унинг майдондаги ҳаракатлари ва руҳий тайёргарлиги натижасида 2009-йил унинг энг муваффақиятли мавсуми бўлди. Ричардс-Росс АҚШ миллий чемпионатида 400 метр масофани 50,05 сонияда босиб ўтиб, иккинчи ўринни эгаллаган Деббиэ Дунндан 0,74 сонияга тезроқ натижа кўрсатди ва Берлин шаҳридаги Жаҳон чемпионатига йўл олди. Берлинда у 400 метр масофада биринчи глобал чемпионлик унвонини қўлга киритди — у финал босқичини бошидан охиригача етаклаб борди ва 49,00 сония натижа билан ғалаба қозонди ҳамда танқидчиларига энг йирик саҳналарда ҳам ютуққа эриша олишини исботлади. Сўнгра у АҚШ аёллар жамоаси сафида 4 × 400 метр эстафета баҳсида олтин медални қўлга киритди. Жамоанинг 3:17.83 дақиқа натижаси ўша вақтгача тарихдаги олтинчи энг яхши натижа эди, Ричардс-Росснинг норасмий эстафета бўлагидаги вақти 48.43 сонияни ташкил этди[38].

Берлиндан қайтгач, Ричардс-Росс 2009-йилги ИААФ Голден Леагуэ ғалабалар сериясини давом эттирди. У Берлин (49,57 сония), Осло (49,23 сония), Рим (49,46 сония) ва Париж (49,34 сония) босқичларида, жаҳон чемпионатидан аввал, ғалаба қозонди. Шундан сўнг, у Зüрич ва Брюссел мусобақаларида ҳам ғалаба қозонди — мос равишда 48,94 ва 48,83 сония натижалар билан[39]. Бу унинг Голден Леагуэ босқичларида кетма-кет учинчи марта тўлиқ ғалабага эришиши бўлди (2006 ва 2007-йиллардан кейин) ва унга яна $1 миллион мукофот пулининг улушини тақдим этди[40]. 400 метр масофадаги ИААФ Wорлд Атҳлетиcс Финал мусобақасида у 49,95 сонияда ғалаба қозонди ва Марита Кочнинг 50 сониядан тез югурилган югуришлар бўйича рекордини янгилади — Ричардс-Росс бу натижага 41 марта эришди (Кочнинг 35 мартасига қарши)[41][42][43]. Бу мавсумдаги ягона мағлубияти 200 метр масофада жаҳон чемпиони Аллйсон Фелихга бўлди — улар бир хил вақт (22.29 сония) кўрсатган бўлса-да, фотосуратли якун натижасида Ричардс-Росс иккинчи деб топилди[44][45]. Ушбу муваффақиятли мавсум якунида 24 ёшли америкалик спортчи Усаин Болт билан бирга 2009-йилнинг ИААФ томонидан "Йилнинг энг яхши спортчилари" деб эълон қилинди[46].

Кейинги икки очиқ стадион мавсуми эса жаҳон чемпиони учун қийин ва умидсиз бўлди. 2010-йилги Пенн Релайс мусобақасидан аввал сон мушакларидаги жароҳат уни бутун мавсумни эрта якунлашга мажбур қилди ва дам олиш ҳамда куч йиғишга қарор қилди[47]. 2011-йилда у Лондон Диамонд Леагуэ мусобақасида 400 метрни 49.66 сонияда югуриб, жаҳон чемпионатига яқин орада ўз формаси ва тезлигини тиклагандек кўринди[48]. Бироқ Даэгуда бўлиб ўтган жаҳон чемпионатида Ричардс-Росс ўз ритмини топа олмади — у зўрға финалга йўл олди ва финалда 51.32 сония билан эттинчи бўлди. Кейинроқ у 4 × 400 метр эстафетада биринчи бўлакни югурди ва 49.1 сония натижа билан АҚШ жамоасини ғалабага бошлади.

