Teodor Kulakov
Теодор Сергеевич Кулаков (1900-йил 18-март, Курск вилояти, Рождество қишлоғи – 1943-йил 16-ноябр, Керч, Қрим Автоном Совет Социалистик Республикаси) – совет ҳарбий қўмондони. Улуғ Ватан уруши қатнашчиси ва Совет Иттифоқи Қаҳрамони (16.05.1944, вафотидан кейин). Генерал-маёр (17.11.1943).
| Теодор Кулаков | |
|---|---|
| Асл исми | Кулаков Теодор Сергеевич |
| Таваллуди |
1900-йил 18-март Курск вилояти, Роджество қишлоғи |
| Вафоти |
1943-йил 16-ноябр Керч, Қрим Автоном Совет Социалистик Республикаси |
| Фуқаролиги |
|
| Хизматдаги йиллари | 1918–1943-йиллар |
| Унвони | Генерал-маёр |
| Мукофотлари |
|
Ҳаёти
Теодор Кулаков 1900-йил 18-мартда Рождество қишлоғида (ҳозирги Грайворонский тумани, Белгород вилояти) туғилган. Дунай Земство мактабининг 4-синфини тамомлаб, Грайворондаги босмахонада, 1917-йилдан Харковда матбуотчи бўлиб ишлаган.
Фуқаролар уруши жангларида фаол қатнашган. 1918-йил март ойида Қизил Армия сафига отряд билан қўшилиб, Харковдаги 1-темир йўл баталонига кирган. 1919-йил мартдан 41-пиёда дивизиясининг 369-пиёда полкининг взвод командирининг ёрдамчиси бўлган. Фуқаролар уруши пайтида икки марта яраланган. Бир марта снаряддан зарба олган ва қаттиқ тифдан азият чекган.
Полковник Т. С. Кулаков 1942-йил август ойидан бери Шимолий Кавказ фронтининг 56-армиясининг 339-пиёда дивизиясига қўмондонлик қилади. Кейинчалик Армавиро-Майкоп ва Туапсе мудофаа операцияларида, Шимолий Кавказ ва Краснодар ҳужум операцияларида қатнашган. Бўлинма Новороссийск-Таман ҳужуми пайтида Таман ярим оролида бир қатор немис гуруҳларини мағлуб этиб, жуда яхши ҳаракат қилган. Жанговар кўрсаткичлари учун дивизияга „Таманская“ фахрий номи берилган.
У 1943-йил 16-ноябрда дивизиянинг олдинги қисмларида Керч чеккасида бўлган жангда ҳалок бўлган[1]. Краснодардаги қабристонда дафн этилган.
Т. С. Кулаков вафотидан бир кун ўтиб, СССР Халқ Комиссарлари Кенгашининг 1943-йил 17-ноябрдаги қарори билан унга навбатдаги „генерал-маёр“ ҳарбий унвони берилади.
СССР Олий Кенгаши Президиумининг 1944-йил 16-майдаги фармони билан „Германия босқинчиларига қарши кураш фронтида қўмондонликнинг жанговар топшириқларини намунали бажаргани, кўрсатган жасорати ва қаҳрамонлиги учун“ генерал-маёр Теодор Сергеэвич Кулаков вафотидан кейин Совет Иттифоқи Қаҳрамони унвони билан тақдирланган.
Мукофотлари
- Совет Иттифоқи Қаҳрамони (16.05.1944, вафотидан кейин)
- Ленин ордени (16.05.1944, вафотидан кейин)
- Қизил Байроқ ордени (16.03.1943)
- Кутузов ордени, 2-даражали (25.10.1943)
- Ишчи-Деҳқон Қизил Армиясининг ХХ йиллиги юбилей медали (22.02.1938[2]).
Хотираси
- Қапқани қишлоғидаги кўчага Кулаков номи берилган.
- Грайворон шаҳрида қаҳрамон хотирасига бюст ўрнатилган.
- Қрим Республикасининг Керч шаҳри чеккасида қаҳрамон вафот этган жойда ёдгорлик ўрнатилган.
Манбалар
- ↑ Наградной лист на присвоэниэ Т. С. Кулакову звания Героя Совецкого Союза // ОБД „Памят народа“ Wайбаcк Мачинедаги асл нусхадан архивланган архив нусхаси. (2-ноябр 2019-йил).
- ↑ „Наградной лист“ (ру). Подвиг народа. 2014-йил 14-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2014-йил 14-март.
Адабиётлар
- Герои Совецкого Союза: Краткий биографический словар / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. – М.: Воэниздат, 1987. – Т. 1 /Абаэв – Любичев/. – 911 с. – 100 000 экз. – ИСБН оц., Рег. № в РКП 87-95382.
- Коллектив авторов. Великая Отечественная: Комдиви. Воэнний биографический словар. Командири стрелкових, горнострелкових дивизий, кримских, полярних, петрозаводских дивизий, дивизий реболского направления, истребителних дивизий. (Ибянский – Печененко). – М.: Кучково поле, 2015. – Т. 4. – С. 501-503. – 330 экз. – ИСБН 978-5-9950-0602-2.
- Герои-белгородси. – 2-э изд. – Воронеж, 1972. – С.129-130.
- Ратная доблест белгородсев. – Белгород, 1995.
- Печенкин А. А. О потерях совецких генералов и адмиралов в годи Великой Отечественной войни. // Воэнно-исторический журнал. – 2005. – № 3. – С.34.
Ҳаволалар
- Теодор Сергеэвич Кулаков (рус.). Сайт „Герои страни“.
- Памятник на месте гибели Т. С. Кулакова.
- Т. С. Кулаков на сайте „Бессмертний полк“.
- О Т. С. Кулакове в Харковском биографическом словаре.
- Sovet Ittifoqi Qahramonlari
- Lenin ordeni sohiblari
- Qizil Bayroq ordeni sohiblari
- Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi aʼzolari
- M. V. Frunze nomidagi nomidagi Harbiy akademiya bitiruvchilari
- Toshkent oliy umumqoʻshin qoʻmondonlik bilim yurti bitiruvchilari
- Rossiyadagi fuqarolar urushi qatnashchilari
- Ishchi-Dehqon Qizil Armiyasining XX yilligi yubiley medali sohiblari
- General-mayorlar (SSSR)
- 1943-yilda vafot etganlar
- 16-noyabrda vafot etganlar
- 1900-yilda tugʻilganlar
- 18-martda tugʻilganlar