UEFA Yevropa chempionati
УЭФА Европа футбол чемпионати,[1] расмий Европа чемпионати ва норасмий Евро деб номланадиган Европа Футбол Ассоциациялари Иттифоқи (УЭФА) томонидан ташкил этиладиган асосий ассоциация футбол турниридир. Мусобақада Европа қитъа чемпионини аниқланадиган энг асосий турнирдир. Турнирда УЭФА аъзоларидан иборат катталар терма жамоалари иштирок этади. Бу футбол бўйича жаҳон чемпионатидан кейин иккинчи энг кўп томоша қилинган футбол турниридир. Евро-2012 финалини 300 миллион атрофидаги жаҳон томошабинлари томоша қилган[2]. Мусобақа 1960-йилдан бери ҳар тўрт йилда бир марта ўтказиб келинмоқда, 2020-йилдан ташқари, Европадаги CОВИД-19 пандемияси туфайли у 2021-йилга қолдирилган, аммо Эвро-2020 номи сақланиб қолган. ФИФА Жаҳон ўртасида жуфт сонли йилда ўтказилиши режалаштирилган. Кубок турнирлари, у 1968-йилда ҳозирги номига ўзгартирилгунга қадар дастлаб Европа Миллатлар кубоги деб аталган. 1996-йилдан бери индивидуал мусобақалар „УЭФА Евро [йили]“ деб номланади.
|
Европа чемпионати кубоги | |
| Ташкилий орган | УЭФА |
|---|---|
| Асос солинди | 1958 |
| Ҳудуд | Эуропе |
| Жамоалар сони |
24 (финалс) 55 (элигибле то энтер қуалифиcатион) |
| учун саралаш | CОНМЕБОЛ–УЭФА Cуп оф Чампионс |
| Ҳозирги чемпионлар |
|
| Энг муваффақиятли жамоа(лар) |
(3 та чемпионлик) |
| Вебсайт | уэфа.cом/уэфаэуро |
|
| |
Турнирга киришдан олдин мезбон давлатлардан ташқари барча жамоалар (автоматик равишда саралаш босқичида) саралаш босқичида иштирок этадилар. 2016-йилгача чемпионлик ғолиблари кейинги йилги ФИФА Конфедерациялар кубогида иштирок этишлари мумкин эди, аммо бунга мажбурий иштирок этувчи мусобоқа эмас эди[3]. 2020-йилги мусобоқадан бошлаб ғолиблар КОНМЕБОЛ — УЭФА Чемпионлар Кубогида иштирок этади.
Ўн олтита Европа чемпионатида ўнта миллий терма жамоа ғолиб чиқди: Германия ва Испания учтадан, Италия ва Франсия иккитадан, Совет Иттифоқи, Чехословакия, Нидерландия, Дания, Греция ва Португалия биттадан чемпионликни қўлга киритган. Шу кунгача Испания терма жамоаси 2008 ва 2012-йилларда кетма-кет чемпионликни қўлга киритган ягона жамоа бўлди.
2021-йилда Европа бўйлаб ўтказилган энг сўнгги чемпионат (CОВИД-19 пандемияси туфайли 2020-йилдан кейинга қолдирилган) Италия ғолиб бўлди, у Лондондаги „Wемблей“ стадионидаги финалда Англияни пеналтилар сериясида мағлуб этиб, иккинчи Европа чемпионлигини қўлга киритди[4][5].
Натижалар
Нотес
- ↑ Қўшимча бўлимлар ўйналмади.
- ↑ 1980-йилдан бери учинчи ўрин учун ўйинлар ўтказилмаган; ютқазган ярим финалчилар алифбо тартибида келтирилган.
- ↑ Европада CОВИД-19 пандемияси туфайли 2021-йилга қолдирилди.
- ↑ Озарбайжон, Дания, Англия, Германия, Венгрия, Италия, Нидерландия, Руминия, Россия, Шотландия ва Испания каби 11 давлат томонидан ташкил этилган Пан-Европа мусобоқаси.
Чемпионлар натижаси

| Теам | Wиннерс | Руннерс-уп |
|---|---|---|
| 3 (1972, 1980, 1996) | 3 (1976, 1992, 2008) | |
| 3 (1964*, 2008, 2012) | 1 (1984) | |
| 2 (1968*, 2020*) | 2 (2000, 2012) | |
| 2 (1984*, 2000) | 1 (2016*) | |
| 1 (1960) | 3 (1964, 1972, 1988) | |
| 1 (1976) | 1 (1996) | |
| 1 (2016) | 1 (2004*) | |
| 1 (1988) | — | |
| 1 (1992) | — | |
| 1 (2004) | — | |
| — | 2 (1960, 1968) | |
| — | 1 (1980) | |
| — | 1 (2020*) |
- * мезбон
- 1 1990-йилгача Ғарбий Германия деб номланган
- 2 Совет Иттифоқи ва МДҲни ифодаловчи натижаларни ўз ичига олади
- 3 Чехословакияни ифодаловчи натижаларни ўз ичига олади
- 4 Югославия ва ФР Югославияни ифодаловчи натижаларни ўз ичига олади
Манбалар
- ↑ „Регулатионс оф тҳе УЭФА Эуропеан Фоотбалл Чампионшип 2018–20“. УЭФА.cом. Унион оф Эуропеан Фоотбалл Ассоcиатионс (2018-йил 9-март). 2021-йил 11-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 11-май.
- ↑ Рохбороугҳ, Сcотт. „Амид ФИФА Сcандал, ЭБУ Буйс Эуро 2016 Ригҳц“. Тҳе Ҳоллйwоод Репорт (2015-йил 24-июн). Қаралди: 2016-йил 13-июн.
- ↑ „2005/2006 сеасон: финал wорлдwиде матчдай то бе 14 Май 2006“. ФИФА.cом. Фéдéратион Интернатионале де Фоотбалл Ассоcиатион (2004-йил 19-декабр). 2012-йил 12-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2012-йил 13-январ.
- ↑ Мустафа, ДЖ Камал „Италй wинс он пеналтиэс УЭФА ЭУРО 2020 Финал, Италй вс Энгланд ҳигҳлигҳц“. ЭМЕА Трибуне (2021-йил 12-июл). 2021-йил 12-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 12-июл.
- ↑ „Италй wинс Эуро 2020, беац Энгланд ин пеналтй шоотоут“. АП Неwс (2021-йил 11-июл). Қаралди: 2021-йил 12-июл.
Ҳаволалар
| Викиомборда „УЭФА Европа чемпионати“ мавзуси бўйича медиафайллар бор. |
- УЭФА Эуропеан Чампионшип ҳисторй ат Унион оф Эуропеан Фоотбалл Ассоcиатионс
- Эуропеан Чампионшип ресулц ат тҳе РСССФ