Sutli laylak
| Сутли лайлак | |
|---|---|
|
| |
| Илмий таснифлаш | |
| Олам: | Эукариотлар |
| Тип: | Хордалилар |
| Синф: | Қушлар |
| Туркум: | Лайлакдошлар |
| Оила: | Лайлаклар |
| Уруғ: | Америка тумшуқлилари (Мйcтериа) |
| Турлари: | Сутли лайлак (Кулранг тумшуғи) |
| Халқаро илмий номи | |
| Мйcтериа cинереа (Раффлес, 1822) | |
Сутли лайлак ёки Кулранг тумшуғи (лотинча: Мйcтериа cинереа) — асли жануби-шарқий Осиёдан бўлган лайлаклар оиласига мансуб қуш. Улар бир вақтлар Ибис жинсининг бир қисми бўлган, аммо ҳозирда бу турнинг бошқа лайлаклари билан ўхшашлиги сабабли Мйcтериа жинсига киритилган.
Тавсиф
Сутли лайлак оқ қуш бўлиб, тумшуғи сариқ, юзи қизил, қанотидаги учиш патлари қора. Узунлиги 90 дан 100 см гача, вазни 2 дан 2,5 кг гача.
Тарқалиш
Сутли лайлак Камбоджада, Малайзия ярим оролида ва Суматра, Ява, Бали, Сумбава, Сулавеси ва Бутон оролларида тарқалган. У текис кўлларда, дарёларда, зич ўсган чакалакзорлар ва қирғоқлардаяшайди.
Сутли лайлак кўпайиш давридан ташқари қисқа муддатли миграцияни амалга ошириши мумкин, аммо бундай ҳаракатларнинг вақти ва йўли ҳақида жуда кам нарса ма'лум. Сутли лайлакларнинг (ва бошқа бир қанча турларининг) маҳаллий миграциясига қуруқ мавсумда қурғоқчиликнинг бошланиши сабаб бўлиши мумкин[1]. Камбоджада эса у нам мавсумда Тонле Сап кўлидан қирғоққа тарқалади[2]. Сутли лайлаклар сентабр ва октабр ойларида Суматрадан Явага ва Сунда бўғози орқали кўчиб ўтишган[3]. Гарчи бу кўзга кўринган миграциялар кенг харитада кўрсатилмаган бўлса-да, сутли лайлак галалари бир кунда 200 км дан ортиқ масофани босиб ўтишлари айтиб ўтилган[3].
Яваннинг Пулау Рамбут оролида кўпаядиган катта лайлаклар ҳам Яван материкидаги балиқ ҳовузлари ва шоли далаларида озиқланиш учун ҳар куни оролда ва ундан ташқарида қатнаб келишлари қайд этилган. Пулау Рамбутдаги наслчилик колониясига йил давомида турли хил миқдордаги қушлар ташриф буюриши кузатилган.
Кўпайиш
Сутли лайлак қирғоқ бўйидаги дарахтларга ва аҳоли пунктлари яқинига уя қуради. Ҳиндистонда июлдан августгача, жанубий ҳудудларда эса уя қуриш вақти ноябрдан мартгача муссонларнинг келиши билан боғлиқ. Уя колонияси 100 та уядан иборат.
Озиқланиши
Улар асосан балиқ, амфибиялар, судралувчилар, қисқичбақасимонлар ва ҳашаротлар билан озиқланади.
Сони
Ушбу тур хавф остида бўлганлар қаторига киради. Хавф - қирғоқ бўйидаги яшаш жойлари, овчилик ва савдо-сотиқнинг йўқ қилиниши. Ҳозирги вақтдаги сони 5500-6100 бошга етади.
Фотосурат
-
Бир жуфт сутли лайлак учмоқда (Сингапур)
-
Борнеодаги сутли лайлак
-
Қамишзорлар орасидан озуқа изламоқда (Сингапур)
Манбалар
- ↑ Верҳеугт WЖ, Сков Ҳ, Даниэлсен Ф (1993). "Нотес он тҳе бирдс оф тҳе тидал лоwландс анд флоодплаинс оф Соутҳ Суматра Провинcе, Индонесиа". Кукила. 6 (2): 53–84.
- ↑ Эллиот А. (1992). "Фамилй Cиcониидаэ (сторкс)", пп. 436–465 ин дел Ҳоё Ж, Эллиот А, Саргатал Ж. (эдс.) Ҳандбоок оф тҳе бирдс оф тҳе wорлд. Вол. И. Лйнх Эдиcионс, Барcелона.
- ↑ 3,0 3,1 Аллпорт ГА, Wилсон С-А. (1984). Ресулц оф а cенсус оф тҳе милкй сторк Мйcтериа cинереа ин Wест Жава: репорт оф тҳе Индонесиан Wатербирд Сурвей Эхпедитион, Жулй–Оcтобер 1984. Cамбридге, УК: Интернатионал Cоунcил фор Бирд Пресерватион (Студй Репорт 14), Университй оф Эаст Англиа.