Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Silicon Valley Bank

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Силикон Валлей Банки
инглизча: Силиcон Валлей Банк
Асосий маълумотлар
Асос солинган 17-октабр 1983-йил
Ёпилган йил 10-март 2023-йил
Бош компанияси СВБ Финанcиал Гроуп
Аудитор КПМГ
Сайти свб.cом

Силиcон Валлей Банк (Силиcон водийси Банки) — Калифорнияда жойлашган молиявий гуруҳи бўлмиш „СВБ Финанcиал Гроуп“ таркибига кирувчи банк. АҚШдан ташқари Буюк Британия, Ирландия, Германия, Исроил, Хитой, Гонконг, Ҳиндистон, Дания, Канада ва Кайман оролларида ҳам фаолият юритади. СВБ Финанcиал Гроуп 2021-йилги Фортуне 500 рўйхатида 613-ўринни эгаллаган[1].

Тарихи

Силиcон Валлей Банк 1983-йилда Калифорния штатининг Сан-Хосе шаҳрида ташкил этилган. 1985-йилда Пало Алтода, 1986-йилда Санта Кларада бўлим очилган. 1988-йилда бирламчи аксиялар жойлашуви ўтказилди. 1995-йилда штаб-квартира Сан-Хоседан Санта Кларага кўчирилди. 1999-йилда Делаверда рўйхатдан ўтган СВБ Финанcиал Гроуп холдинг компанияси ташкил этилди. 2004-йилда Буюк Британия ва Ҳиндистонда, 2005-йилда эса Хитой ва Исроилда фаолиятлар бошланди. 2012-йилда Шангҳаи Пудонг Девелопмент Банк билан Хитойда венчур капиталини молиялаштириш билан шуғулланувчи қўшма корхона ташкил этилди.

Смит раҳбарлигида банк 1990-йилларнинг бошларида портфолиосининг 50% ни ташкил этувчи юқори даражадаги хавфли ко'чмас мулк кредити бизнесига диверсификация қилинди.

2020-йил охирида активлар 116 миллиард долларни ташкил этди, шундан 49 миллиард қисми қимматли қоғозларга тўғри келди (асосан ипотека кредитлари), 45 миллиард берилган кредитларга тўғри келди (асосан технология ва соғлиқни сақлаш соҳасидаги компанияларни венчур молиялаштириш доирасида 30 миллиондан ортиқ кредитлар); берилган кредитларнинг қарийб ярми Калифорния, Ню-Ёрк- Ёрк ва Массачусец Штатларига тўғри келди. Муҳим фаолият йўналиши-АҚШнинг ғарбий қисмидаги вино хўжаликларини молиялаштириш. Қабул қилинган депозитлар 102 миллиард долларни ташкил этди[2]

Банкротлик

Банк венчур капиталистлардан маблағ тўплашга муваффақ бўлган юқори технологияли стартаплардан пул олган (у Қўшма Штатлардаги венчур технология ва тиббиёт компанияларининг деярли ярми билан ҳамкорлик қилган). Силиcон Валлей омонатларнинг бир қисмини ўз ҳисобварақларида қолдирди, бошқа қисмини, асосан, узоқ муддатли ғазначилик ва ипотека облигацияларига инвестиция қилади. Бундай молиялаштириш усули кам бўлсада, аммо барқарор даромад келтириши керак эди[3].

Бундай стратегия усули йиллар давомида яхши ишлади: банк активлари 2018-йилдаги 49 миллиард долларни ташкил қилган бўлса, 2020-йил охирида бу кўрсаткич икки баравар кўпайиб 102 миллиард долларга, 2021-йилда эса 189,2 миллиард долларга етди. Аҳоли ва бизнесни қўллаб-қувватлаш учун Америка иқтисодиётига давлат томонидан ажратилган маблағлар („вертолёт“ пуллар) туфайли юзага келган бундай ўсиш стартаплар ва технологик компаниялар пандемия даврида рекорд миқдордаги инвестицияларни жалб қилишига олиб келди. Бироқ, Силикон Валлей Федерал резерв фоиз ставкаларини оширишни бошлашдан олдин катта миқдордаги облигацияларни сотиб олди. Фоиз ставкалари ошгани сайин, янги чиқарилган давлат облигациялари бўйича даромадлилик юқори бўлганлиги сабабли, банк активлари жозибадорлиги пасая бошлади[3].

Агар фоиз ставкалари кўтарилган бир вақтда мижозлар ўз ҳисобварақларидан пулларини оммавий равишда ечиб олишни бошламаганда, балки бу банкротликка олиб келмаган бўларди. 2023-йил 8-март, чоршанба куни банк омонатчиларга пулларини тўлаш учун ўз активларининг бир қисмини сотишга мажбур бўлди ва бунинг оқибатида деярли икки миллиард доллар йўқотгани ҳақида эълон қилди. Бу асосий венчур фирмалар орасида ваҳима қўзғатди ва улар компанияларга ўз пулларини ушбу банкдан ечиб олишни маслаҳат беришди. Рестиве Вентурес компаниясининг молиявий соҳаси инвестори бўлмиш Раян Фалви ушбу воқеани саноатда „юзига қарамай бурнини кесиш“ мисоли деб атайди[3].

Фалвей, юзага келган муаммоларга қарамай, Силикон Валлей катта капиталлашув ва бошқа ижобий молиявий кўрсаткичларга эга эканлигини такидлайди. Аммо 9-март куни банк зудлик билан 1,75 миллиард доллар миқдорида қўшимча молиялаштиришни жалб қилиш режаларини эълон қилиши натижасида инвесторлар орасида ҳақиқий ваҳимага юзага келди. 10-март кунги савдоларда Силикон Валлей котировкалари деярли 60 фоизга тушиб кетди[3].

Манбалар

  1. ↑ „СВБ Финанcиал Гроуп“ (инглизча). Фортуне. 16-октабр 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 15-октабр 2021-йил.
  2. ↑ „Аннуал Репорт 2020, Форм 10-К“ (инглизча). СВБ Финанcиал Гроуп. 16-октабр 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 15-октабр 2021-йил.
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 „В США обанкротился Силиcон Валлей — это крупнейший крах банка с 2008 года“ (ру). медуза (2023-йил 11-март). Қаралди: 2.4.23.