Тҳе Вегетариан
| Асл номи | 채식주의자 |
|---|---|
| Муаллиф(лар) | Ҳан Канг |
| Таржимон(лар) | Дебораҳ Смитҳ |
| Мамлакат | Жанубий Корея |
| Тил | Корейс |
| Жанр(лар)и | Замонавий бадиий адабиёт, Осиё маданияти, бадиий адабиёт |
| Нашр этилган санаси | 2007-йил 30-октябр (Жанубий Корея); 2015-йил 1-январ (Буюк Британия); 2016-йил 1-феврал (АҚШ) |
| Нашриёт | Чангби Публишерс (Жанубий Корея); Портобелло Боокс (Буюк Британия) |
| Саҳифалар сони | 160 (АҚШ қоғозли нашр) |
| ИСБН | 978-89-364-3359-8 |
Тҳе Вегетариан (корейсча: 채식주의자; РР: Чаэсикжууижа, таржимаси: Вегетариан) – Жанубий кореялик ёзувчи Ҳан Кангнинг 2007-йилда нашр этилган романи бўлиб, муаллиф ушбу асари билан 2024-йил Адабиёт бўйича Нобел мукофоти совриндори бўлган. Роман Ҳан Кангнинг 1997-йилда ёзилган „Тҳе Фруит оф Мй Wоман“ номли ҳикоясига асосланган. Асар уч қисмдан иборат бўлиб, воқеалар замонавий Сеул шаҳрида кечади. Унда ярим ставкада ишловчи график рассом ва уй бекаси Еонг-ҳенинг ҳикояси тасвирланади. Инсоний шафқацизликка оид қонли тушдан сўнг унинг гўшт истеъмол қилишдан бутунлай воз кечиш ҳақидаги қарори шахсий ва оилавий ҳаётида оғир, вайронкор оқибатларга олиб келади[1].
Роман 2007-йил 30-октябрда Жанубий Кореяда Чангби Публишерс нашриёти томонидан чоп этилган. Асар корейс ўқувчилари томонидан дастлаб „ниҳоятда кескин ва ғайриоддий“ деб баҳоланган[2]. Романинг иккинчи, марказий қисми „Монголиан Марк“ нуфузли Йи Санг адабий мукофоти билан тақдирланган. Тҳе Вегетариан камида ўн уч тилга, жумладан инглиз, франсуз, испан ва хитой тилларига таржима қилинган.
Мазкур роман Ҳан Кангнинг инглиз тилига таржима қилинган биринчи романи ҳисобланади[3]. Асар британиялик таржимон Дебораҳ Смитҳ томонидан таржима қилинган бўлиб, 2015-йил январида Буюк Британияда ва 2016-йил февралида АҚШда нашр этилган. Шундан сўнг роман халқаро миқёсда юксак эътирофга сазовор бўлиб, танқидчилар Ҳан Кангнинг бадиий услуби ҳамда Смитҳнинг таржимасини алоҳида эътироф этганлар. 2016-йил май ойида асар Халқаро Боокер мукофотига сазовор бўлди. Шу тариқа Тҳе Вегетариан 2015-йилда мукофот низоми қайта кўриб чиқилгач, муайян битта асарга берилган ушбу мукофотнинг илк совриндорига айланди (аввал мукофот муаллифнинг бутун ижодига берилар эди)[3][4]. Мазкур муваффақият корейс таржима адабиёти учун 2012-йилда Шин Кюнг-соокнинг Плеасе Лоок Афтер Мом романи Ман Осиё адабий мукофотини қўлга киритганидан буён энг йирик ютуқ сифатида баҳоланади[5]. Мукофотга сазовор бўлишидан аввал роман дастлабки нашридан кейинги тўққиз йил ичида қарийб 20 минг нусхада сотилган эди[6]. 2016-йил июн ойида Тиме журнали асарни йилнинг энг яхши китоблари рўйхатига киритган[7][8][9].
