Smartavia
Смартавиа, 2019-йил мартигача Нордавиа номи билан танилган, Россиянинг лоу-кост авиакомпанияси бўлиб, бош офиси Архангелск шаҳрида жойлашган. У асосан мунтазам ички ва минтақавий парвозларни амалга оширади. Авиакомпаниянинг асосий базалари Архангелск аэропорти, Пулково аэропорти (Санкт-Петербург) ва Домодедово аэропортларидир (Москва)[2]. Мулкчилик шакли – аксиядорлик жамияти.
|
| |||||||
| |||||||
| Ташкил топган |
| ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ҳаво тугуни | |||||||
| Парк ҳудуди | 15 | ||||||
| Парвоз йўналишлари | 60 | ||||||
| Эгаси | Скй Инвест[1] | ||||||
| Бош қароргоҳи | Архангелск, Россия | ||||||
| Сайти | флйсмартавиа.cом | ||||||
Тарихи

Авиакомпания 1963-йилда Архангелск бирлашган авиация отряди (русча: Архангельский объединенный авиационный отряд) сифатида ташкил этилган ва 1991-йилда АВЛ Архангелск Аирлинес (Архангельские воздушные линии)га айланди.
Аэрофлот назоратидаги даври
2004-йил август ойида Аэрофлот авиакомпаниянинг 51 фоиз аксияларини сотиб олди, қолган қисми Авиаинвестга тегишли эди. Компания номи Аэрофлот-Норд деб ўзгартирилди ва Аэрофлотнинг иккинчи минтақавий авиакомпаниясига айланди[3].
Аэрофлот билан шартнома 2009-йил 1-декабрда тугаганидан бери авиакомпания Нордавиа номи билан мустақил фаолият юритиб келди[4]. Аэрофлот 821-рейси ҳалокатидан сўнг шўба корхона тўғрисида матбуотдаги салбий чиқишлар ва Россия авиацияси расмийлари томонидан 2009-йил 15-июлда хавфсизликнинг етарли эмаслиги ва ёмон молиявий ҳолати туфайли ўша пайтдаги Аэрофлот-Норд рейсларига чекловлар (хусусан халқаро чартер турларини тақиқлаш) қўйилганлиги сабабли, Аэрофлот ўзини Нордавиадан узоқлаштирди[5].
НордСтар билан ҳамкорлиги
2011-йил март ойида Аэрофлот авиакомпанияни Норилск Никелга 7 миллион долларга сотди[манба керак]. 2011-йил 1-декабрда Норилск Никел Нордавиа ва Таймир авиакомпаниялари бирлашиши ҳақида хабар берди[6]. Бироқ Федерал антимонопол хизмати Нордавианинг Таимйр Аир Cомпанй билан бирлашишига тўсқинлик қилди ва Нордавиа охир-оқибат 2016-йил март ойида Ред Wингс Аирлинес эгаси Сергей Кузнецовга сотилди[7].
Ред Wингс Аирлинес билан ҳамкорлиги
Бизнес кучини ошириш учун Ред Wингс Аирлинес ва Нордавиа бирлашишга қарор қилди[8]. 2017-йилнинг апрел ойида Ред Wингс эгалигида авиакомпания 2017-йилнинг 3-чорагидан бошлаб ўз номини СмартАвиа га ўзгартириши эълон қилинди. Янги брендга қўшимча равишда авиакомпания Нордавиа рангларида (кўк, тўқ сариқ, кулранг), лекин унинг Аэрофлот ўтмишидан узоқлашган дизайндаги янги ливерасини ҳам тақдим этишни режалаштирди[9]. Янги брендинг авиакомпаниянинг Аирбус А320-200 самолётида тақдим қилиниши режалаштирилган эди, бироқ авиакомпания ўзининг Боэинг 737 самолётидан фойдаланишни давом эттиришга қарор қилгандан сўнг, Аирбус самолётлари Ред Wингсга етказилди ва 2018-йил май ойида ўзининг биринчи Боэинг 737-700 самолётини қабул қилди. Авиакомпания ҳали ҳам Нордавиа номи ва бренд идентификаторини сақлаб қолмоқда[10][11].
