Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Utair

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Утаир
ИАТА ИCАО Идентификатори
УТ[1] УТА[2] УТАИР[1]
Ташкил топган 1967-йил феврал
(Аэрофлот таркибида)
1991-йил
База аэропорти Внукова халқаро аэропорти
Сургут халқаро аэропорти
Парк ҳудуди 63
Парвоз йўналишлари 72
Бош қароргоҳи Ханти-мансийск, Россия
Муҳим шахслар
Сайти ҳттпс://www.утаир.ру/
УТаирнинг Туполев 134 самолёти

УТаир (русча: ОАО «Авиакомпания «ЮТэйр») — бош офиси Ханти-мансийск аэропортида жойлашган Россия авиакомпанияси[3]. Утаирнинг Сургут ва Внуково халқаро аэропортларида ҳам марказлари мавжуд. Авиакомпания Ғарбий Сибир бўйлаб нефт ва газ саноатини қўллаб-қувватлаш учун режалаштирилган ички ва баъзи халқаро йўловчилар хизматларини, режали вертолёт хизматларини ва доимий қанотли самолётлар ва вертолётлар билан кенг чартер рейсларини амалга оширади.

1967-йилда Аэрофлот авиакомпанияси томонидан ташкил этилган ва ҳозирда Марказий Осиё, Жанубий Осиё, Жануби-Шарқий Осиё, Ғарбий Осиё ва Европанинг 72 та йўналишларига ҳар куни тўғридан-тўғри рейсларни амалга оширади.

УТ Аир Авиатион бош офиси Ханти-Мансийскда (Россия) жойлашган ва Ханти-Мансийск аэропорти,Сургут халқаро аэропорти,Сиктйвкар аэропорти, Внокова халқаро аэропорти, Домодедово халқаро аэропорти, Ресчино халқаро аэропорти ва Новибарск аэропортлари бу марказлар ҳисобланади. авиакомпания келади. Утаир авиапаркида ҳозирда 115 та йўловчи самолёти мавжуд. Ушбу компаниянинг акциялари,Москва фонд биржаси қошида сотилади.

Тарихи

УТаирнинг эски логотипи.

1967-йил феврал ойида Ғарбий Сибирда тез ривожланаётган нефт ва газ саноатининг транспорт эҳтиёжларини қондириш учун Аэрофлот Тюмен дирексияси ташкил этилди[4]. Аэрофлот ташкилотининг парчаланишидан сўнг, 1991-йилда Аэрофлот Тюмен дирексияси ўрнида Тюменавиатранс авиация (ТАТ) ташкил этилган[5]. ТАТ 2002-йилда УТаир номини қабул қилди[5]. Авиакомпания аксиядорлари сафида Ханти-Мансийск тумани маъмурияти (23%), Сургут шаҳри маъмурияти (19%), рус аксиядорлари ва компаниялари (33%), Россия Федерацияси (2%) ва хусусий хорижий инвесторларга (20%) бор.

2010-йил октябр ойида Утаир ўзининг Туполев Ту-134 паркини Сукҳои Супержет 100 билан алмаштиришни режалаштираётганини эълон қилди[6] Декабр ойида УТаир 2013-йилда 24 та самолётни ишга тушириш учун расман буюртма берди[7]. Шунингдек, 2010-йилда авиакомпания Ту-154 самолётига тюменлик арбоб Борис Эвдокимович Шербина номини берди[8].

2014-йил ноябр ойида Утаир молиявий қийинчиликларга дуч келди ва облигациялар тўлай олмади[9]. 2015-йил апрел ойида Утаир молиявий қийинчиликлар туфайли 50 дан ортиқ самолётлар паркини қисқартиришини эълон қилди[10]. Шунингдек, у 24 та Сухои Супержет 100 самолётига буюртмани бекор қилди[11]. Бир неча ҳафта ўтгач, унинг минтақавий авиакомпанияси УТаир Эхпресс ўз фаолиятини тўхтатди[12].

2015-йил декабр ойида Утаир ўзининг Азур Аир шўба корхонасини бир неча ҳафта олдин УТаир-Украинани сотиб олган Туркиянинг Анех Тоурисм Гроуп сайёҳлик компаниясига сотгани эълон қилинди[13]. 2017-йил 31-октабрда Утаир ўзининг ребрендингини эълон қилди ва номини „УТаир Авиатион“ дан „Утаир“ га ўзгартирди[14].

