Sizigiya

Сизигия (юнонча: сйзйгиа — қўшилиш, жуфтлик) — Ойнинг икки фазаси — янги ой ва тўлин ойнинг умумий номи. Бу даврда Ердан қараганда Ой янги ой пайтида Қуёшга жуда яқин бурчак масофадан ўтиб, у билан „қўшилгани“ туфайли шундай ном олган. Сизигия пайтидаҚуёш ва Ой Ер билан бир тўғри чизиқда ётади. Уларнинг Ер сиртига берадиган кўтарилишлари максимум қийматга эга бўлади. Қуёш ва Ой тутилишлари доимо сизигия даврига тўғри келади. „Сизигия“ атамаси Қуёш билан бирлашиш ва унга рўпара туриш маъносида сайёраларга нисбатан ҳам қўлланади. СИЗИФ, Сисиф (лот. Сисйпҳус) юнон мифологиясида шамол маъбуди Эолнинг ўғли. Коринф ш. бунёдкори ва шоҳи. Вафотидан сўнг ер ости зулмат дунёси — Аидаа оғир меҳнатга маҳкум этилган. Унга кўра, сизигия оғир ҳарсангтошни думалатиб тоғнинг тепасига чиқариши лозим бўлган, бироқҳар гал энди чўққига етдим деганда тош пастга қулаб кета берган. Оғир. туганмас, самарасиз иш ва азобуқубатни англатувчи „Сизиф меҳнати“, „Сизиф тоши“ ибораси шундан. Сизигиянинг мана шундай азобга маҳкум этилганининг сабаби ҳақида мифларнинг турли хил вариантлари сақланиб қолган (худоларнинг сирларини ошкор қилиб қўйгани ва бошқалар). С образи юнон драматургияси (Эсхил, Софокл, Еврипидларнинг сақланмаган асарлари) янги давр адабиётида (А. Камю, Ф. Мерл) ва тасвирий санъатда (Тициан) сақланган. СИЗЛОҒИCҲ, фолликулит тук (соч) халтачаси оғзи (фолликула)нинг йирингли яллиғланиши. Стафилококклар қўзгатади. Тери тозалиги ва шахсий гигиена қоидаларига риоя қилмаслик, терининг тирналиши ва чақаланиши, организмда моддалар алмашинувининг бузилиши, А ва С витаминлар етишмаслиги, кўп терлаш ва бошқалар сизигияга сабаб бўлади. Фақат юздаги соч халтачаси (қаранг Соч) яллиғланганда сикоз рўй беради ва сурункали кечади. Терининг тукли қисмида: юз, бўйин, сон ва бошқа соҳаларда учрайди. Юза ва чуқур сизигия фарқ қилинади. Юза сизигияда майда (0,5 см ча), думалоқ қизил тугунча ҳосил бўлади, унинг атрофи бир оз қичишади, тез орада шу тугунчадан ўртасида сочи бор сарғимтиряшил йирингча уч беради. Баъзан йиринглаган жой атрофи қизариб қолади. Юза С, одатда, ҳеч қандай из қолдирмай 2—3 кунда йўқолиб кетади. Чуқур сизигияда тугунчалар хийла каттароқ (диаметри 1 см ча), конуссимон шаклда бўлади, тери қипқизариб туради: шу жой қаттиқ бўлиб, безиллаб оғрийди, ёрилганда ичидан йиринг чиқади. Касаллик 7—10 кунда тузалади, лекин ўрнида доғ қолади. Терига 1—2 дона майда йирингчалар тошиб, ичидан соч чиқиб турган ҳолларда дастлабки даво сифатида 1% ли бриллиант кўки, метилен кўки ва бошқа билан артиш тавсия этилади. Агар йирингчалар сони кўп бўлса, дарҳол врач га учрашиш лозим. Сизигияни (хусусан, юздаги сизигияни) ситиш ярамайди, акс ҳолда инфексия тарқалиб кетиши мумкин. Сизигия сурункали кечганда парҳез сакдаш, аччиқ, ширин, шўр овқатлар истеъмол қилмаслик; сут ва ўсимликлардан тайёрланган сервитамин овқатлар тановул қилиш тавсия этилади. Сизигиянинг олдини олишда тери тозалигига алоҳида эътибор бериш айниқса муҳим.