2012

Лондон сари йўл

Ричардс-Росс 2012-йил Истанбул ёпиқ манба чемпионатида мусобақада

Соғлом ва дам олган Ричардс-Росс 2012-йилги индивидуал Олимпия олтин медали сари йўлини ёпиқ иншоотлардаги тўлиқ мусобақалар жадвали билан бошлади[49]. Истанбулда ўтган 2012-йилги ёпиқ манба чемпионатига тўрт ғалабали югуриш билан келган Ричардс-Росс 400 метрга югуришда 50.79 сония билан ғалаба қозонди, бу кўрсаткич иккинчи ўринни олган россиялик спортчидан деярли бир сония устун эди[50]. Унинг илк ёпиқ манбадаги жаҳон чемпионлиги очиқ мавсумга катта ишонч билан киришишга замин яратди. Ричардс-Росс 2012-йилги АҚШ Олимпия саралаш босқичида 400 метрга югуришда 49.28 сонияда ғалаба қозониб, саралаш рекордини такрорлади ва кетма-кет учинчи Олимпия ўйинларига йўлланма олди[51]. Унинг узоқ йиллик жамоадоши ДеэДеэ Троттер ва 2011-йилги жаҳон бронза медали совриндори Франcена МcCорорй мос равишда иккинчи ва учинчи ўринларни эгаллаб, жамоага қўшилди. Шунингдек, Ричардс-Росс 200 метрга югуришда ҳам 22.22 сония билан учинчи бўлиб, Лондонда камёб 200–400 метр комбинациясини бажариш имкониятига эга бўлди[52].

Яна бир бор 400 метрда фаворит сифатида Олимпия ўйинларига йўл олган Ричардс-Росс бу сафар босим остида ўз хотиржамлигини сақлашга тайёр эди[53]. 400 метр финалида кучли рақобатчилар қатнашди: амалдаги Олимпия чемпиони британиялик Чристине Оҳуруогу, 2011-йилги жаҳон чемпиони Амантле Монцҳо ва дунё бўйича энг яхши натижага эга бўлган россиялик Антонина Кривошапка[54]. Старт сигналидан сўнг Ричардс-Росс 2008-йилги Пекин мусобақасидан фарқли ёндашувни танлади: кучли старт олиб, орқада тинч югуриб, сўнг финал тўғри чизиғига учинчи ўринда кирди — Кривошапка ва Троттер ортидан[55]. У 50 метр қолганида рақибларини ортда қолдира бошлади ва деярли Пекин финалини такрорлаган ҳолда, Оҳуруогу томонидан кучли қувиб ўтилаётганига қарамай, 49.55 сония билан маррани биринчи бўлиб кесди ва узоқ кутилган олтин медалга сазовор бўлди[56]. Бу ғалаба америкалик аёл томонидан 400 метрда 28 йиллик танаффусдан сўнг биринчи бўлиб қўлга киритилган олтин медал бўлди — 1984-йилда Валериэ Брисcо-Ҳоокс сўнгги маротаба бунга эришган эди[57]. Ричардс-Росс 200 метр финалида бешинчи бўлиб маррани кесди, бироқ ўзининг Лондон саргузаштини АҚШ аёллар 4 × 400 метр эстафетасида якунловчи босқичда 49.1 сония билан югуриб, жамоани ғалабага олиб чиқди ва икки олтин медал билан мусобақани якунлади[58][59].

Оппозиция – 40-қоида

Ричардс-Росс 2012-йилги Ёзги Олимпия ўйинларида ғалаба нишонламоқда

Олимпиада мавсумида Ричардс-Росс спортчиларнинг #WеДемандЧанге (БизЎзгаришТалабҚиламиз) ҳаракатида етакчилик қилди. Бу ҳаракат Халқаро Олимпия Қўмитасининг (ХОҚ) тортишувларга сабаб бўлган Руле 40 (40-қоида) қоидаси – Олимпия спортчилари ва мураббийларига шахсий, Олимпия бўлмаган ҳомийларини очиқ тилга олишни, уларнинг логотипларини кийимда кўрсатишни ёки ижтимоий тармоқларда эълон қилишни тақиқловчи қоида – га қарши эди[60]. Ушбу қоида "амбуш маркетинг" (ҳомийликсиз реклама)ни олдини олиш, Cоcа-Cола ва Виса каби Олимпия ҳомийларининг расмий хабарларига эътиборни жамлашни мақсад қилган бўлса-да, кўпчилик спортчиларга ҳеч қандай молиявий фойда етиб бормасди[61].

Лондон Олимпиадасидан олдин Ричардс-Росс Тwиттеръда шундай ёзди: "Олимпиада даврида 6 миллиард доллар айланяптими, нега спортчилар бепул мусобақалашади?!? #СаволларЖавобИзлайди #БизЎзгаришТалабҚиламиз"[62]. Енгил атлетикачилар, ҳомийликдан асосий даромад топадиган спортчилар учун, бу қоида шахсий ҳомийларига миннатдорчилик билдиришни, энг катта эътибор пайтида янги ҳомийлар жалб қилиш имконини тўсиб қўяр эди[63].

