Сараево Рамазон фестивали (босн. Саражево Рамазан Фестивал; Сарајево Рамазан Фестивал) Босния ва Герсеговинанинг Сараево шаҳрида Рамазон ойини нишонлайдиган йиллик диний ва маданий фестивал ҳисобланади[1][2]. Фестивал 2014-йилда Сараево Навигатор жамғармаси ҳамда Баščарšижа Яхшиланган Бизнес Ҳудуди (ЗУП) томонидан Европа Иттифоқининг ПҲОЭНИХ – Келажак учун маданият лойиҳаси билан ҳамкорликда ташкил этилган ва 2019-йилгача давом этган[3]. Унинг фаолиятини Сараево шарқшунослик институти қўллаб-қувватлаган[4]. Фестивалнинг мақсади ислом санъати ва маданиятини намойиш этиш орқали динлараро мулоқотни йўлга қўйиш ҳамда эътиқод гуруҳлари ўртасида тинчлик, ярашув ва ҳамжиҳатликни тарғиб қилиш эди[5].

Сараево Рамазон фестивали
Жанри Диний ва маданий фестивал
Бошланиш куни Рамазон ойи
Ўтказилиши йиллик
Локация Сараево, Босния ва Герсеговина
Фаол йиллари 2014 - 2019
Ташкилотчи Сараево Навигатор жамғармаси

Фестивал, шунингдек, диний анъаналарни оммавий маданий дастурлар билан уйғунлаштирган ҳолда Рамазон ойида Сараевони маданий ва сайёҳлик йўналиши сифатида тарғиб этишда ҳам муҳим рол ўйнаган. Тадбирлар шаҳарнинг бир нечта тарихий манзилларида ўтказилиб, ташриф буюрувчилар кўргазмалар, маърузалар, консертлар ва жамоавий ифтор дастурхони таомларидан истеъмол қилишган, шу билан бирга Босния ва Герсеговинадаги ислом санъати ва мероси ҳақида маълумот олиши мумкин эди. Дастур нафақат маҳаллий аҳоли, балки халқаро меҳмонлар учун ҳам мўлжалланган бўлиб, шаҳарнинг усмонлилар ва Болқон исломий маданияти билан тарихий боғлиқлигини ёритган[6].

Формат

Фестивал Рамазон ойи мобайнида ўтказилган ва шаҳар бўйлаб ташкил этилган кўплаб дастурлардан иборат бўлган[7]. Шаҳарни юқоридан кўздан кечириш имкониятини берувчи Žута Табижа қалъасида ҳар оқшом очиқ ҳавода мусулмонлар қуёш ботишида кундалик Рамазон рўзасини очадиган кечки овқат – ифтор дастурхони мусулмонлар ва мусулмонлар бўлмаганлар учун бирдек очиқ тарзда ташкил этилган. Ислом санъати кўргазмалари, жумладан хаттотлик, расмлар, кулолчилик ва инкрустация ишлари Ғози Ҳусрев-бек кутубхонасида ўтказилган, у ерда шунингдек машҳур исломий шеърлар ўқиш базми ҳам бўлиб ўтган[8]. Ислом санъатига оид китоб нашриётчиларининг савдо ярмаркаси ҳам фестивалнинг кўплаб дастурларидан бири эди[9][10]. Ислом илоҳиёти, маданияти ва санъатига оид интерактив маърузалар, панел муҳокамалари ва савол-жавоблар Ғози Ҳусревбек кутубхонаси ҳамда Ғози Ҳусревбек мадрасасида ўтказилган[11]. Маърузачилар ва нутқ сўзловчилар орасида Бош муфтий Ҳусейн Кавазович, ислом санъати тарихчиси Сабиҳа Ал-Хемир, немис шарқшуноси Стефан Вебер ва бошқалар бўлган[12]. Нашид, зикр ёки анъанавий босниялик Севдалинка каби турли исломий мусиқий услублар консертлари Сараево миллий театрида ўтказилган[13]. Фестивалнинг очилиш ва ёпилиш маросимлари Žута Табижа қалъасида бўлиб ўтган[14].

Манбалар

  1. ↑ „На Žутож табижи отворен први Саражево Рамазан Фестивал“. стариград.ба. 2018-йил 9-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 9-апрел.
  2. ↑ „Отворен Саражево Рамазан Фестивал“. акос.ба. 2022-йил 7-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 9-апрел.
  3. ↑ „Саражево Рамадан Фестивал“. Саражево Травел.
  4. ↑ „Саражево Рамадан Фестивал“. Саражево Травел.
  5. ↑ „Отворен Саражево Рамазан Фестивал“. травник.ба (2016-йил 5-июн).
  6. ↑ Пирнар, İге; Cелеби, Дуйгу (2020-08-12), „Сустаинабле фестивал анд эвент тоурисм манагемент“, Фестивал анд Эвент Тоурисм Импаcц, Роутледге, 53–66-бет, ИСБН 978-0-429-27439-8, қаралди: 2026-02-24
  7. ↑ „Жунска догаđанжа у Саражеву“. дарлингицwундербар.cом. 2018-йил 25-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 9-апрел.
  8. ↑ „Саражево Рамазан Фестивал šири лжепоту рамазанскиҳ дана“. фактор.ба.
  9. ↑ „Испалживанжем топа на Žутож Табижи отворен Саражево Рамазан Фестивал“. бҳрт.ба.
  10. ↑ „Саражево - Рамазански фестивал кнжиге (РФК) поčинже данас у Саражеву.“. стармо.ба. 2018-йил 9-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 9-апрел.
  11. ↑ „Сутра први Саражево Рамазан Фестивала“. можпортал.ба. 2018-йил 14-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 9-апрел.
  12. ↑ „Сутра поčинже Саражево Рамазан Фестивала“. можпортал.ба. 2018-йил 14-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 9-апрел.
  13. ↑ „Затваранже Саражево Рамазан Фестивала уз Бурҳана Šабана на Žутож табижи“. клих.ба.
  14. ↑ „Испалживанжем топа на Žутож Табижи отворен Саражево Рамазан Фестивал“. бҳрт.ба.