Uta Ibrahimi
Флутура Иброҳими Албаниялик спортчи бўлиб, Ута Иброҳими номи билан машҳур (1983-йил 27-ноябр, Гилан шаҳрида туғилган) — Косоволик албан алпинисти.
У дунёдаги энг баланд чўққи Эверестга кўтарилган биринчи албан аёли ҳисобланади[1][2][3].
Эверестдан кейин (2017-йил 22-май) Ута Манасулу (8163 м)[4], Чо-Ою (8201 м)[5], Лхоце (8516 м)[6], Гашербурум (8080 м)[7], Аннапурна 1 (8091 м)[8], Макалу (8485 м)[9], Дҳаулагири (8167 м)[10], Нанга Парбат (8125 м)[11], Кенг чўққи (8047 м)[12] ва К2 (8611 м)[13] каби чўққиларни забт этган илк аёл алпинист ҳисобланади[14][15][1].
Муваффақиятидан сўнг Ута Иброҳими кўплаб маҳаллий ва халқаро оммавий ахборот воситалари орқали машҳурликка эришган[16][17][18][19].
Алпинизм фаолияти ва оммавий ахборот воситаларидаги чиқишлари орқали Ута табиат, тоғлар ва инсон ҳуқуқлари, хусусан, Косово ва Албания ҳақида дунё ҳамжамиятида хабардорликни оширишга ҳаракат қилган[20].
Ута шунингдек, гендер тенглиги, ёшларнинг имкониятларини кенгайтириш ва атроф-муҳитни муҳофаза қилишни тарғиб қилувчи Барқарор ривожланиш мақсадлари мусобақасида мутлоқ ғолибликни ҳам қўлга киритган[21].
Биографияси
Ута Иброҳими Косово Республикасининг Гилан шаҳрида туғилган. „Уруш пайтида Косово ўсиб-улғайиш учун осон жой бўлмаган“, дейди Иброҳими ўз хотираларида[22]. У Приштина университетининг Иқтисодиёт факултетини тамомлаган ва университетида маркетинг бўйича диплом олган.
Ута ўз фаолиятини турли хусусий компанияларда маркетинг бўйича мутахассис сифатида давом эттиришга ҳаракат қилга. Ута Огилвй Каррота маркетинг агентлиги директори лавозимида ҳам фаолият юритган[23]. У маркетинг соҳасидаги фаолияти, йирик бизнес мижозлари учун маркетинг кампанияларини ишлаб чиқиш билан бир қаторда, инсон ҳуқуқларига асосланган ижтимоий лойиҳалар устида ҳам ишлаган. Ута шунингдек, ДокуФест ҳужжатли филмлар фестивалида маркетинг бўйича менежер, ҳакамлар ҳай’ати аъзоси ва тадбир ташкилотчиси сифатида ҳам ўзини кўрсатган[24][25]. 2015-йилда у ўз кучини алпинистликка бўлган иштиёқига бағишлаш учун маркетинг соҳасидаги фаолиятини якунлаган.
2016-йилда у Косовада маданият ва туризмни ривожлантириш мақсадида Буттерфлй Оутдоор Адвентурес компаниясига асос солган[26]. Буттерфлй Оутдоор Адвентурес УСАИД томонидан ташкил этилган „Динарика“ лойиҳасининг бир қисми бўлиб, Косоводан Словенияга ва аксинча бўлган йўлни барқарорлаштирди ва Ғарбий Болқон бўйлаб масъулиятли туризмни тарғиб қилувчи ва ривожлантирувчи доимий платформага айланди[27][28].
2019-йилда Ута „Уталая фонди“ ни ташкил қилган, унинг вазифаси тоғларни севадиган ва ҳимоя қиладиган ёш алпинистларнинг янги авлодини тарбиялаш бўлган. Жамғарма фаолиятининг асосий йўналиши спорт, алпинизм ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш бўйича аҳолининг хабардорлигини ошириш, айниқса, олисда жойлашган қишлоқлардаги ёш қизларга қаратилган эди. У кўплаб маҳаллий ва халқаро ташкилотлар билан ҳамкорлик қилган ҳамда ҳар йили ўз лойиҳалари портфелини кенгайтиришда давом этмоқда[29].
Манбалар
- ↑ „Ута Ибраҳими беcомес тҳе фирст Албаниан wоман то реач Мт. Эверест суммит, ин 2017.“. Приштина Инсигҳт. Приштина Инсигҳт (2017-йил 22-май). Қаралди: 2018-йил 4-феврал.
- ↑ Меҳметаж. „Ута Ибраҳими: Треккинг ин тҳе Ҳималаяс маде ме реализе ҳоw смалл wе ҳуманс аре“. косовотwопоинтзеро.cом. косовотwопоинтзеро (2017-йил 11-феврал). Қаралди: 2018-йил 4-феврал.
- ↑ Тота, Элтон. „Ута Ибраҳими, тҳе фирст Косовар то cонқуэр тҳе Ҳималаяс“. Индепендент Балкан Неwс Агенcй. Қаралди: 2018-йил 4-феврал.
