Saqoqush

Сақоқуш
Бинар номи
(Линнаэус, 1758)
Турлари
8

Сақоқуш – монотипик пелиcанидаэ (Пелеcанидаэ) оиласи ва Пелеcанус жинсини ташкил этувчи йирик сув қушлари турларининг умумий номи. Уларнинг ўзига хос хусусиятлари – узун тумшуғи ва ов учун ишлатадиган сувни филтрлайдиган ва ютишдан олдин ўлжани тумшуғи билан тўплайдиган катта томоқ қоплари . Жигарранг Сақоқушдан бошқа турларнинг патлари одатда оқариб кетади. Барча турларнинг тумшуғи, сумкаси, туксиз териси наслчилик мавсуми олдидан ёрқин рангга киради. 8 тирик тур тропикларда мўтадил зоналарда яшайди, аммо Жанубий Американинг ички қисмида, қутб минтақаларида ва очиқ денгизда учрамайди. Сақоқушларнинг қазилма қолдиқлари камида 30 миллион йилга тўғри келади, Франсиядаги Олигоцен давридаги қазилма топилмалари ҳозирги Сақоқушларнинг тумшуғига ўхшайди. Узоқ вақт давомида фрегатлар, карабатаклар, тропик қушлар ва ганнетлар билан боғлиқ деб ўйланган қутанлар энди Сақоқушлар (Пелеcаниформес) тартибида таснифланади .Уларнинг энг яқин қариндошлари поябзал ва ҳамеркоплардир . Худди шу тартибда жойлашган ибислар, қошиққўйлар ва олхўрлар уларнинг узоқ қариндошларидир. Улар одатда сув юзасида ёки яқинида тутилган балиқлар билан озиқланади ва қирғоқларда ва кўлларда яшайди. Колониялар ҳосил қилиш орқали кўпаядиган Сақоқушлар кўпинча оммавий овланади. Оқ патли 4 тур ерга уя қурса, қолган 4 та жигарранг ёки кулранг турлар дарахтларга уя қилишни афзал кўради.

Сақоқушлар ва одамлар ўртасидаги муносабатлар кўпинча можароли бўлиб келган. У одамлар томонидан таъқиб қилинган, чунки у тижорат, дам олиш учун, балиқ овлаш учун рақобат манбаи сифатида кўрилади. Улар яшаш жойларининг бузилиши ва атроф-муҳитнинг ифлосланишидан азият чекишмоқда. Муҳофаза қилиш ҳолати нуқтаи назаридан 3 та тур муҳим аҳамиятга эга. Улар мифология, насронийлик, гералдика иконографияси нуқтаи назаридан ҳам маданий аҳамиятга эга қушлардир.