Vladimir Strunnikov
Владимир Александрович Струнников (туғилган исми Владимир Иванович Чехов, 1914-йил 2-июл – 2005-йил 9-декабр) – совет генетиги ва селекционери, биология фанлари доктори, профессор, СССР Фанлар академияси академиги (1987), Социалистик Меҳнат Қаҳрамони (1990).
| Владимир Александрович Струнников | |
|---|---|
| Таваллуди |
2-июл 1914-йил Тамбов, Россия империяси[1] |
| Вафоти |
9-декабр 2005-йил (91 ёшда) |
| Фуқаролиги |
|
| Соҳаси | генетика, селексия |
| Мукофотлари |
|
Ҳаёти
Владимир Александрович Струнников 1914-йилда Тамбовда руҳоний Иван Евгениевич ва руҳоний Лариса Митрофановна Чехова оиласида туғилган. У Болалик йилларини Воронеж яқинида ўтказган. 1937-йилда отаси отувга ҳукм қилинган. У Етти йиллик мактабни тугатгач, профессор-жарроҳ Александр Николаэвич Струнниковга турмушга чиққан холаси Валентина Евгениевна Чехова билан Краснодарга кўчиб ўтган. Улар болани асраб олишга қарор қилишади ва шу билан Струнниковга университетга кириш ва таълим олиш имкониятини беришади. Мактабнинг охирги йилида қайта ўқигандан сўнг, ҳужжатларга кўра, Владимир Александрович Струнников, Владикавказ шаҳридаги Тоғ қишлоқ хўжалиги институтида ўқиган. У Бир йилдан сўнг Тошкент қишлоқ хўжалиги институтига ўқишга киради ва институтни 1936-йилда тамомлайди.
Владимир Александрович Струнников 1936—1939 ва 1945—1963-йилларда Ўрта Осиё ипакчилик илмий-тадқиқот институтида ишлаган. У 1939-йилда армияга чақирилади ва Улуг 'Ватан урушида қатнашади.
Б. Л. Астауровнинг таклифига биноан Владимир Александрович Струнников Н. К. Колцов номидаги биология институти лабораториясини бошқарган.
Владимир Александрович 2005-йил 9-декабрда вафот этади ва Москва вилоятида, Ракитки қабристонига дафн этилади[2].
Илмий фаолияти
Владимир Струнников Ипак қурти селексияси билан шуғулланган. У Фанлар академиясининг Н. К. Колцов номидаги Ривожланиш биологияси институтида жинсий ривожланиш ва тартибга солишнинг ситогенетикаси гуруҳининг раҳбари, Россия Фанлар академиясининг генетика ва селексия муаммолари бўйича илмий кенгашининг раиси лавозимларида ишлаган. 1982—1992-йилларда Вавилов генетика ва селекционерлар жамиятида раислик қилган. Струнников 1974-йилда ипак қуртининг бир қатор юқори маҳсулдор зотлари ва дурагайларини яратишга имкон берувчи гетерознинг табиати ҳақида ноёб гипотезани ишлаб чиққан. Гетерозда компенсатор ген комплексининг роли ҳақида гипотеза яратган. Кейинчалик унинг издошлари Тараканова ва Наволоцкий унинг изланишларидан фойдаланиб, арпа ва буғдойнинг юқори маҳсулдор навларини яратдилар. Гипотеза доктор Меланогастер (Каиданов, 1984; Маресин, 1985), Писум Сативум (Гостимский, 1987; Соколов, 1990; Рйбцов, 1991; Гостимский, 1992; Рйбцов, 1992; Рйбцов, 1966) томонидан тасдиқланган.
Мукофотлари
- Ленин ордени
- Социалистик Меҳнат Қаҳрамони
- иккита Меҳнат Қизил Байроқ ордени
- „Шон-шараф белгиси“ ордени
- ИИ даражали Ватан уруши ордени
Манбалар
- ↑ А. М. Прохоров. Струнников Владимир Александрович // Буюк Совет Энциклопедияси, 1969.
- ↑ „Могила В. А. Струнникова на кладбище Ракитки“. 2013-йил 17-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 5-ноябр.