Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Trivium (shifr)

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Тривиум шифрлаш турининг структураси

Тривиум – бу симметрик синхрон оқимли шифрлаш алгоритми, Биринчи навбатда, тезлик ва элементлар сони ўртасидаги мослашувчан мувозанат билан аппаратни амалга оширишга қаратилган бўлиб, у дастурий таъминотни анча самарали амалга ошириш имкониятига эга.

Шифр 2008-йил декабр ойида Европа эСТРЕАМ лойиҳаси портфелининг бир қисми сифатида 2-профил (аппаратга йўналтирилган шифрлар) сифатида тақдим этилган. Шифр муаллифлари Кристоф Де Канниэр ва Барт Пренелдир.

Бу оқим шифрига қадар ҳосил қилади 264{\дисплайстйле 2^{64}} 80 битли калит ва 80 битли ИВ дан чиқиш оқими бити (бошлаш вектори). Бу эСТРЕАМ лойиҳасининг энг оддий шифридир, у криптографик барқарорлик нуқтаи назаридан ажойиб натижаларни кўрсатади.

Тривиум энгил оқим шифрлаш сифатида ИСО/ИЭC 29192-3 стандартига киритилган.

Тавсиф

Тривиумнинг бошланғич ҳолати умумий узунлиги 288 бит бўлган 3 силжиш регистридир. Ҳар бир такт сикли силжиш регистрларидаги битларни олдинга узатиш ва қайта алоқанинг чизиқли бўлмаган комбинацияси орқали ўзгартиради. Шифрни ишга тушириш учун калит К ва ишга тушириш вектори ИВ 3 та регистрдан 2 тасида ёзилади ва алгоритм 4х288 = 1152 марта бажарилади, бу эса бошланғич ҳолатнинг ҳар бир бити калитнинг ҳар бир битига ва ҳар бир битга боғлиқлигини кафолатлайди. ишга тушириш векторининг.

Инициализация босқичидан ўтгандан сўнг, ҳар бир сиклда З калит оқимининг янги аъзоси ҳосил бўлади, у матннинг кейинги аъзоси билан ХОР процедурасидан ўтади. Шифрни очиш процедураси тескари тартибда содир бўлади – шифрланган матннинг ҳар бир аъзоси З калит оқимининг ҳар бир аъзоси билан ХОРланган.[1]

Алгоритм

Оқим шифрлари

Тривиум калит оқими деб аталадиган З кетма-кетлигини ҳосил қилади Н≤264{\дисплайстйле Н\ле 2^{64}} бит. Хабарни шифрлаш учун хабар ва калитлар оқимини ХОР қилиш керак. Шифрни очиш худди шундай тарзда амалга оширилади, ХОР операцияси шифрланган матн ва калит оқимидан амалга оширилади.

Инитиализация

Алгоритм 80 битли калит ва 80 битли ишга тушириш векторини 288 битли бошланғич ҳолатга юклаш орқали ишга туширилади. Бошлаш қуйидаги псевдокод билан тавсифланиши мумкин.

(с1,с2,...,с93)←(К1,...,К80,0,...,0){\дисплайстйле (с_1, с_2,..., с_{93}) \лефтарроw (К_1,..., К_{80}, 0,..., 0)}
(с94,с95,...,с177)←(ИВ1,...,ИВ80,0,...,0){\дисплайстйле (с_{94}, с_{95},..., с_{177}) \лефтарроw (ИВ_1,..., ИВ_{80}, 0,..., 0)}
(с178,с179,...,с288)←(0,...0,1,1,1){\дисплайстйле (с_{178}, с_{179},..., с_{288}) \лефтарроw (0,...0, 1, 1, 1)}
фори=1то4⋅288до{\дисплайстйле \мбох{фор}\ и = 1\ \мбох{то}\ 4\cдот 288\ \мбох{до}}
т1←с66+с91⋅с92+с93+с171{\дисплайстйле т_1 \лефтарроw с_{66} + с_{91}\cдот с_{92}+ с_{93}+с_{171}}
т2←с162+с175⋅с176+с177+с264{\дисплайстйле т_2 \лефтарроw с_{162} + с_{175}\cдот с_{176}+ с_{177} + с_{264}}
т3←с243+с286⋅с287+с288+с69{\дисплайстйле т_3 \лефтарроw с_{243}+ с_{286}\cдот с_{287} + с_{288}+ с_{69}}
(с1,с2,...,с93)←(т3,с1,...,с92){\дисплайстйле (с_1, с_2,..., с_{93})\лефтарроw (т_3, с_1,..., с_{92})}
(с94,с95,...,с177)←(т1,с94,...,с176){\дисплайстйле (с_{94}, с_{95},..., с_{177})\лефтарроw (т_1, с_{94},..., с_{176})}
(с178,с179,...,с288)←(т2,с178,...,с287){\дисплайстйле (с_{178}, с_{179},..., с_{288}) \лефтарроw (т_2, с_{178},..., с_{287})}
эндфор{\дисплайстйле \мбох{энд фор}}

Бошлаш процедураси бошланғич ҳолатнинг ҳар бир бити калитнинг ҳар бир битига ва ишга тушириш векторининг ҳар бир битига боғлиқлигини таъминлайди. Ушбу таъсир 2 та тўлиқ ўтишдан кейин (2 * 288 циклни бажариш) эришилади. Яна 2 та ўтиш бит муносабатларини мураккаблаштириш учун мўлжалланган. Мисол учун, нулл калит ва ишга тушириш векторидан олинган З калит оқимининг дастлабки 128 байти тахминан бир хил миқдордаги 1 ва 0 га тенг масофада жойлашган. Ҳатто энг оддий ва бир хил калитлар билан Тривиум алгоритми тасодифийга яқин рақамлар кетма-кетлигини ҳосил қилади.