2022-йил 8-апрелда АҚШ Савдо вазирлиги Аэрофлот, Авиастар, Азур Аир, Белавиа, Россия ва Утаирнинг АҚШда ишлаб чиқарилган самолётларида парвозларни чеклади. Афтидан, АҚШ интеллектуал мулкка эгалик ҳуқуқини қайтариб олмоқчи[15]. 16-июн куни АҚШ санксиялар режимининг бузилиши аниқланганидан кейин олтита авиакомпанияга нисбатан чекловларни кенгайтирди. Чекловларнинг таъсирида самолёт паркининг Америкада ишлаб чиқарилган қисмини ерда қолдириш ҳисобланади[15] .

Утаир парвоз йўналишлари

Кодшеринг шартномалар

Утаир қуйидаги авиакомпаниялар билан кодшеринг шартномалари тузган[16]:

Авиапарки

Авиакомпания либосида безалган Утаир Боэинг 737-400
Утаир — Боэинг 767-200ЭР самолётининг дунёдаги сўнгги операторларидан бири (авиакомпаниянинг эски логотипида).

Авиапаркининг жорий ҳолати

2022-йил июл ҳолатига кўра, Утаир магистрал парки қуйидаги самолётлардан иборат (вертолётлар ва шўба компанияларнинг самолётларидан ташқари)[20]:

Самолёт русуми Хизмат қилган муддати Буюртмалар Йўловчилар Эслатмалар
Б Э Жами Манба
АТР 72-500 15 — — 70 70 [21]
Боэинг 737-400 6 — 6 144 150 [22] Хусусан, Боэинг 737 Cлассиcнинг ишлаб чиқарилган энг охирги русуми РА-73069 / МСН 28478ни ўз ичига олган[23]
Боэинг 737-500 30 — 8 108 116 [24]
— 126 126
Боэинг 737-800 9 — 8 165 173 [25]
Боэинг 767-200ЭР 3 — — 249 249 [26]
Жами 63 30

Фаолиятини тўхтатган самолётлари

Утаирнинг Туполев Ту-154М русумли собиқ самолёти

Авиакомпания илгари қуйидаги самолётлардан фойдаланган[27]:

Самолёт русуми Фаолиятини бошлаган йили Фаолиятини тугатган йили Эслатмалар
Аирбус А321-200 2013 2015 Утаир авиапаркидаги ягона Аирбус самолёти
Антонов Ан-24 1993 2014
АТР 42-300 2005 2014
Бомбардиэр CРЖ100ЛР 2010 2014
Бомбардиэр CРЖ200ЛР 2010 2014
Боэинг 757-200 2010 2015
Боэинг 767-300 2014 2015
Туполев Ту-134 1999 2014
Туполев Ту-154М 1992 2014 Ушбу турдаги самолётлардан фойдаланган энг сўнгги рус авиакомпанияларидан бири
Яковлев Як-40 1992 2012
Яковлев Як-42 2006 2013