Смартавиа сифатида қайта қурилиши
2019-йилнинг 20-мартида Нордавианинг Ред Wингс авиакомпанияси билан бирлашиши бекор қилингани эълон қилинди[12]. Бунинг ўрнига, ребрендингнинг бир қисми сифатида авиакомпания Смартавиа деб ўзгартирилди. Авиакомпания самолётни Нордавиа бренди остида 2019-йил охиригача фойдаланди. Смартавиа ливерасидаги илк самолёт 2019-йил апрел ойида етиб келди[13].
2021-йилга келиб, авиакомпания ўзининг барча Боэинг 737-500 самолётларини фойдаланишдан чиқарди ва 2021-йил апрел ойида авиакомпания уларни янги Аирбус А320нео билан алмаштира бошлади ва Нордавиадан Смартавиагача бўлган икки йиллик ребрендинг тугаганини расман эълон қилди ва лоу-кост авиаташувчига айланди[14].
2021-йил 28-май куни Калининградда бўлиб ўтган матбуот анжуманида аввал Мексиканинг Интержет авиакомпанияси томонидан фойдаланилган янги Аирбус А320нео тақдимотини қилди ва авиакомпания 40 та янги Аирбус самолётига оммавий буюртмалар кенгайтирилишини эълон қилди. Шунингдек, авиакомпания 2023-йилга қадар барча Боэинг 737 самолётларини босқичма-босқич фойдаланишдан олиш ва шундан кейин фақат Аирбус самолётларини ишлатишни режалаштирди. Режа муваффақиятли амалга оширилса, авиакомпания 2024-йилгача Аирбус А321нео сотиб олади[15].
2021-йил 16-сентябрда авиакомпания база аэропортларини кенгайтириш режаларини эълон қилди: 2022-йил баҳорига қадар авиакомпания Москва-Шереметевода ўзининг янги марказини, шунингдек, Калининград, Мурманск, Самара ва Сочида базаларини очишни режалаштирмоқда[16].
Парвоз манзиллари
Cодешаре шартномалари
Смартавиа Аирлинес авиакомпанияси қуйидаги авиакомпаниялар билан кодшеринг шартномаларига эга:
- Ред Wингс Аирлинес[17]
Авиапарки

2021-йил октябр ҳолатига кўра, Смартавиа авиапарки қуйидаги самолётлардан ташкил топган[18]:
| Самолёт | Миқдори | Буюртмалар | Йўловчилар | Эслатмалар | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Б | Э | Жами | ||||
| Аирбус А320нео | 4[14] | —[15] | — | 180 | 180[19] | |
| Боэинг 737-700 | 3 | — | — | 142 | 142 | |
| Боэинг 737-800 | 9 | — | — | 189 | 189 | СмартАвиа ливерасини кийган илк самолёт[20][21] |
| Жами | 15 | — | ||||
Аввалги ҳолати

Смартавиа илгари қуйидаги самолётлардан фойдаланган[22][23]:
| Самолёт | Фойдаланиш бошланган йили | Фойдаланишдан олинган йили | Эслатмалар |
|---|---|---|---|
| Антонов Ан-24 | 1991-йил | 2008-йил | |
| Боэинг 737-300 | 2006-йил | 2011-йил | 2011-йилда НордСтарга кўчирилган |
| Боэинг 737-500 | 2006-йил | 2020-йил | Биринчи Аирбус А320нео буюртмаси билан алмаштирилди |
| Туполев Ту-134А | 1991-йил | 2008-йил | Боэинг 737-500 билан алмаштирилди |
| Туполев Ту-154Б-2 | 1991-йил | 2009-йил | Боэинг 737-500 билан алмаштирилди |
Бахциз ҳодисалар ва фалокатлар
- 2008-йил 14-сентябрда Аэрофлот билан биргаликда хизмат кўрсатиш бўйича шартнома асосида парвоз қилган Аэрофлот 821-рейси Россиянинг Перм аэропортига яқинлашаётганда ҳалокатга учради. Самолёт бортидаги 88 кишининг барчаси, жумладан олти экипаж аъзоси ҳалок бўлди[манба керак].
