Vasiotissa
Васиотисса (грек. Гасосисла) — Худонинг онаси Одигитриянинг иконографик версияларидан (турларидан) бири бўлиб, унга кўра у ўнг қўлида бола билан турган ҳолда тасвирланган.
Васиотисса номи император Юстиниан (527-565) даврида патриций Басс (Васс) томонидан қурилган Константинополдаги маъбад номидан келиб чиққан. Ушбу нашр Дексиократ эпитетидан ташқари Эвергетис эпитетларига ҳам эга (грек. Дéлéдéạаττυυэсτěс — хайрихоҳ) ва Севастократорисса (грек. Стебасладосла — „Шон-шараф бериш“)[1].
Васиотисса тури „тескари“ Одигитрия ёки Дексиократус деб аталади (грек. Дēлēčаžа — грек. Дéлдос — „ўнг“ ва грек. кҳарас — „кучли“), чунки Худонинг онаси болани одатдагидек чап томонида эмас, балки ўнг қўлида ушлаб туради.
ХИ асрдан қадимги рус санъатида „Сарградская“ ёки „Константинопол Худонинг онаси“ номи ҳам маълум.
Вақт ўтиши билан барча бундай чиқишлар умумий сўз билан атала бошланди Одигитрия.
Яна қаранг
Манбалар
- ↑ Монография „Идеи христианства в искусстве Востока и Запада“. (Wайбаcк Мачине сайтида 2020-02-18 санасида архивланган) Русскоэ искусство. Евразийская консепсия истории.