Форсчечак / Форс Вероникаси ёки Верониcа персиcа (лот. Верониcа персиcа) — бир йиллик ёки икки йиллик ўсимлик, Вероника туркумига кирувчи ўсимлик[1].

Вероника персиcа - "Плантагинаcеаэ" оиласига мансуб бир йиллик гуллайдиган о'симлик. Бу о'симлик аслида Эвроосиёга тегишли, аммо у Британия ороллари, Шимолий Америка, Шарқий Осиё, Австралия ва Янги Зеландия каби турли минтақаларда киритилган тур сифатида кенг тарқалган.

Биологик тавсифи

Пояси 10-70 см узунликда, бир ёки бир қанча, нимжон, эгилган ёки кўтарилган, илдизи ёйиқ, пастки қисмида оддий ёки шохланган, узун куртакли, силиндрсимон, ингичка, калта ва жингалак туки бўлади[2].

Бу о'симлик одатда узунлиги 2 см гача бо'лган бир оз тукли, ёйилган поялари ва тишли баргларига эга. Ко'пинча қуюқ чизиқлар ва оқ марказлар билан безатилган кичик, ёрқин ко'к гуллари йил давомида барг қо'лтиқларидан бирма-бир гуллайди. Ҳар бир гулнинг о'рнига икки ҳужайрали уруг'ли капсулалар жойлашган бо'либ, улар бир нечта майда, чашка шаклидаги уруг'лардан иборат бо'либ, улар сариқдан оч жигарранг рангга эга.

У то'лиқ қуёшда қисман о'сади ва нам, бой қумлоқ тупроқларни афзал ко'ради. Бироқ, у камбаг'ал тупроқларга мослашади ва одатда майсазорларда, далаларда, бог'ларда ва бошқа бузилган жойларда топилади. О'симлик о'зининг вегетатив о'сишининг ко'п қисмини қишнинг охири ёки эрта баҳорнинг салқин ҳавосида намоён қилади ва уруг' билан ко'паяди.

Вероника персиcа о'з-о'зини экиш хусусиятига эга бо'лганлиги сабабли, экин майдонларида инвазив бо'лиши мумкин, ко'пинча бог'лар ва қишлоқ хо'жалиги далаларида бегона о'тлар ҳисобланади. Унинг тез тарқалиш қобилияти турли хил яшаш жойларини мустамлака қилиш имконини беради, ба'зан эса маҳаллий флорадан устун туради.

О'симликнинг гуллаш даври минтақага қараб қишдан ёзнинг бошигача давом этади. У фақат уруг'лар орқали ко'паяди, ҳар бир гул о'з о'рнини уруг'лик капсуласига бо'шатиб, унинг кенг тарқалишига ҳисса қо'шади.

Вероника персиcа чидамли ва мослашувчан тур бо'либ, о'зининг мафтункор ко'к гуллари ва турли қит'аларда кенг тарқалганлиги билан машҳур.

Манбалар

  1. ↑ НРCС „Верониcа персиcа“. ПЛАНТС Датабасе. Унитед Статес Департмент оф Агриcултуре (УСДА). Қаралди: 2015-йил 29-июл.
  2. ↑ Глеасон, Ҳ. А. анд А. Cронқуист. Мануал оф Васcулар Планц оф Нортҳеастерн Унитед Статес анд Аджаcент Cанада, 2нд эд. Неw Ёрк Ботаниcал Гарденс, Неw Ёрк, Неw Ёрк. 1991.