Бахциз ҳодисалар ва фалокатлар

  • 2007-йил 17-мартда УТаир авиакомпаниясининг 471-рейси, Туполев Ту-134 самолёти Самарага ҳалокатга учради, натижада 7 киши ҳалок бўлди ва 26 киши жароҳатланди[28].
  • 2008-йил 2-июлда Утаир Ми-8 вертолёти Ямал ярим оролида қулаб тушди, бортда 9 киши ҳалок бўлди ва 7 киши яраланди[29].
  • 2010-йил 16-январда ВҚ-БАC рўйхатига эга Утаир Боэинг 737-500 самолёти Внуково халқаро аэропортига қўнаётганда учиш-қўниш йўлагидан чиқиб кетди ва бурун ғилдираги йиқилиб тушганда жиддий шикастланган[30].
  • 2011-йил 20-декабрда Утаир Мил Ми-26Т вертолёти Ғарбий Сибирдаги нефт конига қулаб тушди, натижада бир киши ҳалок бўлди. Утаир ушбу ҳодисадан сўнг барча Мил Ми-26Т вертолётларини ердан тўхтатди[31].
  • 2012-йил 2-апрел куни ВП-БЙЗ номи билан рўйхатдан ўтган УТаир 120-рейси, АТР 72-200 русумли самолёти Ғарбий Сибирнинг Тюмен шаҳрига хизмат кўрсатувчи Рошчино халқаро аэропортидан Сургут халқаро аэропортига парвоз қилаётганда тахминан 1.4 наутиcал миле (2.6 км; 1.6 ми) масофада қулаб тушди. Самолёт бортида 39 йўловчи ва 4 экипаж аъзоси бўлган. Бугунги кунга қадар оғир жароҳатлар ва куйишлар билан тирик қолган 10 киши тасдиқланган[32].
  • 2012-йилнинг 4-июлида Утаир томонидан нефт ва газ компаниясига тегишли вертолёт Ленск аэропортининг учиш-қўниш йўлагидан тахминан 4 километр узоқликдаги чекка ҳудудда қулаб тушди. Бир неча соатдан кейин вайроналар топилди ва учта жасад топилди, тўртинчи одам ҳалок бўлган деб тахмин қилинган. Ўша пайтда ҳодиса сабаби маълум эмас эди, бироқ Утаир барча самолётларни Ленск аэропортида ёнилғи билан таъминлаш сифати бўйича текширув ўтказилгунга қадар парвоздан олди[33].
  • 2018-йил 4-август куни Утаирга тегишли МИ-8 вертолёти Красноярск ўлкасидаги Игарка шаҳридан 180 км узоқликда қулаб тушди ва бортдаги 18 киши ҳалок бўлди[34].
  • 2018-йил 1-сентабр куни Внуководан 164 йўловчи ва 6 экипаж аъзоси билан парвоз қилаётган Утаирнинг 579-рейсли Боэинг 737-800 самолёти Сочига қўнаётганда учиш-қўниш йўлагидан чиқиб кетди ва ёниб кетди, 18 киши жароҳатланди[35].
  • 2020-йил 9-феврал куни Утаир авиакомпаниясининг 595-рейси, Москванинг Внуково халқаро аэропортидан ички рейсни амалга ошираётган Боэинг 737-500 самолёти қўниш мосламаси қулаши оқибатида Россиянинг Усинск аэропортига авария ҳолатида қўнди[36]. Барча 100 йўловчи ва экипаж ҳодисадан омон қолган[37].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 Федерал Стате Унитарй Энтерприсе "Стате Аир Траффиc Манагемент Cорпоратион", Аирлине Референcе, Вол. 1, Руссиан Федератион, 20 Фебруарй 2007, п. 500
  2. ↑ ИCАО Доc 8585
  3. ↑ "2010 Аннуал Репорт." (Арчиве) УТаир Авиатион. 58. Ретриэвед он 27 Фебруарй 2012. „Аирпорт, Кҳанти-Мансийск, Тюмен регион, 628012 Руссиан Федератион“. — Руссиан (Арчиве): „628012, Российская Федерация, город Ханти-Мансийск, аэропорт“
  4. ↑ Wрагг 2007, с. 181.
  5. ↑ 5,0 5,1 Миллс 2016, с. 52.
  6. ↑ „УТАир селеcц тwо Супержет варианц то реплаcе Ту-134с“. Қаралди: 2010-йил 7-октябр.
  7. ↑ „Утаир пурчасес 24 Сукҳои жец“. 2012-йил 20-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 13-июл.
  8. ↑ "Утаир намес плане афтер Борис Шербина." УТаир Авиатион. 19 Фебруарй 2010. Ретриэвед он 2 Марч 2010.
  9. ↑ Дофф, Наташа. „УТаир Миссес Бонд Паймент ин Руссиа Фундинг-Cрунч Сигн“. Блоомберг (2014-йил 20-ноябр).