2012-йил 29-июлдан бошлаб АҚСҲ енгил атлетика жамоаси аъзолари, жумладан Трей Ҳардеэ, Бернард Лагат, Ниcк Сйммондс ва Даwн Ҳарпер-Нелсон Тwиттеръда #WеДемандЧанге, #Руле40 ва #WеДемандЧанге2012 хештегларини қўллаб кампания бошладилар[64]. Ричардс-Росс эрта эртаси куни матбуот анжуманида сўзга чиқиб, ўзининг ҳомийлари борлиги туфайли у шифо ва машғулотларга маблағ топганини, аммо кўплаб спортчилар спортда қолиш учун икки-уч ишда ишлашга мажбур эканлигини айтди[65].

У журналистларга шундай деди: "Мен жуда омадли бўлдим – Олимпиада атрофида жуда яхши фойда кўрдим. Аммо кўп дўстларим спортда қийналмоқда. Уларни инобатга олишмаяпти. Спортчилар суҳбатдан четда қолмоқда – бу адолацизлик." Лондон Олимпия қишлоғида Ричардс-Росс бошқа спортчиларни йиғиб, ХОҚ билан мулоқот қилиш йўлларини муҳокама қилди. Улар қуйидаги таклифларни илгари сурдилар: ижтимоий тармоқларда ҳомийлар ҳақида ёзишга рухсат бериш, кийимда шахсий ҳомий логотипларига рухсат, ХОҚ томонидан соврин пуллари ажратилиши[66].

Енгил атлетикачиларнинг бу ҳаракатлари ва кейинги йиллардаги босим натижасида ХОҚ 2020-йилги Токио Олимпиадаси учун 40-қоидани юмшатди: спортчиларга шахсий ҳомийларни чекланган ҳолатда реклама қилиш ва улар билан ишлаш ҳуқуқи берилди[67].

