Soong Mei-ling
Соонг Меи-линг (талаффузда: Соонг Май-линг , хитойча: жáнгйíнг; пинйин: Сòнг Мěилíнг; 1898-йил 5-март – 2003-йил 23-октабр), хитой сиёсий арбоби, Хитой Республикасининг Биринчи хоними, Хитой Республикаси Президенти Чан Кайшининг рафиқаси эди. Сонг Хитой Республикаси сиёсатида муҳим рол ўйнаган ва Хитой Республикасининг асосчиси ва раҳбари Сун Ят-сеннинг келини бўлган. У ўз мамлакатининг фуқаролик ҳаётида фаол бўлган, кўплаб фахрий ва фаол лавозимларни эгаллаган. Иккинчи жаҳон уруши даврида у японларга қарши курашга қўллаб-қувватлаш учун 1943-йил АҚШ бўйлаб саккиз ойлик нутқ сафарини амалга оширади[1].
| Соонг Меи-линг | |
|---|---|
|
| |
| Таваллуди |
5-март 1898-йил Ст Лукеъс Ҳоспитал, Шангҳаи Интернатионал Сеттлемент, Чина |
| Вафоти |
23-октябр 2003-йил (105 ёшда) Ню-Ёрк АҚШ |
| Фуқаролиги | Таиwан, Хитой Республикаси |
| Турмуш ўртоғи | |
| Болалари |
|
| Отаси | Чарлиэ Соонг |
| Онаси | Ни Кwеи-ценг |
| Имзоси | |
|
| |
Биографияси
Соонг Меи-линг Хитойнинг Пудонг, Шанхай шаҳридаги Сонг оиласида туғилган[2]. У Ҳаинанлик бой тадбиркор ва собиқ миссионер Чарлиэ Соонг ва Ни Квей-ценг оиласида дунёга келган.
Таълими

Дастлаб Май-линг опаси Чинг-линг билан Шанхайдаги қизлар учун мўлжалланган МcТеире мактабида ўқиган. Отаси 1907-йилда ўқишни АҚШда давом эттиришга қарор қилди ва оиласи билан АҚШга кўчиб кетди. Маи-линг ва Чинг-линг Суммит, Неw Жерсейдаги хусусий мактабда таҳсил олишни бошлашди[3].
1912-йилда 15 ёшли Маи-линг Wеслеян университетининг биринчи курсига қабул қилинди. Икки йилдан сўнг у ўша пайтда Ҳарвардда ўқиётган акаси Т. В. Соонгга яқинроқ бўлиш учун Wеллеслей Cоллегега таҳсил ола бошлаган. У 1917-йил 19-июнда 33 нафар „Дурант стипендиатлари“дан бири сифатида Wеллеслейни инглиз адабиёти ва фалсафа йўналиши бўйича ўқишни тамомлаган. У, шунингдек, Тау Зета Эпсилон, Wеллеслей санъат ва мусиқа жамиятининг аъзоси эдии[4].
Чан хоним

Соонг Меи-линг Чан Кайши билан 1920-йилда танишган. Улар 1927-йил 1-декабрда Шанхайда турмуш қуришди[5]. Бу никоҳ севги, сиёсат ва рақобатга билан 48 йил давом этди. Уларнинг фарзандлари йўқ эди. Соонг Меи-линг ва Чан Кайши 1944-йил 24-майда Ню-Ёркдаги Авлиё Бартоломей черковида қайта никоҳдан ўтишади[6].
Чан хоним Хитой сиёсати билан фаол шуғулланди ва Неw Лифе Мовемент (Янги ҳаёт ҳаракати) ташаббускори бўлди. Турмуш ўртоғи Куоминтанг раҳбари бўлганда, Чан хоним унинг инглиз тили таржимони, котиби ва маслаҳатчиси бўлди. 1928-йилда у Чан томонидан Юанлар қўмитасининг аъзоси этиб сайланди[7]. У 1930—1932-йилларда Юан аъзоси ва 1936—1938-йилларда Хитой авиация ишлари комиссиясининг Бош котиби бўлган[8].1937-йилда у аёлларга Иккинчи Хитой-Япония урушини қўллаб-қувватлаш учун мурожаат қилди, бу эса Гуангхи аёллар баталёни каби аёллар баталёнларини ташкил этилишига олиб келди[9][10].
1945-йилда у Гоминтанг марказий ижроия қўмитаси аъзоси бўлди.
Соонг Меи-линг уруш ҳаракатларини қўллаб-қувватлаш учун Америка Қо'шма Штатларига бир неча бор саёҳат қилди. У 30 000 га яқин халқни тўплади ва 1943-йилда учинчи марта ТИМЕ журналининг муқовасидан ўрин олди. Аввалроқ 1931-йил 26-октабрда турмуш ўртоғи, 1937-йил 3-январда эса Соонг Меи-линг эри билан „Йил кишиси сифатида Тиме муқовасида чиқди“[11][12].
Вафоти

1975-йилда турмуш ўртоғи вафоти Чан хоним учун оғир бўлди. Унга биринчи марта 1975-йилда ко'крак бези саратони ташхиси қўйилди ва у Тайванда икки марта мастектомия амалиётини бошидан ўтказди[13].
Чан хоним 2003-йил 23-октябрда 105 ёшида Ню-Ёркда вафот этди[1].

