Талҳа масжиди ёки Қуббат Талҳа (арабча: قبة طلحة‎‎) – Санодаги энг қадимги масжидлардан бири. Усмонли Валий Ҳожи Меҳмед Пошо буйруғи билан 1619–1620-йиллар орасида қурилган[1].

Масжид
Талҳа масжиди
قبة طلحة
Жойлашуви 15°21′14″Н 44°12′45″Э / 15.3540°Н 44.2124°Э / 15.3540; 44.2124
Манзил Эски шаҳар тумани, Яман
Бинокор Валий Ҳожи Меҳмед Пошо
Бинокорлик 1619—1620
Миноралар сони 1
Миноралар сони 1

Тарихи

1831- ва 1832-йилларда масжид ал-Мутаваккил Аҳмаднинг ўғли имом ал-Маҳди Абдуллоҳнинг буйруғи билан қисман таъмирланган, намозхонадаги ёзув шундан далолат беради[1].

Талҳа масжиди Бакирия масжиди қурилганидан кейин 23 йил ўтиб қурилган бўлиб, бир хил услубий хусусиятлардан фойдаланилган[1].

Намоз залининг кичиклиги ва кичкина минораси туфайли Талҳа масжиди Эски шаҳар туманининг тор кўчалари орасида Сана масжидларининг умумий услубига жуда мос келади. Аммо, Бакирия масжиди каби, у ҳам Усмонли меъморчилигининг намунаси бўлиб, Усмонли империяси ва Яманнинг турли меъморий услубларини ўзида бирлаштирган[1].

Масжид намозхона, минора, ҳовли, ғуслхона, ҳосписни ўз ичига олади[1].

Таҳла масжидининг кириш эшиги ва гумбазининг кўриниши.

Масжидга кираверишда тўрт гумбазли айвон, иккита равоқли йўлак бор. Ал-Бакирия масжидидан фарқли ўлароқ, Талҳа масжидида қўшимча катталаштириш (қўшимча бинолар) мавжуд эмас. Шунинг учун масжиднинг намозхонаси тўртбурчак шаклида[1].

Намоз зали тўртта саккиз бурчакли бурчак миноралари билан ўралган[1]. Минора намозхона ёнида, жануби-шарқий бурчакда жойлашган. Нисбатан паст, у тўртбурчак шаклида[1]. Талҳа масжиди Санонинг ғарбий қисмида, Эски шаҳар туманида жойлашган. Унинг калта минораси маълум бурчак остида масжид гумбазидаги чўққига ўхшайди[1].

Яна қаранг

Манбалар

Қўшимча ўқиш

  • Роналд Леwcоcк. Тҳе Олд Wаллед Cитй оф Санъа°′. Парис: УНЕСCО. 1986.
  • Тревор Ҳ. Ж. Марчанд Минарет Буилдинг анд Аппрентиcешип ин Емен. 2001
  • Барбара Финстер. "Ан Оутлине оф тҳе Ҳисторй оф Исламиc Религиоус Арчитеcтуре ин Еменъ. Ин Олег Грабар (эд.), Муқарнас ИХ: Ан Аннуал он Исламиc Арт анд Арчитеcтуре. Леиден: Э. Ж. Брилл. 1992
  • Сана. Принсипи архитектурного градостроителства разних мусулманских эпох. Сана, Центр инженерного консултирования Аттахера, 2005.
  • Удалова Г. М. Емен в период первого османского завоэвания (1538—1635). М., 1988.