Уоцонкрик модели — қўш спирал дезоксирибонуклеин кислотанинг тузилиш модели (гипотеза). У.Уоцонкрик моделига кўра, ДНК молекуласи ўзаро антипараллел йўналган 2 полинуклеотид занжирдан ташкил топган. Занжирлар тўғри, ўнг томонга буралган куш спиралдан иборат. Куш спирал қарамақарши жойлашган азот асослари ўртасидаги водород боғларнинг ўзаро таъсири туфайли мустахкам ушланиб туради. У.Уоцонкрик моделини 1953-йилда Америка ва инглиз олимлари, молекуляр биолог Ж. Уоцон ва физик Ф. Крик таклиф этган. Моделнинг яратилишида М. Уилкинс ва Р. Франклин олган ДНК нинг юқори сифатли рентгенограммаси (1950—52), Л. Полингнинг ҳар хил спирал структуралар рентгенограммаси кўринишини олдиндан айтиб беришга имкон берувчи назарияси (1951), А. Тодд ва унинг ходимлари томонидан ДНК молекуласидаги нуклеотидлар ўртасидаги кимёвий боғлар табиатининг аникланиши (1952), Э. Чаргаффнинг ДНК молекуласидаги азот асосларининг ўзаро нисбатини аниқлаши (1947—50) муҳим аҳамиятга эга бўлди. У.Уоцонкрик модели ДНКнинг матрицали яримконсерватив редупликацияси механизмини, генетик информациянинг транскрипсияси (қаранг Транскрипсия) ва кодлашнинг умумий принсипларини, мутацион жараённинг айрим молекуляр механизмларини башорат кдлиш учун асос бўлди.

Кейинчалик ўтказилган жуда кўплаб тадқиқотдарда У.Уоцонкрик моделининг асосий кўрсаткичлари тажриба асосида тасдикданди. ДНК молекуласининг бошқача кўринишга эга бўлган, мас, зигзагсимон модели ҳам таклиф қилинди. Геномнинг айрим қисмларида чап томонга буралган, яъни ЗДНКнинг мавжудлиги тажриба йўли билан тасдиқланган (А. Рич, 1974). Бироқ У.Уоцонкрик модели ДНК молекуласи структурасини фақат ин витро эмас, балки ин вино шароитида ҳам, асосан, тўғри акс эттиришига шубҳаланишга асос йўқ. У.Уоцонкрик моделининг кашф этилиши биологиянинг янги йўналиши — молекуляр биология фанининг ривожланиши учун кучли туртки бўлди. У.Уоцонкрик модели биология соҳасида ХХ асрда кашф этилган учта йирик кашфйётдан бири сифатида эътироф этилади.