  10. ↑ „44 Флугзеуге wенигер: Утаир дезимиэрт Флотте - аэроТЕЛЕГРАПҲ“. аэроТЕЛЕГРАПҲ. Қаралди: 2015-йил 4-ноябр.
  11. ↑ „Супержет Боост“. Аирлинер Wорлд. Оcтобер 2015. 10-бет.
  12. ↑ „Руссиа суспендс УТаир-Эхпресс' АОC“. ч-авиатион. Қаралди: 2015-йил 4-ноябр.
  13. ↑ ч-авиатион.cом — Руссиаъс УТаир Гроуп оффлоадс Азур Аир унит то Туркей’с АТГ 7 Деcембер 2015
  14. ↑ „Авиакомпания "ЮТэйр" - Встречайте новый Утаир“ (ру). www.утаир.ру. ПАО «Авиакомпания «ЮТэйр». Қаралди: 2017-йил 1-ноябр.
  15. ↑ 15,0 15,1 „УС Броаденс Рестриcтионс он Беларус Натионал Аирлине Афтер Виолатионс“. ВОА Неwс (2022-йил 16-июн).
  16. ↑ „Авиакомпания "ЮТэйр" - Авиакомпании-партнёры“ (ру). утаир.ру. Утаир. Қаралди: 2017-йил 3-ноябр.
  17. ↑ Лиу, Жим. „ФлйОне / Утаир бегинс cодешаре партнершип фром Марч 2019“. Роутесонлине (2019-йил 26-апрел). Қаралди: 2019-йил 26-апрел.
  18. ↑ Юри Плокҳотниченко. „"Руслайн" совместно с Утаир намерен летать из Москвы в Саратов“ (2018-йил 2-июн).
  19. ↑ „Профиле он УТаир Авиатион“. CАПА. Cентре фор Авиатион. 2016-йил 1-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 1-ноябр.
  20. ↑ „Утаир аирcрафц [сиc]“. Утаир. Қаралди: 2022-йил 2-июл.
  21. ↑ „АТР 72-500 Салон счеме“. Утаир. Қаралди: 2019-йил 30-декабр.
  22. ↑ „Боэинг 737-400 Салон счеме“. Утаир. Қаралди: 2019-йил 30-декабр.
  23. ↑ планеспоттерс.нет — РА-73069 УТаир Авиатион Боэинг 737-400 ретриэвед 2 Жулй 2022
  24. ↑ „Боэинг 737-500 Салон счеме“. Утаир. Қаралди: 2019-йил 30-декабр.
  25. ↑ „Боэинг 737-800 Салон счеме“. Утаир. Қаралди: 2019-йил 30-декабр.
  26. ↑ „Боэинг 767-200 Салон счеме“. Утаир. Қаралди: 2019-йил 30-декабр.
  27. ↑ „ЮТэйр Авиапарк“. руссианпланес.нет.
  28. ↑ „Севен диэ ин Руссиан аир cраш“. ББC Неwс (2007-йил 17-март). Қаралди: 2022-йил 19-апрел.
  29. ↑ „Крушение Ми-8: Оставшиеся в живых получили сильные ожоги – Ми-8, крушение – Росбалт-Север“. Росбалт.ру. 2012-йил 9-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 14-май.
  30. ↑ „Реcент аccиденц / инcиденц wорлдwиде“. ЖАCДЕC. Қаралди: 2010-йил 17-январ.
  31. ↑ „УТАир гроундс Ми2-6 флеэт афтер Деcембер cраш“. Флигҳтглобал. Қаралди: 2012-йил 17-январ.
  32. ↑ „Cраш: Утаир АТ72 неар Тюмен он Април 2нд 2012, лост ҳеигҳт ин инитиал cлимб“. Авиатион ҳералд. Қаралди: 2012-йил 2-апрел.
  33. ↑ „Утаир ҳелиcоптер cрашес ин Руссиа'с Фар Эаст, киллинг 4“. БНО Неwс (2012-йил 5-июл). 2013-йил 18-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2012-йил 5-июл.
  34. ↑ „Руссиан ҳелиcоптер cраш киллс 18“ (эн-ГБ). ББC Неwс (2018-йил 4-август). Қаралди: 2018-йил 4-август.
  35. ↑ „Руссиан аир cраш: Утаир жет cатчес фире афтер ландинг ат Сочи“. ББC Неwс (2018-йил 1-сентябр).
  36. ↑ „Причиной жесткой посадки Боэинг 737 в Коми мог стать резкий сдвиг ветра“ (ру). Коммерсант (2020-йил 9-феврал). Қаралди: 2022-йил 19-апрел.
  37. ↑ Дарья Шучалина. „Лайнер приземлился на брюхо“ (ру). Коммерсант (2020-йил 9-феврал). Қаралди: 2022-йил 19-апрел.
  • „2010 Аннуал Репорт بایگانی‌شده در ۲۰۱۳-۱۰-۱۰ توسط Wайбаcк Мачине.“ () УТаир Авиатион. 58. Ретриэвед он 27 Фебруарй 2012. „Аирпорт, Кҳанти-Мансийск, Тюмен регион, 628012 Руссиан Федератион“. — Руссиан بایگانی‌شده در ۱۷ ژوئیه ۲۰۱۲ توسط Wайбаcк Мачине(): „628012, Российская Федерация, город Ханти-Мансийск, аэропорт“
  • …مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا."УТаир Авиатион".در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۱ مه ۲۰۱۴

Ташқи ҳавола