Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Totskiy poligoni

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
„Андерс армияси“нинг 6-пиёда дивизияси Тоцкий лагерларида

Тоцкий полигони (Тоцкий ўқув-артиллерия полигони, Тоцкое лагери, Тоцкий лагерлари) — Марказий ҳарбий округдаги ҳарбий полигон, Бузулук шаҳридан 40 км шарқда, Тоцкое қишлоғидан шимолда (Оренбург вилояти). Полигон майдони 45 700 гектар[1].

Синов майдончаси ҳудуди устидаги ҳаво бўшлиғида ер юзасидан 6,1 км баландликда (халқаро белгиси УWР704) баландлик оралиғида ҳаво кемаларининг парвозини чеклаш зонаси ўрнатилди.

Тарихи

Тоцкий лагери йиғини

1912-йилдан 1914-йилгача бўлган даврда Қозон ҳарбий округининг ёзги лагер йиғини бўлиб, у Тоцкий лагери йиғилиши деб аталади.

"Снежок" ядро машқларининг ўтказилиши

Полигон 1954-йил 14-сентабрда ўз ҳудудида ўтказилган „Снежок“ кодли қўшинларнинг тактик машқлари туфайли машҳур бўлди, бу машғулотлар давомида ҳарбий хизматчилар ва тинч аҳоли тўғридан-тўғри радиация таъсирига учради. Машқларнинг моҳияти ядро қуроли ёрдамида душман мудофаасини бузиб ўтиш имкониятларини ишлаб чиқишдан иборат эди. Ушбу машқлар билан боғлиқ материаллар ҳалигача ошкор этилмаган, шунинг учун воқеаларнинг ҳақиқийлиги ва талқинини тўлиқ текширишнинг иложи йўқ. Баъзи материаллар 1993-йилда махфийликдан чиқарилди.

Машқлар маршал Жуков бошчилигида тайёрланган ва ўтказилган, аммо Жуков фақат машғулотларнинг „репетициялари“да қатнашган, машғулотлар пайтида у полигонда бўлмаган.

Машқлар давомида Ту-4 бомбардимончиси 8000 м баландликдан қуввати 38 килотон тротил бўлган РДС-2 ядровий бомбасини ташлади, соат 09:34 да 350 метр баландликда координаталари 52°38’40,99″Н 52° 48’16,05″Э нуқтада ҳаво портлаши содир бўлди. Кутиш ва дозиметрик назоратдан сўнг (портлашдан тахминан 3 соат ўтгач) иккита ядровий заряд симулятори портлатиб юборилди ва Жуков ифлосланган ҳудудга ҳужум қилиш учун 600 та танк, 600 зирҳли транспорт воситаси ва 320 та самолёт юборди.

Машғулотларда қатнашган ҳарбий хизматчиларнинг умумий сони қарийб 45 минг кишини ташкил этди (бошқа маълумотларга кўра, 45 мингтаси фақат „ҳужум қилувчи“ томоннинг кучлари эди, уларга яна 15 минг киши мудофаа томонида қўшилиши керак эди). „Ҳужумга“ бораётган томоннинг вазифаси портлашдан кейин мудофаадаги бўшлиқдан унумли фойдаланиш эди; „ҳимоячилар“нинг вазифаси бу бўшлиқни ёпишдир.

Турли манбаларга кўра, ҳарбий хизматчилар портлаш эпицентрига 1-3 соатдан кейин жўнатилган[2].

Жанговар ўқув майдони

2022-йил август ойининг охирида Чувашия раҳбари Украинага юборилишидан олдин Оренбург вилоятида[3] Тоцк ҳарбий полигонида жанговар тайёргарликдан ўтган Атал баталони кўнгиллилари ва командирлари билан учрашди[4][5][6].

Манбалар