Sarvat Begbudiy
Sarvat Midxatovich Begbudiy[1] (1945-yil 5-iyunda Toshkentda tug‘ilgan) — sovet va rus sirk artisti, ot murabbiyi, chavandoz, o‘qituvchi, rejissyor, RSFSR xalq artisti.
| Sarvat Begbudiy | |
|---|---|
| Tugʻilgandagi ismi | Sarvat Midxatovich Begbudiy |
| Tugʻilgan sanasi | 1945-yil 5-iyun (77 yosh) |
| Tugʻilgan joyi | Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR |
| Fuqaroligi |
 SSSR  Rossiya |
| Kasbi | sirk artisti, hayvonlarni o‘rgatuvchi, chavandoz, o‘qituvchi, rejissyor |
| Faoliyat yillari | 1954-1993-yillar |
| Teatr | Tsvetnoy bulvaridagi Moskva Nikulin sirki Durov nomidagi hayvonlar teatri |
| Mukofotlari |
  |
| Sayt | Durov boboning burchagi |
Biografiyasi
Sarvat Midxatovich Begbudiy 1945-yil 5-iyun kuni Toshkentda mashhur sirk oilasida tug‘ilgan. Uning onasi Lola Xo‘jayeva mashhur sirk chavandozi, otasi esa taniqli pedagog va dramaturg bo‘lgan. Ko‘plab oila aʼzolari sirk bilan shug‘ullanishgan. Begbudiy to‘qqiz yoshga to‘lganda, onasi mashhur sirk arbobi Yuriy Vladimirovich Durovga qayta turmushga chiqdi. Bolalikdan murabbiylik qilgan. 17 yoshida Durov unga savsar va toylarni mustaqil ravishda tayyorlashni ishonib topshirdi.
Ko‘plab hayvonlar bilan ishlagan: fillar, oq yo‘lbarslar, karkidonlar, jirafalar, ponilar, zebralar, lekin sirkdagi faoliyatining ko‘p qismini otlar bilan bog‘lagan. Jonglyor bo‘lgan. „Tsvetnoy bulvar“dagi Nikulin sirkida chiqish qildi.
Kanada, AQSH, Avstraliya, Yangi Zelandiya, Germaniya, Gollandiya, Yugoslaviya va Belgiyada chiqish qilgan. Uning rafiqasi, hayvonlarni ovrgatuvchi — Svetlana Begbudiy bilan ishlaydi.
2006-yildan buyon Durov bobosi teatrida xizmat qiladi. 2007-yilda singlisi Natalya Yuryevna Durova vafotidan keyin „Durov burchagi“ning yetakchi rassomi va murabbiyi bo‘lgan.
2020-yil 28-iyul kuni Buyuk Moskva davlat sirkining „Yulduzlar xiyobonidagi“ foyesida Sarvat Begbudiyning nominal „yulduzi“ ochildi[2].
Oilasi
Onasi — sirk artisti Lola Muxamedovna Xoʻjayeva (1923-yil), sirk artisti, chavandoz, kinolog, O‘zbekiston SSR xalq artisti (1950-yil).
O‘gay otasi — sirk arbobi Yuriy Vladimirovich Durov (1910—1971-yillar), SSSR xalq artisti.
Birinchi rafiqasi — Olga Nikolayevna Denisova (1946-yil 26-aprel — 2022-yil 8-fevral), akrobat, oq yo‘lbarslar va otlar murabbiyi, Rossiyada xizmat ko‘rsatgan artist[3].
Ikkinchi xotini — Svetlana Begbudi (qizlik familiyasi: Travnikova; 1956-yilda tugʻilgan), sirk artisti, ot o‘rgatuvchisi.
Mukofot va unvonlari
- Tojikiston SSR xizmat ko‘rsatgan artist (14.02.1980)[4]
- RSFSR xalq artisti (13.04.1988).
