Тҳе Перфеcт Cирcле (босн. Саврšэни круг; ўзбекча: Мукаммал доира) — Адемир Кеновиć томонидан суратга олинган 1997-йилги Босния уруш драмаси филми. Воқеалар Сараево шаҳрида 1992–1996-йиллардаги Сараево қамали даврида кечади. Филм ссенарийсини Кеновиć Пжер Žалиcа ва Абдулаҳ Сидран билан биргаликда ёзган. Филм номи Ҳамза (Мустафа Надаревиć ижро этган) қоғозга мукаммал доиралар чиза олиш қобилиятидан келиб чиққан.

Тҳе Перфеcт Cирcле
Саврšэни круг
Файл:Саврšэни круг (1997 филм).жпг
Режиссёр(лар) Адемир Кеновиć
Ссенарий
муаллиф(лар)и
Адемир Кеновиć
Абдулаҳ Сидран
Пжер Žалиcа
Ролларда Мустафа Надаревиć
Алмедин Лелета
Алмир Подгориcа
Бастакор(лар) Эсад Арнауталиć
Ранко Риҳтман
Оператор(лар) Миленко Уҳерка
Монтажёр(лар) Чристел Тановиć
Премера
санаси
Давомийлик 113 дақиқа
Мамлакат Босния ва Герсеговина
Тил боснияча

Сюжет

Босниялик шоир Ҳамза 1990-йилларнинг бошларида Сараевода оиласи билан яшайди. Шаҳарни даҳшатли қамал қамраб олган ва уруш уларнинг атрофида авж олмоқда. Хотини Господа ва қизи Мирандани Хорватияга юборганидан сўнг, Ҳамза ўз уйида ўз қишлоғидаги қирғиндан қочиб келган Адис ва Керим исмли икки етим болани яширинган ҳолда топади.

Қишлоғидан қочган болалар илгари Бистрик туманида яшаган холаларини излаб Сараевога келишган бўлади. Ҳамза болаларга ёрдам беришга қарор қилиб, уларни уйида бошпана билан таъминлайди ва холаларини излашга кўмаклашади. Узоқ давом этган қидирувлардан сўнг Ҳамза болаларнинг холаси самолёт орқали Германияга олиб кетилганини аниқлайди.

Буни билган Ҳамза болаларни уруш ҳудудидан чиқариб юборишга уринади. Бироқ ташқарига чиқишнинг ягона йўли Сараево халқаро аэропорти орқали ўтарди. Бу ҳудуд Четниклар ва уларнинг ўлим отрядлари томонидан назорат қилинар, шунингдек, снайперлар томонидан кузатиб туриларди.

Улар аэропорт ҳудудидан ўтишга уринаётган пайтда ва сербларнинг ўққа тутишидан яшириниш учун бир бинога кирганларида, серб аскари Адис ва Керим ўзларига ўргатиб олган итни отиб ташлайди. Керим Ҳамза билан бирга яқинлашаётган икки сербни ўлдиради. Бинодан ташқарига чиққач, Ҳамза ва Керим вафот этган Адисни топишади. Улар Адисни қабристонга олиб бориб, дафн этишади. Қабр устига қўйилган ёғоч қабр тошига Керим „Адис“ деб ёзади ва исмни доира билан ўраб қўяди.

Филмнинг кўплаб саҳналарида Ҳамза икки бола билан бирга монологлар сўзлайди ва хотини ҳамда қизининг суратларига қараб туради. Филмда Ҳамза томонидан келтирилган барча шеърлар таниқли босниялик ёзувчи ва шоир Абдулаҳ Сидран томонидан ёзилган. Сидран 1993-йилда ёзилган Саражевски табут („Сараево тобути“) шеърий асари билан айниқса машҳур.

Актёрлар

Ишлаб чиқарилиши

Асосий суратга олиш ишлари дастлаб 1992-йил баҳорида бошланиши режалаштирилган эди, бироқ 1992–1996-йиллардаги қамал суратга олиш ишлари бошланишидан аввал бошланган. Ссенарий қамал даврида қайта ишлаб чиқилди. Режиссёр ва ссенарий муаллифлари дастлаб 1984-йилги Олимпиада учун қурилган Ҳолидай Инн меҳмонхонасида бошпана топишган.

Дайтон тинчлик битими имзоланганидан ва режиссёр Адемир Кеновиć ҳали ҳам ҳудудни назорат қилиб турган Бирлашган Миллатлар Ташкилоти кучларидан рухсат олганидан сўнг, суратга олиш ишлари 1996-йилда қайта бошланди. Филм 1992-йилги Босния мустақиллиги референдумидан кейин намойиш этилган илк босниялик тўлиқ метражли филм бўлиб, шу маънода биринчи босниялик филм ҳисобланади.[1]

Мукофотлар

Манбалар

  1. ↑ Португес, Cатҳерине (1999). "Тҳе Перфеcт Cирcле Ревиэw". Тҳе Америcан Ҳисториcал Ревиэw 104 (2): 693–695. дои:10.2307/2650560. 
  2. ↑ (франсузча) Информатион он Франçоис Чалаис Ассоcиатион оффиcиал сите
  3. ↑ 1997 Токё Филм Фестивал аwардс лист ат Интернет Мовиэ Датабасе

Ҳаволалар