Ziyosfera

Sof qiymat

Соф қиймат — бу жисмоний шахс ёки муассасага тегишли бўлган барча молиявий бўлмаган ва молиявий активларнинг қиймати, унинг барча тўланмаган мажбуриятлари қийматидан чегириб ташланган.[1] Молиявий активлар тўланмаган мажбуриятларнинг айирмаси соф молиявий активларга тенг бўлганлиги сабабли, соф қиймат молиявий бўлмаган активлар ва соф молиявий активлар сифатида ҳам қулай тарзда ифодаланиши мумкин. У компаниялар, жисмоний шахслар, ҳукуматлар ёки молиявий коорпорациялар сектори каби иқтисодий секторларга ёки бутун мамлакатларга нисбатан қўлланиши мумкин.[2]

Ташкилотлар бўйича

Ҳисоблаш

Соф қиймат молиявий активлар ва мажбуриятларнинг комбинациясидир. Соф қийматга ҳисса қўшадиган молиявий активлар — бу уйлар, транспорт воситалари, ҳар хил турдаги банк ҳисоблари, пул бозоридаги ҳисоблар, акциялар ва облигациялар.[3] Мажбуриятлар ресурсларни тугатадиган кредитлар, ипотека, кредиторлик қарзлари (АП) каби молиявий мажбуриятлардир.

Компаниялар

Бизнесдаги соф қиймат ўз капитали деб ҳам аталади. У, одатда, барча активлар ва мажбуриятларнинг баланс қийматига асосланади, яъни молиявий ҳисоботларда кўрсатилган қиймат. Балансда киритилган маълумотлар ишончсиз бўлса ва уларнинг ҳақиқий (бозор) қийматини кўрсатмаса, соф қиймат кўрсаткичи ҳам нотўғри бўлади. Балансни ўқиётганда, агар тўпланган йўқотишлар акциядорнинг капиталидан ошса, соф қиймат салбий бўлади.

Ушбу формулада соф қиймат фирманинг бозор қийматини ифодаламайди ; Агар компания доимий фаолият билан сотилса, қимматроқ (ёки камроқ) бўлиши мумкин.

Қарз ва соф қиймат бизнес кредитларининг муҳим жиҳати ҳисобланади. Бизнес эгалари ўзларининг соф бойликларини янада ошириш учун „капитал бўйича савдо қилишлари“ талаб қилинади.[4]

Жисмоний шахслар

Жисмоний шахслар учун соф қиймат ёки бойлик жисмоний шахснинг соф иқтисодий ҳолатини билдиради: жисмоний шахснинг активлари қиймати минус мажбуриятлари. Жисмоний шахс ўзининг соф қийматига таъсир қиладиган активларга мисол сифатида пенсия ҳисоблари, бошқа инвестициялар, уй (лар) ва транспорт воситалари киради. Мажбуриятларга кафолатланган қарз (масалан, уй-жой ипотекаси) ва таъминланмаган қарз (масалан, истеъмол қарзи ёки шахсий кредитлар) киради. Одатда таълим даражаси каби номоддий активлар, гарчи бундай активлар инсоннинг умумий молиявий ҳолатига ижобий ҳисса қўшса ҳам, соф қийматга киритилмайди.

Вафот этган шахс учун соф бойлик васиятда бўлганида уларнинг мулкининг қиймати учун ишлатилиши мумкин.

Катта соф бойликка эга шахслар молиявий хизматлар соҳасида юқори даромадли шахслар ва ўта юқори даромадли шахслар сифатида тавсифланади.[5]

Шахсий молия соҳасида, шахснинг соф қийматини билиш унинг ҳозирги молиявий аҳволини тушуниш ва келажакдаги молиявий тараққиётни ўлчаш учун мос ёзувлар нуқтасини бериш учун муҳим бўлиши мумкин.[6]