„Лифе“ журнали Соонг Меи-линг „дунёдаги энг қудратли аёл“ деб ёзади[14], Либертй журнали эса уни „Хитой ҳукуматининг ҳақиқий ақли ва раҳбари“ деб таърифлайди"[15].
Галерея
-
Соонг яраланган хитойлик аскарга бандаж о'рамоқда (1942-йил)[16]
-
Чан ва Соонг (1943-йил)
-
Соонг Миллий инқилобий армия аскарлари учун кийим тикмоқда
-
Wеллеслей Cоллегеда нутқи постери (1943-йил)
-
Чан, Соонг ва Жосепҳ Стилwелл Бурмада (1942-йил)
-
Соонг Оқ уйда матбуот анжумани о'тказмоқда (1943-йил)
-
Соонг, Чан ва Cлаире Леэ Ченнаулт
-
Уч опа-сингиллар ёшликларида, о'ртада Сунг Чинг-линг, Суонг Аи-линг (чапда) ва Сунг Меи-линг (о'нгда)
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 Фаисон, Сетҳ. „Мадаме Чианг Каи-шек, а Поwер ин Ҳусбанд'с Чина анд Аброад, Диэс ат 106“ (2003-йил 24-октябр). Қаралди: 2008-йил 27-июн. „Мадаме Чианг Каи-шек, а пивотал фигуре ин оне оф тҳе 20тҳ cентурй'с греат эпиcс — тҳе струггле фор cонтрол оф пост-империал Чина wагед бетwеэн тҳе Натионалисц анд тҳе Cоммунисц дуринг тҳе Жапанесе инвасион анд тҳе виолент афтерматҳ оф Wорлд Wар ИИ — диэд он Тҳурсдай ин Манҳаттан, тҳе Фореигн Министрй оф Таиwан репортед естердай. Ше wас 105. ...“.
- ↑ „探访传奇老宅"内史第":百年上海的文化密码“. Чина Неwс (2016-йил 10-апрел). Қаралди: 2019-йил 18-октябр.
- ↑ „Тҳе Соонг систерс“ (эн). Wеслеян Cоллеге. Қаралди: 2021-йил 14-декабр.
- ↑ „Мадаме Чианг Каи-шек“. wеллеслей.эду. 2011-йил 30-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2014-йил 28-июл.
- ↑ „CҲИНА: Соонг Систерс“ (1927-йил 12-декабр). 2008-йил 24-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 22-май.
- ↑ Ст. Бартҳоломеw’с Чурч Марриаге Регистратион 1944.
- ↑ „CҲИНА: Потент Мрс. Чианг“ (1928-йил 26-ноябр). 2010-йил 21-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 22-май.
- ↑ „Чарисматиc, Феаред Эмиссарй оф Чина'с Натионалист Региме“ (эн-УС). Лос Ангелес Тимес (2003-йил 25-октябр). Қаралди: 2022-йил 23-феврал.
- ↑ Чунг, Марй Кенг Мун. Чинесе Wомен ин Чристиан Министрй: Ан Интерcултурал Студй (эн). Петер Ланг, 2005. ИСБН 978-0-8204-5198-5.
- ↑ Wомен оф Чина (эн). Фореигн Лангуаге Пресс, 2001.
- ↑ „ТИМЕ Магазине cовер“. 2007-йил 4-майда асл нусхадан архивланган.
- ↑ Карон, Тонй „Мадаме Чианг Каи-шек, 1898-2003“. Тиме.cом (2003-йил 24-октябр). 2003-йил 26-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 27-июл.
- ↑ Пакула 2009, п. 659
- ↑ Пакула, Ҳаннаҳ. „Чианг Каи-шек“. Қаралди: 2014-йил 11-ноябр.
- ↑ Пакула 2009, п. 305
- ↑ Фенбй, Жонатҳан (2009), Модерн Чина, п. 279
Ҳаволалар
- Аудио оф ҳер спеакинг ат тҳе Ҳоллйwоод Боwл, 1943 (3 ҳоурс инто програм) (Wайбаcк Мачине сайтида 2016-11-18 санасида архивланган)
- Ас деливеред техт трансcрипт, cомплете аудио, видео эхcерпт оф ҳер аддресс то тҳе УС Cонгресс, 1943
- Wеллеслей Cоллеге биограпҳй, Wайбаcк Мачине сайтида (индех санасида архивланган)
- Тиме магазинеъс "Ман анд Wифе оф тҳе Еар, " 1937
- Мадаме Чианг беинг ҳоноред бй У. С. Сенате Мажоритй Леадер Роберт Доле (лефт) анд Сенатор Паул Симон (cентер) ат тҳе У. С. Cапитол ин Wашингтон, ДC, Жулй 26, 1995
- Мадаме Чианг Каи-шек, 1898–2003
- Лифе ин пиcтурес: Мадаме Чианг Каи-шек
- Воиcе оф Америcа обитуарй
- Мадаме Чианг, 105, Чинесе Леадер’с Wидоw, Диэс – Тҳе Неw Ёрк Тимес
- Тҳе эхтраординарй сеcрет оф Мадаме Чианг Каи-шек
- Мадаме Чианг Каи-шек – Тҳе Эcономист
- Wҳат а 71-Еар-Олд Артиcле бй Мадаме Чианг Каи-Шек Теллс Ус Абоут Чина Тодай – Тҳе Атлантиc
- Мадаме Соонг Меи-линғс Лифе ин Ҳер Олд Аге