Sara Aşurbəyli: Versiyalar orasidagi farq
Avtomatik translit va nom yoʻnaltirishi: Sara Aşurbəyli | Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi. | ||
{{Olim bilgiqutisi | |||
|nomi = Sara Ashurbeyli | |||
|tasvir = | |||
|eni = | |||
|izoh = | |||
|tugʻilgan_sanasi = {{tugʻilgan sanasi|1906|01|27}} | |||
|tugʻilgan joyi = [[Boku]] | |||
|vafot_sanasi = {{vafot sanasi va yoshi|2001|07|17|1906|01|27}} | |||
|vafot_joyi = [[Boku]], [[Ozarbayjon]] | |||
|istiqomat_joylari = | |||
|fuqaroligi = {{SSSR}}, {{AZE}} | |||
|vatani = [[Ozarbayjon]] | |||
|millati = [[ozarbayjonlar]] | |||
|sohasi = [[Tarix]] | |||
|ish_joylari = AMEA Tarix instituti | |||
|institutlar =[[Boku davlat universiteti]] | |||
|alma_mater = | |||
|tezis_sarlavhasi= | |||
|akademik_rahbarlari = | |||
|mashhur_shogirdlari = | |||
|mashhur_ishlari = | |||
|oʻtkazayotgan_taʼsiri = | |||
|koʻrsatgan_taʼsiri = | |||
|mukofotlari = | |||
|turmush_oʻrtogʻi= | |||
|dini = [[Islom]] | |||
|vebsayt = | |||
}} | |||
'''Sara Aşurbəyli''' ([[27-yanvar]], [[1906-yil]] – [[17-iyul]] [[2001-yil]]) — Ozarbayjon olimasi, tarixchi va sharqshunos, tarix fanlari doktori (1966), xizmat koʻrsatgan olima (1982), Ozarbayjon SSR Davlat mukofoti laureati (1986). | |||
== Hayoti == | |||
Sara Ashurbeyli [[1906-yil]] [[27-yanvar]]da [[Boku]] shahrida tugʻilgan. [[1925-yil]]da [[Istanbul]]dagi Avliyo Janna dʼArk nomidagi fransuz kollejini, [[1930-yil]]da [[Boku davlat sharqshunoslik universiteti]]ni, [[1941-yil]]da Ozarbayjon davlat pedagogika institutining chet tillari fakultetlarini hamda Ozarbayjon sanʼat maktabini (1941) tugatgan. Oʻqishni tugatgandan soʻng, u Ozarbayjon davlat universitetida katta oʻqituvchi va Ozarbayjon davlat pedagogika institutida dekan boʻlib ishlagan. Universitetlarda Ozarbayjon tarixi, Gʻarb va Sharq madaniyati tarixi boʻyicha maʼruzalar oʻqigan. | |||
U Oʻrta Sharq xalqlari tarixi boʻyicha mutaxassis, shuningdek rassom va musiqachi edi. U bu bilim va koʻnikmalarini yillar davomida qattiq taʼqiblardan omon qolish uchun ishlatgan. Sara xonim Drama teatrda rassom va dekorativ, maktabda oʻqituvchi boʻlib ishlagan, ustozi [[Uzeyir Hajibeyov]]ning taklifiga binoan Konservatoriyada 15 yil chet tilidan dars bergan, shuningdek, rasmlarini sotgan. Koʻrgazmalarning birida uning „Göygöl“ asari [[Meksika]] vakillari tomonidan qabul qilindi. Ushbu asar hozirda [[Meksika]] muzeylaridan birida saqlanmoqda. [[1946-yil]]da Sara Ozarbayjon Rassomlar uyushmasining aʼzosi etib saylandi. | |||
Sara Ashurbeyli keyinchalik Ozarbayjon tarixi muzeyida Oʻrta asrlar tarixi boʻlimi mudiri, Ozarbayjon Fanlar akademiyasi Sharqshunoslik institutida katta ilmiy xodim, Tarix institutida ilmiy kotib, katta ilmiy xodim va yetakchi tadqiqotchi boʻlib ishlagan. | |||
U doktorlik dissertatsiyasini oldi. [[1966-yil]]da tarix fanlari doktori boʻldi. U Ozarbayjon Davlat mukofoti laureati edi.<ref>{{veb manbasi|url=http://www.science.az/en/index.php?id=1078|sarlavha=Scientific session on the 100th anniversary of well-known historian, the Doctor of History Sciences, Honoured science worker, Azerbaijan State prize laureate Sara Ashurbayli|nashriyot=[[Azerbaijan National Academy of Sciences]]|qaralgan sana=28-noyabr 2010-yil|url-status=dead|arxiv-url=https://web.archive.org/web/20110722100809/http://www.science.az/en/index.php?id=1078|arxiv-sana=22-iyul 2011-yil|archive-date=22-iyul 2011-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20110722100809/http://www.science.az/en/index.php?id=1078}}</ref> | |||
Uning mashhur asarlari orasida „Boku tarixi: Oʻrta asrlar davri“ va „Shirvonshoh davlati“ mavjud. U „Boku“ nomining kelib chiqishi zardushtiylik dinidan kelib chiqqan degan fikrni ilgari surgan va bir necha qadimgi oʻrta-sharqiy tillarda „Quyosh“ yoki „Xudo“ degan maʼnoni anglatuvchi „baga“ soʻzidan olinganini soʻzlagan.<ref>{{veb manbasi|url=http://www.window2baku.com/eng/9002toponimbaku.htm|sarlavha=On the Etymology of the Name "Baku"|nashriyot=Window to Baku|qaralgan sana=28-noyabr 2010-yil}}</ref> | |||
[[2001-yil]] [[17-iyul]] kuni [[Boku]] shahrida vafot etgan. | |||
== Mukofotlari == | |||
