Сирхийлар (СиркҳИян — ўз номи) — Доғистоннинг марказий қисмидаги дарғинлар этник гуруҳи[1]. Ислом динининг Шофи’ий мазҳабидаги сунний мусулмонлардир. Улар Сюрга эркин жамияти аъзолари.

Этноним

Сирхийлар номининг келиб чиқиши қуйидагича изоҳланади. У форсча сер — „тоғ“ сўзи билан боғлиқ. "Сергеран" сўзининг этимологияси қуйидагича: сер форсча „тоғ“ сўзи, геран „юрт“ — тоғлар мамлакати[2] маъносини англатади[3].

Жойлашуви

Сирхияликлар ҳудудларда ихчам ҳолда яшайдилар[4].

  • Акушинский: Нахки, Наци, Цугни, Ургани, Гулебки, Тузла, Гиягира, Кулиа, Карап, Мурлатина, Хурби, Уржаги, Кассагу, Бикаламахи, Кадамахи, Қуйи Каршли , Уппер -Купперали , Уппераикари, Упперакари қишлоқлари, Букка, Уцули, Арас
  • Дахадаевский: Урари, Гуладти, Мирзитда, Карбачи, Дуакар, Сурсбачи, Туракари, Урхучи, Ояцури, Шаҳбаннакяб, Хуршни қишлоқлари.
  • Сирхийлар Доғистоннинг текис ҳудудлари ва шаҳарларида ҳам истоқомат қилади.[5]

Тарихи

Тили

Сирхийлар Нах-Доғистон тиллар оиласининг Дарғин шохобчасининг сирх лаҳжасида гаплашади.

Манбалар