Tornado

Торнадо — атмосферада вужудга келадиган, тез-тез такрорланиб турадиган жуда кучли қуюннинг американча номи. Тезлиги секундига бир неча ўнлаб м ни ташкил қилади. Торнадо асосан, АҚШнинг шарқий, жануби-шарқий қисмида кўпроқ кузатилади.Торнадолар ҳар хил шакл ва о'лчамга эга бо'лади ва кўп ҳолларда воронка шаклида ко'ринади. Торнадо шамол тезлиги кўп ҳолларда 180км/соатни ташкилқилади ва 80 метр диаметри 80 метр бо'лади. Торнадо то'хташидан олдин ерда ма'лум бир неча километр масофани босиб о'тади. Ба'зи кучли торнадолар шамоли тезлиги 480 км/соатни, диаметри 3 кмни ташкил қилиб ерда 100кмдан кўпроқ масофани босиб о'тиши мумкин.

Торнадолар орасида кўп қиррали, турпоқли ва сувли турлар мавжуд. Сувли торнадолар спирал воронка шаклига эга, таркибида катта миқдорда булут мавжуд бо'лади. Торнадолар асосан тропик раёнларда, экваторга яқин ҳудудларда ва баланд ҳудудларда кўп учрайди.

Торнадолар Шимолий Америкада энг тез-тез содир бо'лади (айниқса, АҚШнинг марказий ва жануби-шарқий минтақаларида кўп учрайди). Торнадолар Жанубий Африка, европанинг кўп қисмида, г'арбий ва шарқий Австралия, Янги Зеландия, Ҳиндистон, Япония, Филиппин ва Жанубий Американинг жанубий-шарқий ҳудудларида ҳам содир бо'лади.