Шариф (ёки Саййид) ар-Розий ёки Абу-л-Ҳасан Муҳаммад ибн ал-Ҳусайн ал-Мусавий ( 970 - 1015 (милоддан аввалги 359-406)) ҳижрий) — ироқлик таниқли араб ёзувчиси ва тарихчиси, атоқли шоир, шиа исломининг асосий муқаддас китобларидан бири бўлган “Наҳж ал-балаға” (“Фасоҳат йўли ”)ни тузувчи, маърузалар тўплами. шиаларнинг биринчи имоми Али ибн Абу Толибнинг мактублари ва ҳикматли кўрсатмалари.

Шариф Розий
Таваллуди 970-йил ёки 970-йил атрофида
Бағдод
Вафоти 27-июн 1015-йил ёки 1016
Бағдод
Фаолият тури Ёзувчи, шоир

Шариф ар-Розий Буйидлар сулоласи даврида (334 ҳижрий / 946 - 447 / 1056-йилларда), араб адабиётининг гуллаб яшнаган даврида яшаган.

Биография

Келиб чиқиши ва оиласи

Шариф ар-Розий диндор оилада туғилган, ота ва она томонидан саййид ( Муҳаммад пайғамбарнинг авлодлари) бўлган.

Шариф ар-Розийнинг отаси Абу Аҳмад Ҳусайн ибн Мусо ўн икки имомнинг еттинчи шиа имоми Мусо ал-Козимнинг авлодидан бўлиб, Ироқ саййидлари ишлари бўйича мудир бўлиб ишлаган ва кейинчалик Карбалодаги Имом Ҳусайннинг муқаддас мажмуасида дафн этилган. Отаси вафотидан кейин Шариф ар-Розий унинг мансабини мерос қилиб олди, чунки у ҳаёти давомида ҳам унинг расмий вакили сифатида фаолият юритган. Бу лавозимда Шариф ар-Розий Ҳажга кетаётган зиёратчилар карвонларига ҳам бошчилик қилди.

Шариф ар-Розийнинг онаси Фотима тақводор ва диний ҳурматли аёл эди. У ҳам саййидларга мансуб бўлиб, келиб чиқишини шиаларнинг тўртинчи имоми Али ибн ал-Ҳусайн Зайн ал-Обидин ас-Сажжодга боғлаган . Шариф ар-Розийнинг онаси айнан унинг илтимосига кўра Шайх Муфид “Аҳкам ан-нисо” китобини ёзгани билан машҳур бўлиб, унда аёлларга оид барча фиқҳ қоидаларини жамлаган.

Шариф ар-Розийнинг укаси Сайид Муртазо ўз даврининг кўзга кўринган шиа илоҳиётчиси ва фақиҳи бўлган. У шариат илмлари соҳасида юксак чўққиларни забт этган ва “Алам ал-ҳуда ” (“Етакчилик байроғи”) унвонини олган. Сайид Муртазонинг калом, фиқҳ, усул ал-фиқҳ, адабиёт, грамматика, шеърият, хусусан, “Аш-шафи фи-л-Имом”, “Ал-Гурор ва-д-дурор”, “Аз-заҳира фи усул ал-фиқҳ” каби кўплаб асарлари бор. Унинг 20 000 дан ортиқ мисрадан иборат ше’рий девонлари ҳам бор эди.

Шариф ар-Розийнинг ягона ўғли — Абу Аҳмад Аднан ҳам ўз даврининг машҳур илоҳиёт олимига айланди.

Ҳаволалар

Манбалар

{{ҳттпс://ру.м.wикипедиа.орг/wики/%Д0%А8%Д0%Б0%Д1%80%Д0%Б8%Д1%84_%Д0%А0%Д0%Б0%Д0%Б7%Д0%Б8#cите_реф-_фадффc7ф66ф11аэ2_1-1}}