- "Shon-sharaf" ordeni (17.12.1994) — Rossiya davlatchiligini rivojlantirish, mehnat, fan, madaniyat, sanʼatdagi yutuqlar, xalqlar o‘rtasidagi do‘stlik va hamkorlikni mustahkamlash bilan bog‘liq xalqqa xizmatlari uchun[5].
- Rossiya Federatsiyasi Madaniyat va ommaviy kommunikatsiyalar vaziriga minnatdorchilik (06.01.2005) — mahalliy sirk sanʼatini rivojlantirishga qo‘shgan katta shaxsiy hissasi va yubiley munosabati bilan[6].
- Monte-Karlodagi xalqaro tanlov laureati.
- Lenin komsomol mukofoti laureati (1981-yil).
Teatrdagi ishlari
_08.jpg)
Durov burchagi
- "Bir asrga teng yo‘l " („Doroga — dlinoyu v vek“)
- „Menga ertakni tuhfa eting“ („Podarite mne skazku“)
- „Billur tufli tarixi“ („Istoriya xrustalnoy tufelki“)
- „Qirolichaning qaysarligi“ („Kapriz korolevi“)
- „G‘ayrioddiy sayohat“ („Neobiknovennoe puteshestvie“)
- „Qor malikasi izidan“ („Po sledam Snejnoy Korolevi“)
- „Qorbobo qanday yo‘qolib qolgan“ („Kak Santa zabludilsya“)
- „Yemelyaning baxtli kuni“ („Schastliviy den Yemeli“)
Manbalar
- ↑ V ryade istochnikov upominaetsya pod imenem Vyacheslav Mixaylovich
- ↑ „TASS: Zvezdu v chestь artista Sarvata Begbudi otkrыli v Bolьshom Moskovskom tsirke“ (en). Bolьshoy Moskovskiy tsirk. 2021-yil 10-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 9-yanvar.
- ↑ „Entsiklopediya tsirkovogo i estradnogo iskusstva. Denisova O.N.“ (ru). www.ruscircus.ru. V mire tsirka i estradы. 2022-yil 8-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 8-fevral.
- ↑ Tsirk. Malenkaya ensiklopediya. — 2-e izd., pererab. i dop. Sost A. Ya. Shneer, R. Ye. Slavskiy, Gl. red. Yu. A. Dmitriev — M.: „Sovetskaya ensiklopediya“, 1979. — 448 s, il., 20 l. il.
- ↑ „Ukaz Prezidenta Rossiyskoy Federatsii ot 17 dekabrya 1994 goda № 2197 «O nagrajdenii gosudarstvennыmi nagradami Rossiyskoy Federatsii»“. 2019-yil 13-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 31-avgust.
- ↑ „Ob obʼyavlenii blagodarnosti Ministra kulьturы i massovыx kommunikatsiy Rossiyskoy Federatsii“. 2022-yil 21-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 21-avgust.
Havolalar
- „Sarvat Midxatovich Begbudi“. «Vsyo o tsirke». Qaraldi: 2018-yil 27-oktyabr.
- „Sarvat Midxatovich Begbudi“. Entsiklopediya «V mire tsirka i estradы». Qaraldi: 2018-yil 27-oktyabr.
- „Sarvat Begbudi: «Pozor rukovodstvu Rosgostsirka, chto tak obraщayutsya s artistami!»“. Entsiklopediya «V mire tsirka i estradы». Qaraldi: 2018-yil 27-oktyabr.
- „Master dressirovki“. AiF. Qaraldi: 2018-yil 27-oktyabr.
- „Sarvat Begbudi“. Teatr Ugolok dedushki Durova. 2018-yil 11-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 27-oktyabr.
- „Sarvat Begbudi. 50 iz 60 let — na stsene“. Informatsionnыy portal etver. Qaraldi: 2018-yil 27-oktyabr.[sayt ishlamaydi] (nedostupnaya ssilka)
- „Sarvat Begbudi“. VK. Qaraldi: 2018-yil 27-oktyabr.