Алгоритм билан ишлаш

Оқим генератори ҳолатнинг 3 битини ўзгартириш ва калит оқимининг 1 битини ҳисоблаш учун 288 битли бошланғич ҳолатидан 15 битдан фойдаланади. зи{\дисплайстйле з_и}. Алгоритм натижасида, гача Н≤264{\дисплайстйле Н\ле 2^{64}} калит оқими бити. Алгоритмни қуйидаги псевдокод билан тасвирлаш мумкин.

фори=1тоНдо{\дисплайстйле \мбох{фор}\ и=1\ \мбох{то}\ Н\ \мбох{до}}
т1←с66+с93{\дисплайстйле т_1\лефтарроw с_{66}+с_{93}}
т2←с162+с177{\дисплайстйле т_2\лефтарроw с_{162}+с_{177}}
т3←с243+с288{\дисплайстйле т_3\лефтарроw с_{243}+с_{288}}
зи←т1+т2+т3{\дисплайстйле з_и\лефтарроw т_1+т_2+т_3}
т1←с66+с91⋅с92+с93+с171{\дисплайстйле т_1 \лефтарроw с_{66} + с_{91}\cдот с_{92}+ с_{93}+с_{171}}
т2←с162+с175⋅с176+с177+с264{\дисплайстйле т_2 \лефтарроw с_{162} + с_{175}\cдот с_{176}+ с_{177} + с_{264}}
т3←с243+с286⋅с287+с288+с69{\дисплайстйле т_3 \лефтарроw с_{243}+ с_{286}\cдот с_{287} + с_{288}+ с_{69}}
(с1,с2,...,с93)←(т3,с1,...,с92){\дисплайстйле (с_1, с_2,..., с_{93})\лефтарроw (т_3, с_1,..., с_{92})}
(с94,с95,...,с177)←(т1,с94,...,с176){\дисплайстйле (с_{94}, с_{95},..., с_{177})\лефтарроw (т_1, с_{94},..., с_{176})}
(с178,с179,...,с288)←(т2,с178,...,с287){\дисплайстйле (с_{178}, с_{179},..., с_{288}) \лефтарроw (т_2, с_{178},..., с_{287})}
эндфор{\дисплайстйле \мбох{энд фор}}

Ушбу псевдокодда барча ҳисоблар модул 2 бўйича амалга оширилади. Яъни қўшиш ва кўпайтириш амаллари ХОР ва АНД амалларидир.

Давр

Бошланғич ҳолат ўзгаришларининг чизиқли бўлмаганлиги сабабли калит оқим даврини аниқлаш қийин. Агар барча флип-флоплар АНД бўлса ҳам, натижада тўлиқ чизиқли схема бўлса ҳам, ҳар қандай калит жуфтлиги ва ишга тушириш вектори буюртма даври билан калит оқимини яратишга олиб келишини кўрсатиш мумкин. 296−3−1{\дисплайстйле 2^{96-3}-1} (бу керакли калит оқими узунлигидан аллақачон ошиб кетади 264{\дисплайстйле 2^{64}}).

Агар Тривиум оз сонли итерациялардан сўнг тасодифий калит оқимини ярата бошлайди деб фараз қилсак, у ҳолда барча ҳосил қилинган кетма-кетликлар 2288{\дисплайстйле 2^{288}} ақл бовар қилмайдиган бўлади. Шунингдек, калит/бошлаш вектор жуфтлигидан камроқ муддатга калит оқимини яратиш эҳтимоли 280{\дисплайстйле 2^{80}} тартибда бўлади 2−208{\дисплайстйле 2^{-208}}[2].

Тривиум оилавий шифрлари

Ушбу шифрнинг модификациялари силжиш регистрлари сони ва уларнинг узунлиги билан фарқланади.