Манбалар
- ↑ „ру:"Норникель" продал 100% акций авиакомпании "Нордавиа"“ ["Норилск Ниcкел" ҳас солд 100% оф шарес оф "Нордавиа" аирлинес] (ру).
- ↑ Диреcторй: Wорлд Аирлинес. Флигҳт Интернатионал (2007-йил 3-апрел), с. 47.
- ↑ Флигҳт Интернатионал 27 Марч 2007
- ↑ „ЭРА Wелcомес Аэрофлот-Норд“. Эуропеан Регионс Аирлине Ассоcиатион (ЭРА) (2006-йил 18-декабр). 2008-йил 1-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2008-йил 14-сентябр.
- ↑ „Аэрофлот-Норд ин троубле“. БаренцОбсервер (2009-йил 17-июл). 2011-йил 7-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2009-йил 5-август.
- ↑ „Авиапорт дигест, Деc. 1ст, 2011“ (ру). Авиапорт.ру (2011-йил 12-январ). Қаралди: 2013-йил 4-феврал.
- ↑ „Норилск Ниcкел солд Нордавиа“ (ру). Ведомости (2016-йил 18-март). Қаралди: 2017-йил 5-октябр.
- ↑ „Авиакомпании Ред Wингс и "Нордавиа" объединятся“ (2017-йил 16-октябр).
- ↑ „Неwс Руссиа'с Нордавиа cонфирмс ребранд ас СмартАвиа, неw ливерй“. ч-авиатион. ч-авиатион ГмбҲ (2017-йил 26-апрел).
- ↑ „Руссиа'с Нордавиа'с фирст аирcрафт аддитион ин нине еарс“. Руссиан Авиатион Инсидер. WордПресс (2018-йил 16-май).
- ↑ „Руссиа'с Нордавиа аддс маиден Б737-700, эес -800с“. ч-авиатион. ч-авиатион ГмбҲ (2018-йил 16-май).
- ↑ „Ред Wингс и Смартавиа не будут объединяться в единую компанию“ (ру) (2019-йил 20-март).
- ↑ „Нордавиа то ребранд ас Смартавиа ин 2019“ (2019-йил 21-март).
- ↑ 14,0 14,1 „Смартавиа войдет в лето с 15 воздушными судами, три из которых Аирбус А320нео“ (2021-йил 17-апрел).
- ↑ 15,0 15,1 „Смартавиа приобретет 40 новых самолетов Аирбус А320нео и станет лоукостером“ (2021-йил 28-май).
- ↑ „Смартавиа планирует начать полеты из Шереметьево в марте - апреле 2022 года“ (2021-йил 16-сентябр).
- ↑ Лиу, Жим. „Ред Wингс эхпандс Нордавиа cодешарес ин С19“. Роутесонлине (2019-йил 10-май). Қаралди: 2019-йил 10-май.
- ↑ „Аир флеэт | Нордавиа“. www.нордавиа.ру. 2012-йил 11-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 29-март.
- ↑ „Авиакомпания Смартавиа получила первый из трех самолетов А320нео в этом году“ (2021-йил 16-апрел).
- ↑ „ФОТО: Смартавиа получила первый самолет Боэинг 737-800“ (2019-йил 8-апрел).
- ↑ „Нордавиа реcеивес сеcонд Б737-700 анд ис то сигн фор фоур -800с“.
- ↑ ЗАО „Аэрофлот-Норд“ приобрело авиакомпанию „Архангелскиэ воздушниэ линии“ аэрофлот.ру.
- ↑ История авиакомпании вк.cом.
Ҳаволалар
- (инглизча ва русча) Расмий сайти