* Ozarbayjon SSRda xizmat koʻrsatgan fan arbobi — 02.12.1982<ref name="02.12.1982">[http://www.anl.az/down/he_serencamlar.pdf Respublikanın elmi işçilərinə Azərbaycan SSR fəxri adları verilməsi haqqında Azərbaycan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 2 dekаbr 1982-ci il tarixli '''Fərmanı'''] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170925202349/http://www.anl.az/down/he_serencamlar.pdf |date=2017-09-25 }} — '''anl.az''' saytı</ref> | |||
== Manbalar == | |||
{{manbalar}} | |||
{{DEFAULTSORT:Asurbayli, Sara}} | |||
[[Turkum:Ozarbayjon tarixchilari]] | |||
[[Turkum:Ozarbayjon zodagonlari]] | |||
[[Turkum:Ozarbayjon ayol rassomlari]] | |||
[[Turkum:Ozarbayjonlik sharqshunoslar]] | |||
[[Turkum:Wikiayo]] | |||
$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi
| Sara Ashurbeyli | |
|---|---|
| Tavalludi |
27-yanvar 1906-yil Boku |
| Vafoti |
17-iyul 2001-yil (95 yoshda) Boku, Ozarbayjon |
| Fuqaroligi |
|
| Millati | ozarbayjonlar |
| Sohasi | Tarix |
| Ish joylari | AMEA Tarix instituti |
| Institutlar | Boku davlat universiteti |
| Dini | Islom |
Sara Aşurbəyli (27-yanvar, 1906-yil – 17-iyul 2001-yil) — Ozarbayjon olimasi, tarixchi va sharqshunos, tarix fanlari doktori (1966), xizmat koʻrsatgan olima (1982), Ozarbayjon SSR Davlat mukofoti laureati (1986).
Hayoti
[tahrir | manbasini tahrirlash]Sara Ashurbeyli 1906-yil 27-yanvarda Boku shahrida tugʻilgan. 1925-yilda Istanbuldagi Avliyo Janna dʼArk nomidagi fransuz kollejini, 1930-yilda Boku davlat sharqshunoslik universitetini, 1941-yilda Ozarbayjon davlat pedagogika institutining chet tillari fakultetlarini hamda Ozarbayjon sanʼat maktabini (1941) tugatgan. Oʻqishni tugatgandan soʻng, u Ozarbayjon davlat universitetida katta oʻqituvchi va Ozarbayjon davlat pedagogika institutida dekan boʻlib ishlagan. Universitetlarda Ozarbayjon tarixi, Gʻarb va Sharq madaniyati tarixi boʻyicha maʼruzalar oʻqigan.
U Oʻrta Sharq xalqlari tarixi boʻyicha mutaxassis, shuningdek rassom va musiqachi edi. U bu bilim va koʻnikmalarini yillar davomida qattiq taʼqiblardan omon qolish uchun ishlatgan. Sara xonim Drama teatrda rassom va dekorativ, maktabda oʻqituvchi boʻlib ishlagan, ustozi Uzeyir Hajibeyovning taklifiga binoan Konservatoriyada 15 yil chet tilidan dars bergan, shuningdek, rasmlarini sotgan. Koʻrgazmalarning birida uning „Göygöl“ asari Meksika vakillari tomonidan qabul qilindi. Ushbu asar hozirda Meksika muzeylaridan birida saqlanmoqda. 1946-yilda Sara Ozarbayjon Rassomlar uyushmasining aʼzosi etib saylandi.
Sara Ashurbeyli keyinchalik Ozarbayjon tarixi muzeyida Oʻrta asrlar tarixi boʻlimi mudiri, Ozarbayjon Fanlar akademiyasi Sharqshunoslik institutida katta ilmiy xodim, Tarix institutida ilmiy kotib, katta ilmiy xodim va yetakchi tadqiqotchi boʻlib ishlagan.
U doktorlik dissertatsiyasini oldi. 1966-yilda tarix fanlari doktori boʻldi. U Ozarbayjon Davlat mukofoti laureati edi.[1]
Uning mashhur asarlari orasida „Boku tarixi: Oʻrta asrlar davri“ va „Shirvonshoh davlati“ mavjud. U „Boku“ nomining kelib chiqishi zardushtiylik dinidan kelib chiqqan degan fikrni ilgari surgan va bir necha qadimgi oʻrta-sharqiy tillarda „Quyosh“ yoki „Xudo“ degan maʼnoni anglatuvchi „baga“ soʻzidan olinganini soʻzlagan.[2]
2001-yil 17-iyul kuni Boku shahrida vafot etgan.
Mukofotlari
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Ozarbayjon SSRda xizmat koʻrsatgan fan arbobi — 02.12.1982[3]
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ „Scientific session on the 100th anniversary of well-known historian, the Doctor of History Sciences, Honoured science worker, Azerbaijan State prize laureate Sara Ashurbayli“. Azerbaijan National Academy of Sciences. 22-iyul 2011-yilda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 28-noyabr 2010-yil.
- ↑ „On the Etymology of the Name "Baku"“. Window to Baku. Qaraldi: 28-noyabr 2010-yil.
- ↑ Respublikanın elmi işçilərinə Azərbaycan SSR fəxri adları verilməsi haqqında Azərbaycan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 2 dekаbr 1982-ci il tarixli Fərmanı (Wayback Machine saytida 2017-09-25 sanasida arxivlangan) — anl.az saytı