Сюжети
Тҳе Вегетариан романи график дизайнер Еонг-ҳенинг ҳаётини тасвирлайди. У бир куни ҳайвонларнинг сўйилишига оид тасвирлар билан тўла кетма-кет тушлардан сўнг, кутилмаганда ҳайвон маҳсулотларини истеъмол қилишдан бутунлай воз кечишга қарор қилади. Ушбу қарор унинг оиласи билан, шунингдек, кенгроқ ижтимоий муҳит билан муносабатларининг тобора йироқлашувига олиб келади. Асар уч қисмдан иборат бўлиб, улар „Тҳе Вегетариан“, „Монголиан Марк“ ва „Фламинг Треэс“ деб номланади. Биринчи қисм биринчи шахсда, Еонг-ҳенинг эри Чеонг номидан ҳикоя қилинади. Иккинчи қисм учинчи шахсда баён этилиб, унда эътибор асосан Еонг-ҳенинг қайниукасига қаратилади. Учинчи қисм ҳам учинчи шахсда ҳикоя қилинади, бироқ воқеалар Еонг-ҳенинг опаси Инҳе нигоҳи орқали ёритилади; бу қисмда айрим эпизодлар ҳозирги замон шаклида баён қилинади.
Китобхонлар томонидан қабул қилиниши
2016-йилги Халқаро Боокер мукофоти ҳакамлар ҳай’ати раиси Бойд Томкин асарни „кенг қизиқиш уйғотадиган мавзуга оид ташвишли қараш“ учун, шунингдек, Дебораҳ Смитҳнинг таржимасини „гўзаллик ва даҳшатни уйғунлаштирган ижодий меҳнат“ сифатида юксак баҳолаган. У шундай дейди: „Бу ихчам, нафис ва бир вақтнинг ўзида ташвишга солувчи китоб ўқувчилар онгида, эҳтимол уларнинг тушларида ҳам узоқ вақт сақланиб қолади. Дебораҳ Смитҳнинг аниқ ва пухта қилинган таржимаси асарнинг ғайриоддий тарзда уйғунлашган гўзаллик ва даҳшатини ҳар бир жиҳатда тўлақонли акс эттиради[10].“
Манбалар
- ↑ Миллер, Лаура (2 Фебруарй 2016), „И'м Нот ан Анимал Анйморе“, Слате, Април 22, 2019да асл нусхадан архивланди, қаралди: 17 Май 2016
- ↑ Сииин, Сараи. „ИНТЕРВИЭW WИТҲ ҲАН КАНГ“. Тҳе Wҳите Ревиэw (2016-йил 1-март). Қаралди: 2016-йил 16-июн.
- ↑ 3,0 3,1 „Ҳан Канг'с Тҳе Вегетариан wинс Ман Боокер Интернатионал Призе“, ББC, 16 Май 2016, қаралди: 17 Май 2016
- ↑ „Тҳе Вегетариан“, тҳеманбоокерпризе.cом, 16 Май 2016, қаралди: 17 Май 2016
- ↑ Монтгомерй, Чарлес. „Кореа: А cоунтрй оф оне'с оwн? Тҳоугҳц он Ҳан Канг'с Боокер виcторй.“. Кореан Литературе ин Транслатион (2016-йил 18-май). Қаралди: 2016-йил 15-июн.
- ↑ „Ҳан Канг эхплодес“. Ман Боокер Призе (2016-йил 3-июн). Қаралди: 2016-йил 4-июн.
- ↑ „Ҳере Аре тҳе Бест Боокс оф 2016 Со Фар“. Тиме. 13 Жуне 2016. Қаралди: Жуне 15, 2016.
- ↑ Сео Ҳеэ Им. „Сех, виоленcе анд тҳе Вегетариан: Тҳе бруталитй оф Ҳан Канг'с Боокер wиннер“. Тҳе Гуардиан (2016-йил 26-октябр).
- ↑ „Кореан Новел Макес НЙТ'с 'Бест Боокс оф 2016' Лист“.
- ↑ Фурнесс, Ҳаннаҳ.. „Бритон wинс Ман Боокер Интернатионал Призе фор Кореан транслатион“ (2016-йил 16-май). Қаралди: 2016-йил 17-июн.
Қўшимча ўқиш учун
- Тҳе Фруит оф Мй Wоман бй Ҳан Канг он wҳич тҳе новелла ис басед.