Манбалар

  1. ↑ „Саня Ричардс-Росс“. wорлдатҳлетиcс.орг. Wорлд атҳлетиcс федератион.
  2. ↑ „Лонг риде 'wортҳ тҳе wаит' ас Ричардс-Росс cлаимс элусиве голд“. Wорлд Атҳлетиcс. 2021-йил 10-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 10-сентябр.
  3. ↑ „Фелих такес он Ричардс-Росс овер 400м ин Эугене – ИААФ Диамонд Леагуэ“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 10-сентябр.
  4. ↑ „Wомен'с Wорлд Ранкингс бй Эвент“. Траcк & Фиэлд Неwс. Қаралди: 2021-йил 10-сентябр.
  5. ↑ „Wомен'с Wорлд 400 Ранкингс бй Атҳлете“. Траcк & Фиэлд Неwс. Қаралди: 2021-йил 10-сентябр.
  6. ↑ „Фаб фиве: мултипле wиннерс оф тҳе Wорлд Атҳлете оф тҳе Еар аwард“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  7. ↑ „Фелих такес он Ричардс-Росс овер 400м ин Эугене – ИААФ Диамонд Леагуэ“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 10-сентябр.
  8. ↑ Аcоста, Амелиа „Ёу cаннот сепарате ёур ҳуман эхпериэнcе фром ёур спортинг суccесс: А cонверсатион wитҳ Саня Ричардс-Росс“. НБC Спорц (2021-йил 21-апрел). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  9. ↑ Wатц, Жениша „Олймпиc чампион Саня Ричардс-Росс он ҳер неw мемоир 'Часинг Граcе'“. ЭСПН (2017-йил 5-июн). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  10. ↑ „Тҳе Реал Ҳоусеwивес оф Атланта Сеасон 14 Cаст Анноунcед“. Браво ТВ Оффиcиал Сите (2021-йил 25-октябр). Қаралди: 2021-йил 26-октябр.
  11. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 41-бет. 
  12. ↑ „Ҳалл оф Фаме“. Флорида Ҳигҳ Счоол Атҳлетиcс Ассоcиатион. Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  13. ↑ Ундерwоод, Стеве „Леарнинг эхпериэнcе пропелс Ричардс то греатнесс“. РуннерСпаcе. Қаралди: 2021-йил 8-сентябр.
  14. ↑ „Саня Ричардс плеасес Жамаиcан cроwд“. WорлдАтҳлетиcс (2002-йил 17-июл). Қаралди: 2025-йил 24-июн.
  15. ↑ „Лифе 101 ... Персоналлй Спеакинг: Саня Ричардс-Росс“. Нова Соутҳеастерн Флорида Университй. 2021-йил 21-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 10-август.
  16. ↑ „Биограпҳй: Саня Ричардс-Росс“. Олймпиcс. Қаралди: 2021-йил 7-август.
  17. ↑ „Олймпиан анд УТ Эх Саня Ричардс-Росс wилл бе Спринг Cомменcемент Спеакер“. Тҳе Университй оф Техас ат Аустин Неwс (2013-йил 20-феврал). Қаралди: 2021-йил 10-август.
  18. ↑ „Тwиcе Ас Ниcе Фор Техас' Ричардс Ин 2003“. У.С. Траcк & Фиэлд анд Cросс Cоунтрй Ассоcиатион. Қаралди: 2021-йил 7-август.
  19. ↑ „Релай wин ис редемптион фор УСА wомен“ (2004-йил 28-август). 2004-йил 29-августда асл нусхадан архивланган.
  20. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 66-бет. 
  21. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 76-бет. 
  22. ↑ „Ричардс беcомес ёунгест эвер ундер 49 сеcондс – ТДК Голден Леагуэ, Зüрич“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 10-август.
  23. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 88–92-бет. 
  24. ↑ „2006 - Энд оф Еар Ревиэwс - СПРИНТС“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 10-август.
  25. ↑ „Жессе Оwенс Аwардс го то Ричардс анд Wаринер“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 10-август.
  26. ↑ „ИААФ Голден Леагуэ Жаcкпот – Тҳреэ ремаин ин ҳунт фор $1 Миллион“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 10-август.
  27. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 111-бет. 
  28. ↑ „Осака 2007 - Wомен'с 200м: Фелих бласц баcк то Лондон'с паст фор а глимпсе оф тҳе футуре“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 10-август.
  29. ↑ „2007 - Энд оф Еар Ревиэwс - СПРИНТС“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 10-август.
  30. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 112-бет. 
  31. ↑ „2007 - Энд оф Еар Ревиэwс - СПРИНТС“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 10-август.
  32. ↑ Линден, Жулиан. „Оҳуруогу wинс wомен'с 400м голд“. Реутерс (2008-йил 19-август). Қаралди: 2021-йил 15-август.
  33. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 129-бет. 
  34. ↑ Левй, Сара Гайнес „Траcк Стар Саня Ричардс-Росс Опенс Уп Абоут Ҳер Абортион: 'И Маде а Деcисион Тҳат Броке Ме'“. Гламоур (2017-йил 8-июн). Қаралди: 2021-йил 15-август.
  35. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 135-бет. 
  36. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 152-бет. 
  37. ↑ Аcоста, Амелиа „Ёу cаннот сепарате ёур ҳуман эхпериэнcе фром ёур спортинг суccесс: А cонверсатион wитҳ Саня Ричардс-Росс“. НБC Спорц (2021-йил 21-апрел). Қаралди: 2021-йил 22-август.
