Вендéэ (франсузча талаффузи: [вɑ̃де] ( тингланг); Бретон) — Атлантика океани соҳилидаги Ғарбий Франсиядаги Пай де ла Луара минтақасидаги департамент . 2019-йилда унинг аҳолиси 685 442 киши эди[1] Префектураси — Ла Роче-сур-Ён.

Тарихи

Бугунги кунда Вендéэ деб номланган ҳудуд дастлаб Бас-Поитоу сифатида танилган ва собиқ Поитоу провинсиясининг бир қисмидир.

Жануби-шарқий бурчакда Ниэул-сур-л'Аутисе қишлог'и Аквитаниялик Элеанорнинг туг'илган жойи деб ҳисобланади (1122-1204). Элеоноранинг о'г'ли Ричард Арслон юрак тез-тез Талмонтда о'з базасига эга эди. Юз йиллик уруш (1337–1453) Вендеэнинг катта қисмини жанг майдонига айлантирди.

Вендéэ кўп сонли нуфузли протестантларни, шу жумладан Франсиянинг Генрих ИВ нинг онаси Жан д'Албрет томонидан назорат қилганлиги сабабли, минтақа 1562 йилда бошланган ва 1598 йилгача давом этган Франсия диний урушларидан катта та'сир ко'рсатди. О'ша йилнинг апрел ойида қирол Генрих ИВ Нант фармонини чиқарди ва урушлар тугади. 1685 йилда Нант фармонининг бекор қилиниши кўплаб Гугенотларнинг Вендеэдан қочишига сабаб бо'лди. Бо'шлиқда минтақа ма'навиятини тубдан о'згартирган воиз ва Мариан миссионер Луи де Монтфортнинг та'сири туфайли минтақа қаттиқ католик бо'либ қолди. Кўпчилик унинг та'сирини вендияликларни франсуз инқилобига қарши қо'зг'олонга тайёрлашга та'сир қилади.[2]

Вендеанлар 1793 йилда инқилобий ҳукуматга қарши қо'зг'олон ко'тардилар . Улар “Руҳонийлар тўғрисида”ги фуқаролик конституцияси (1790) қоидаларига кўра католик черковига қўйилган қаттиқ зулмдан норози бўлиб, инқилобий ҳукумат ҳарбий мажбуриятни жорий қилганидан кейин очиқ қўзғолонга киришди. Март ойида Мачеcоулда республикачиларнинг қирг'инидан со'нг партизанлар уруши бошланди, дастлаб ҳар бир ҳудудда танланган деҳқонлар бошчилик қилди ва 1796 йилда тугашидан олдин 240 000 дан ортиқ кишининг ҳаётига зомин бо'лди (190 000 республикачи ёки қироллик тарафдори бо'лган Вендеанлар ва 50 000 киши) Вендеан республикачи аскарлари; .[3]

Этимологияси

Вендéэ номи бо'лимнинг жануби-шарқий қисмидан оқиб о'тадиган Вендеэ дарёсидан олинган. Дарё Х асрда Флувиум Вендре, ХИ асрда эса Флумен Вендеэ ва Вендеиа сифатида тасдиқланган. Пер-Анри Биллининг со'зларига ко'ра, исм охир-оқибат келт топонимидан олинган *виндо- муқаддас контекстда оқ ёки ёрқин деган ма'нони англатади.

Географияси

Вендéэнинг энг баланд нуқтаси - Пуй-Cрапауд (295 м).

Демографияси

Вендеэ аҳолиси вендеанслар деб аталади ( франсузча Вендéэнлар талаффузи: [вɑ̃.де.ɛ̃] ɛ̃]).

Аҳолининг ўсиши
ЙилАҳоли±%
1801243 426—    
1821316 587+30.1%
1831330 350+4.3%
1841356 453+7.9%
1851383 734+7.7%
1861395 695+3.1%
1872401 446+1.5%
1881421 642+5.0%
1891442 355+4.9%
1901441 311−0.2%
1911438 520−0.6%
1921397 292−9.4%
1931390 396−1.7%
1936389 211−0.3%
1946393 787+1.2%
1954395 641+0.5%
1962408 928+3.4%
1968421 250+3.0%
1975450 641+7.0%
1982483 027+7.2%
1990509 356+5.5%
1999539 664+6.0%
2006597 185+10.7%
2011641 657+7.4%
2016670 597+4.5%

Галерея

Манбалар

  1. ↑ Популатионс лéгалес 2019: 85 Вендéэ, ИНСЕЭ
  2. ↑ Давиэс, Мичаэл. Фор Алтар анд Тҳроне. Ст. Паул, МН: Ремнант Пресс, 1997 — 98-бет. ИСБН 1890740004. 
  3. ↑ Граҳам Робб, Тҳе Дисcоверй оф Франcе, Пиcадор, Лондон (2007), пп257-8