Simlyansk sharobi

Симлянск шароби — эндоген карбонат ангидрид билан тўйинган рус қизил кўпикли шароб. Асли Симланинг эски Дон қишлоғидан бўлиб, у ёқут тусли тўқ қизил ранг, ажойиб ёрқин ва кўпикли хусусиятлар ва пушти-оқ рангли „тирик“ доимий янгиланиб турадиган қатлам ҳосил бўлган узун, қизғин парлаж билан ажралиб туради. Симлянск шароби А. С. Пушкиннинг бир нечта шеърларида, шунингдек, „ Евгений Онегин“ ва „Дубровский“ романларида эслатиб ўтилган. Симлянский шишаси А.П.Чеховнинг „Генерал билан тўй“ ҳикоясида генерал учун махсус ичимлик сифатида тилга олинган[1]. М. И. Кутузов Наполеон устидан қозонган ғалабаларини Симлянский билан бирга нишонлади. Симлянское 1812-йилги Ватан уруши қаҳрамони Атаман Матвей Платовнинг севимли шароби эди. Инқилобдан олдинги Россияда Симлянск кўпикли шароб юқори жамиятдаги ижтимоий тадбирлар ва тўпларда хизмат қилди, улар давлат байрамлари ва ҳарбий ғалабаларни нишонладилар. Одатда Симлянск шароби иссиқ таом ва ширинлик ўртасида хизмат қилди. Симлянск виноси Дон узумчилик ва виночилигининг кўп асрлик тарихида муҳим босқичдир [2].
Симлянский кўпикли шароб фақат маҳаллий навларнинг узумларидан ишлаб чиқарилади: қора Симлянский, елка ва қизил тўхташ Золотовский, улар Симлянский, Мартиновский, Уст-Донецкий, Константиновский ва Семикаракорский вилоятларида етиштирилади. Аралашмаларда Буланий ва Симладар узум навларидан вино материалларидан фойдаланишга рухсат берилади. Симлянск кўпикли вино заводи қуйидаги номдаги қизил виноларни ишлаб чиқаради: эски казак усулида тайёрланган „Симлянск газланган казак“, „Сапфир Дона“ ва „Донскоэ игристое“. „Симлянское игристое“ дунёдаги энг нуфузли қизил кўпикли вино бренди бўлиб, унинг ноёб комплекс ишлаб чиқариш технологияси қуруқ ва ширин вино материалларини аралаштиришни таъминлайди, ундан кейин сахароза ишлатмасдан шишага солинган шампан виноси [2] тайёрланади.
Узум Симлага Петрин даврида Франсия ва Австриядан олиб келинган, чет эл номлари тезда унутилиб, казак муҳитида мустаҳкам ўрнашган янги маҳаллий номлар билан алмаштирилди. Симлада виночилик ибтидоий равишда ҳеч қандай махсус билимсиз бошланган. Октабр ойининг ўрталарида йиғиб олинган ҳосил ноябр ойининг охирида совуқ об-ҳавонинг бошланишига қадар шийпон остида қуритилган, сўнгра қирғичга майдаланган ва ферментация учун бўлакларга жойлаштирилган. Паст ҳароратларда ферментация шакарнинг тўлиқ бўлмаган ферментацияси билан тўхтатилади. Ширин шароб бочкаларга туширилди, улар ҳам совуқ хоналарда сақланган. Шишаларни қуйиш март ойида унумдор бўлмаган шароитда амалга оширилди, бу кўпикли шароб ишлаб чиқаришни таъминлади. Шишалар тик ҳолатда, сомон ёки тупроқ билан ўралган чуқурларда сақланган. Қадимги Симлянск шаробининг ўзига хос стандарти йўқ эди ва ранг-баранг натижаларга олиб келди [3].
Манбалар
Адабиётлар
- Авакянц С. П. „Технология цимлянских игристых вин“, . Игристые вина, 4000 экз, М.: Агропромиздат, 1986 — 232—242-бет.
- Попов А. А. „Цимлянское игристое“, . Секреты сомелье, 3000 экз, Все обо всем, Ростов н/Д: Феникс, 2009 — 149—151-бет. ИСБН 978-5-222-15220-1.
- Фролов-Багреев А. М. „Технология производства цымлянских игристых вин“, . Советское шампанское. Технология производства шампанских (игристых) вин, 3000 экз, М.: Пищепромиздат, 1948 — 172—179-бет.
Ҳаволалар
- олдтимер.ру: Энг адабий шароб (Wайбаcк Мачине сайтида 2022-08-14 санасида архивланган)
- „Цимлянскоэ“ — рус виночилигининг марваридидир. „Алкоголли ичимликлар ва пиво“. № 7/2010
- „Стратегия“ журнали: „Цимлянск билан Лафите фарқлаш“ (Wайбаcк Мачине сайтида 2022-09-29 санасида архивланган)