- ↑ „Эксклузиве: Ута Ибраҳими пуштон мажëн э Манасолус (ФОТО)“ (сқ). КултПлус (2017-йил 25-сентябр). 2020-йил 9-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 8-январ.
- ↑ „Ута Ибраҳими нгжитет эдҳе нë мажëн Чо Ою, нë Ҳималаже“ (сқ). АЛСАТ-М (2018-йил 28-сентябр). 2018-йил 29-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 8-январ.
- ↑ „Ута Ибраҳими: Косовўс Фирст Wоман то Суммит Эверест анд Ҳер Cлимб Тоwардс Гендер Эқуалитй“ (эн-УС). Роcк анд Иcе (2019-йил 8-март). Қаралди: 2020-йил 8-январ.
- ↑ Т. „Ута Ибраҳими рéуссит ле Гашербрум И, ле Косово à 8.080 мèтрес“ (фр-ФР). Алтитуде Неwс (2019-йил 25-июл). Қаралди: 2020-йил 8-январ.
- ↑ Сафcиу. „Аннапурна – Wорлдс Деадлиэст Пеак – Уталая“ (эн-УС). 2022-йил 18-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 18-декабр.
- ↑ „Ута Ибраҳими нгжитет нë мажëн Макалу нë Непал“ (эн). Рапорто Коррупсионин! КАЛЛХО.cом (2022-йил 14-май). Қаралди: 2022-йил 18-декабр.
- ↑ КултПлус. „Алпинистжа Ута Ибраҳими аррин нë мажëн э малит тë Дҳаулагирит, и штатë мë и лартë нë тë гжитҳë ботëн“. 2024-йил 1-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2024-йил 25-май.
- ↑ Коҳа Нет. „Ута Ибраҳими cлимбс тҳе сеcонд ҳигҳест пеак, wавес тҳе тwо флагс“.
- ↑ Култ Плус. „Алпинистжа Ута Ибраҳими аррин нë мажëн э Броуд Пеак, мажа э тетë мë э ларта нë ботë“.[сайт ишламайди]
- ↑ Телеграфи. „Ута Ибраҳими, груажа э парë нë Баллкан қë нгжет мажат э 11 малеве“.
- ↑ Шерифи. „Ута Ибраҳими 'пуштон' варгмалет э Пакистанит, важза э парë нë ҳистори нга Баллкани“ (сқ). 2ЛОНЛИНЕ (2019-йил 23-июл). Қаралди: 2020-йил 8-январ.
- ↑ „Ута Ибраҳими, тҳе фирст Косовар то cонқуэр тҳе Ҳималаяс“ (эн-УС). Индепендент Балкан Неwс Агенcй (2017-йил 22-май). 2017-йил 4-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 8-январ.
- ↑ „Ута Ибраҳими нгжитет эдҳе нë мажëн Чо Ою, нë Ҳималаже“ (сқ). АЛСАТ-М (2018-йил 28-сентябр). 2018-йил 29-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ „Ута Ибраҳими, пëрсëри нë Ҳималаже“ (эн-УС). КосоваЛиве360 (2018-йил 4-апрел). 2021-йил 5-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ „Косово cлимбер cонқуэрс тҳе Ҳималаяс“ (эн-УС). Индепендент Балкан Неwс Агенcй (2017-йил 6-январ). 2017-йил 6-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ „Фирст Албаниан wоман амонг 100 сcалес Мт Эверест“ (эн-УС). Тҳе Ҳималаян Тимес (2017-йил 22-май). Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ „Часинг Моунтаинс анд Маcчиато ин тҳе Балканс“ (эн). Адвентуре (2016-йил 22-сентябр). 2016-йил 30-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ „Оур СДГ Чамп Ута Ибраҳими, он Ҳер Wай то Cлимб Соутҳ Фаcе Лҳоце“. УНКТ (2019-йил 18-апрел). 2019-йил 26-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ „Ута: Тҳе Cлимб фор Косово“. 52 Доcументарй Сериэс. Воиcе оф Америcа Неwс. Қаралди: 2023-йил 26-октябр.
- ↑ „Оур теам ат Каррота“. www.каррота.нет. Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ „Эмпоwер Косово Тоур Гуидес“. ДокуФест. Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ „Журй“. ДокуФест. Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ „Нга токат э шешта тë Приштинëс э дери нë маже тë ботëс – груажа қë по сфидон гжитҳçка“ (эн). Газета Онлине ИНСАЖДЕРИ (2019-йил 8-март). Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ Бартҳелемй. „Тҳе Аccурсед Алпс: Фирст Асcенц Меэт Анти-Ҳйдропоwер Аcтивисм ин Албаниа“ (эн-ус). Cлимбинг Магазине (2019-йил 16-октябр). Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ ГмбҲ. „А ҳолидай ин Косово? | Луфтҳанса магазин“ (эн). магазин.луфтҳанса.cом. 2017-йил 19-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 9-январ.
- ↑ „Фоундатион – Уталая“ (эн-УС). 2022-йил 18-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 18-декабр.