  38. ↑ Ларссон, Петер „Алл-тиме Wомен'с бест 4 × 400 м релай“. Траcк анд Фиэлд Алл-тиме Перформанcес. Қаралди: 2021-йил 22-август.
  39. ↑ „Бекеле, Исинбаева анд Ричардс' роад то тҳе Жаcкпот – ÅФ Голден Леагуэ“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 22-август.
  40. ↑ „Бекеле, Исинбаева анд Ричардс' роад то тҳе Жаcкпот – ÅФ Голден Леагуэ“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 22-август.
  41. ↑ „Гай поwерс баcк wитҳ 9.77 ин Роме – РЕПОРТ – ÅФ Голден Леагуэ“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 22-август.
  42. ↑ „2009 Атҳлетес оф тҳе Еар Финалисц - Спотлигҳт он Фемале Cандидатес“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 22-август.
  43. ↑ „Профиле: Саня Ричардс-Росс“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 22-август.
  44. ↑ „Америcанс Импресс Ат Wорлд Атҳлетиcс Финал“. ПодиумРуннер (2009-йил 14-сентябр). 2023-йил 15-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 22-август.
  45. ↑ „Фелих тиэс wитҳ Ричардс ин Финалс – фром Универсал Спорц“. ЁуТубе. СпорцНетwорк (2009-йил 12-сентябр).
  46. ↑ „Усаин Болт анд Саня Ричардс намед wорлд атҳлетес оф тҳе еар“. Тҳе Гуардиан (2009-йил 22-ноябр). Қаралди: 2021-йил 22-август.
  47. ↑ „Саня Ричардс-Росс: "И ам доинг эверйтҳинг И cан то гет баcк ас соон ас поссибле"“. Wорлд Атҳлетиcс. Қаралди: 2021-йил 22-август.
  48. ↑ „Саня Ричардс-Росс 49.66 сеасон'с бест анд виcторй ат Лондон Диамонд Леагуэ 2011“. ФлоТраcк. Қаралди: 2021-йил 22-август.
  49. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 175-бет. 
  50. ↑ Ричардс-Росс, Саня „Ричардс-Росс ис 4-фор-4 индоорс“. ЭСПН (2012-йил 3-март). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  51. ↑ Биндер, Доуг „У.С. Олймпиc триалс: Саня Ричардс-Росс бреакс Ҳайwард Фиэлд реcорд ин wомен'с 400“. Орегон Ливе: Тҳе Орегониан (2012-йил 25-июн). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  52. ↑ „УС Олймпиc триалс: Аллйсон Фелих wинс 200м ас 100м тиэ-бреак лоомс“. Тҳе Гуардиан (2012-йил 1-июл). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  53. ↑ Ричардс-Росс, Саня. Часинг Граcе: Wҳат тҳе Қуартер Миле ҳас Таугҳт Ме абоут Год анд Лифе. ҲарперCоллинс Публишерс, 2017 — 191-бет. 
  54. ↑ Маидмент, Неил. „Атҳлетиcс: Ричардс-Росс ин бест эвер шапе, сайс cоач“. Реутерс (2012-йил 1-август). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  55. ↑ „УСА'с Саня Ричардс-Росс Wинс Wомен'с 400м Голд - Лондон 2012 Олймпиcс“. ЁуТубе. Олймпиcс (2012-йил 6-август). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  56. ↑ Ҳанстоcк, Билл „2012 Олймпиcс, Wомен'с 400м Ресулц: Саня Ричардс-Росс Такес Тҳе Голд“. СБ Натион (2012-йил 5-август). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  57. ↑ Пилон, Марй. „Ричардс-Росс Бреакс Америcан Дроугҳт Ин тҳе Wомен'с 400“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (2012-йил 5-август). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  58. ↑ Чаппелл, Билл; Голдман, Том „Аллйсон Фелих Wинс Голд Ин Wомен'с 200 Метерс“. НПР (2012-йил 8-август). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  59. ↑ „Траcк анд Фиэлд – Wоменъс 4 × 400 м Релай“. Тҳе Неw Ёрк Тимес. Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  60. ↑ Белсон, Кен. „Олймпианс Таке то Тwиттер то Протест Эндорсемент Руле“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (2012-йил 30-июл). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  61. ↑ Ҳеитнер, Даррен „Wҳат До Профессионал Атҳлетес Ҳаве То Гаин Фром Партиcипатинг Ин Тҳе Лондон Олймпиcс?“. Форбес. Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  62. ↑ МcCлускй, Марк. „Олймпианс Таке то Тwиттер то Протест Соcиал Медиа Рестриcтионс“. Wиред. Қаралди: 6 Септембер 2021.
  63. ↑ Ҳеитнер, Даррен „Wҳат До Профессионал Атҳлетес Ҳаве То Гаин Фром Партиcипатинг Ин Тҳе Лондон Олймпиcс?“. Форбес. Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  64. ↑ МcCлускй, Марк. „Олймпианс Таке то Тwиттер то Протест Соcиал Медиа Рестриcтионс“. Wиред. Қаралди: 6 Септембер 2021.
  65. ↑ Белсон, Кен. „Олймпианс Таке то Тwиттер то Протест Эндорсемент Руле“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (2012-йил 30-июл). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  66. ↑ Пилон, Марй. „Гамес Аре Овер; Баттле Гоэс Он“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (2012-йил 25-август). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.
  67. ↑ Ду, Лиса. „Олймпианс Трй то Cаш Ин Ҳаwкинг Cереал, Детергент то Миллионс оф Неw Инстаграм Фоллоwерс“ (2021-йил 5-август). Қаралди: 2021-йил 6-сентябр.