Ҳукуматлар кўламида

Барча активлар ва мажбуриятларни ўз ичига олган баланслар ҳукуматлар учун ҳам тузилиши мумкин. Давлат қарзи билан солиштирганда, давлатнинг соф бойлиги ҳукуматнинг молиявий кучининг муқобил кўрсаткичидир. Аксарият ҳукуматлар давлат операцион харажатларининг шаффоф расмини тақдим этиш учун ҳисоб-китобларга асосланган бухгалтерия тизимидан фойдаланадилар.[7] Бошқа ҳукуматлар келажакдаги молиявий ҳодисаларни яхшироқ башорат қилиш учун нақд пул ҳисобини ишлатиши мумкин. Ҳисоблаш тизими давлат харажатларининг умумий шаффофлиги билан шуғулланганда самаралироқ бўлади. Катта давлат ташкилотлари умумий соф қийматни аниқлаш учун изчил ва самарали бухгалтерия ҳисобига таянадилар.

Мамлакатлар ҳисобида

Мамлакатнинг соф бойлиги ушбу мамлакатда истиқомат қилувчи жисмоний шахсларнинг ва барча компанияларнинг соф бойликлари, шунингдек, ҳукуматнинг соф қиймати йиғиндиси сифатида ҳисобланади. Қўшма Штатларга келсак, бу кўрсаткич молиявий ҳолат деб аталади ва 2014-йил ҳолатига кўра, бу қиймат 123,8 триллион долларни ташкил этди[8]

Муҳимлилиги

Соф қиймат — бу бирор ким ёки ташкилотнинг молиявий жиҳатдан турган жойни ифодалаш. Бу бюджетларни яратишга ёрдам бериш, оқилона харажатларга таъсир қилиш, қарзни тўлашга ундаш ва ва сармоя киритишга ундаши мумкин. Соф қиймат, шунингдек, нафақага чиқиш ҳақида ўйлашда муҳим аҳамиятга эга.

Манбалар

  1. ↑ Сйстем оф Натионал Аccоунц 2008, публишед бй тҳе Эуропеан Cоммиссион, тҳе Интернатионал Монетарй Фунд, тҳе Органисатион фор Эcономиc Cо-оператион анд Девелопмент, тҳе Унитед Натионс, анд тҳе Wорлд Банк, п. 49, сеcтион 3.109.
  2. ↑ Рон Лиэбер. „Нет-Wортҳ Обсессион“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (12-май 2010-йил).
  3. ↑ Раднер, Даниэл Б. (1989-йил март). „Нет Wортҳ Анд Финанcиал Ассец Оф Аге Гроупс Ин 1984“. Соcиал Сеcуритй Буллетин. 52-жилд, № 3. 2–15-бет. ПМИД 2711292. {{cите магазине}}: сана киритилиши керак бўлган параметрга берилган қийматни текшириш лозим: |дате= (ёрдам)
  4. ↑ Ҳардй, C.О. (1925). „Тҳе Ратион оф Нет Wортҳ то Дебт“. Тҳе Университй Жоурнал оф Бусинесс. 4-жилд, № 1. 38–46-бет. дои:10.1086/506818. ЖСТОР 2354605.
  5. ↑ Рай Ҳуттон. „Рич спурн ултра-лухурй cарс“. УК: Тҳе Сундай Тимес (5-ноябр 2006-йил). 22-феврал 2014-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 10-сентабр 2013-йил.
  6. ↑ „Ёур Персонал Нет Wортҳ“. счwабмонейwисе.cом (2020). Қаралди: 10-апрел 2020-йил.
  7. ↑ Шеад, Боб (1999). „Меасуринг Говернменц' Нет Wортҳ“. Агенда: А Жоурнал оф Полиcй Аналйсис анд Реформ. 6-жилд, № 4. 339–350-бет. ЖСТОР 43199050.
  8. ↑ Федерал Ресерве. „З.1 Финанcиал Аccоунц оф тҳе Унитед Статес — Флоw оф Фундс, Баланcе Шеэц, анд Интегратед Маcроэcономиc Аccоунц — Фирст Қуартер 2014“ (ПДФ). 
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Sof_qiymat" dan olindi