Унивиум

Унивиум оқим шифрлаш битта силжиш регистридан иборат бўлиб, кодлаш учун фақат регистр узунлигидан узун бўлмаган калит керак бўлади.[1]

Бивиум

Тривиум билан биргаликда унинг муаллифлари умумий узунлиги 177 бит бўлган атиги 2 та силжиш регистрини амалга оширадиган Бивиум шифрини таклиф қилишди. Бошлаш жараёни Тривиумга ўхшайди. Ҳар бир циклда 2 та ҳолат бити ўзгартирилади ва калит оқимининг янги бити ҳосил бўлади. Калит оқимининг авлодига кўра З, 2 та версия мавжуд: Бивиум-А ва Бивиум-Б (Бивиум). Бивиум-А янги аъзо З нинг ўзгартирилган статус битига бевосита боғлиқлигини амалга оширди зи←т1{\дисплайстйле з_и \лефтарроw т_1}, Бивиум-Б (Бивиум) да ундан фарқидан зи←т1+т2{\дисплайстйле з_и \лефтарроw т_1 + т_2}.[3]

Тривиум-ўйинчоқ ва Бивиум-ўйинчоқ

Ўйинчоқ версиялари регистр узунликларини қисқартириш йўли билан олинган, бу эса барча математик хусусиятларни сақлаб қолган ҳолда алгоритмнинг ҳисоблаш мураккаблигини пасайтирди. Ҳар бир регистрнинг узунлиги 3 баравар қисқарди ва Бивиум-той ҳам фақат иккита регистрдан иборат эди.

Тривиум шифрининг ҳар бир модификацияси унинг математик тавсифини соддалаштириш учун яратилган бўлиб, у ахборот хавфсизлиги воситаларида улардан фойдаланишдан кўра кўпроқ таълим мақсадига эга.[4]

Ишлаши

Алгоритмнинг стандарт аппарат амалга оширилиши 3488 мантиқий элементни талаб қилади ва 1 сикл учун 1 бит калит оқимини ишлаб чиқаради. Бироқ, ҳар бир янги бит ҳолати камида 64 тур давомида ўзгармаслиги сабабли, мантиқий элементлар сонини 5504 га оширишда параллел равишда яна 64 ҳолат яратилиши мумкин. Амалдаги элементлар сонига қараб турли хил ишлаш ўзгаришлари ҳам мумкин.

Ушбу алгоритмнинг дастурий таърифи ҳам жуда самарали. АтҳлонХП 1600+ процессорида Тривиум C иловаси 2,4 Мбит/с дан ортиқ шифрлаш тезлигини таъминлайди.

Хавфсизлик

РC4 каби дастлабки оқим шифрларидан фарқли ўлароқ, Тривиум алгоритми шахсий калитга (К) қўшимча равишда очиқ калит бўлган ишга тушириш векторига (ИВ) ҳам эга. ИВ дан фойдаланиш фақат 1 калит ва бир нечта ишга тушириш векторлари (ҳар бир сеанс учун битта) ёрдамида бир нечта мустақил шифрлаш/парчалаш сеансларига имкон беради. Бундан ташқари, ҳар бир янги хабар учун янги ИВ дан фойдаланиб, бир сеанс учун бир нечта ишга тушириш векторларидан фойдаланишингиз мумкин.

Ҳозирги вақтда ушбу алгоритмга ҳужум қилишнинг кетма- кет рўйхатга олишдан кўра самаралироқ усуллари маълум эмас. Ушбу ҳужумнинг мураккаблиги хабарнинг узунлигига боғлиқ ва буюртма бўйича 2120{\дисплайстйле 2^{120}}.

Ҳужум усуллари (масалан, кубик ҳужум[5]) бўйича тадқиқотлар мавжуд, улар самарадорлик жиҳатидан санаб ўтишга яқин. Бундан ташқари, К ни ИВ ва калит оқимидан тиклашга имкон берувчи ҳужум усули мавжуд. Ушбу ҳужумнинг мураккаблиги 2135{\дисплайстйле 2^{135}} ва битта калит билан ишлатиладиган ишга тушириш векторлари сони ортиши билан бир оз камаяди. Нақшларни топиш ва оқимнинг кейинги битларини башорат қилиш учун калит оқимининг псевдо-тасодифий кетма-кетлигини ўрганиш билан ҳам ҳужумлар мумкин, аммо бу ҳужумлар мураккаб чизиқли бўлмаган тенгламаларни ҳал қилишни талаб қилади. Бундай ҳужумнинг энг кам олинган мураккаблиги 2164{\дисплайстйле 2^{164}}[6][7]

Тадқиқот усуллари

Тривиум нинг деярли барча хакерлик ютуқлари алгоритмнинг қисқартирилган версияларида муваффақиятли амалга оширилган ҳужумлардан фойдаланишга уринишдир[1]. Кўпинча Бивиум алгоритмининг версияси ўрганилаётгани сифатида ишлатилади, унда умумий узунлиги 192 бит бўлган атиги 2 та силжиш регистрлари қўлланади[1].

Эслатмалар

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 „Архивированная копия“. 2018-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2009-йил 23-декабр.
  2. ↑ „Архивированная копия“. 2016-йил 20-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2009-йил 23-декабр.
  3. ↑ „Тwо Тривиал Аттаcкс он Тривиум | СпрингерЛинк“. 2018-йил 27-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 27-июл.
  4. ↑ „Архивированная копия“. 2017-йил 12-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 10-март.
  5. ↑ „Архивированная копия“. 2017-йил 17-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2009-йил 23-декабр.
  6. ↑ „Архивированная копия“. 2016-йил 26-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2009-йил 23-декабр.
  7. ↑ „Архивированная копия“. 2016-йил 30-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2009-йил 23-декабр.

Ҳаволалар