We the Living
We the Living — asli rossiyalik boʻlgan Amerika yozuvchisi Ayn Randning ilk romani. Asar inqilobdan keyingi Rossiyadagi hayot haqida hikoya qiladi. U Ayn Randning kommunizmga qarshi dastlabki bayonoti edi. Rand soʻzboshida „Biz, tiriklar“ asari u yozishi mumkin boʻlgan avtobiografiyaga eng yaqin asar ekanini taʼkidlaydi. Yozuvchi romanni 1934-yilda yozib tugatgan, biroq asar 1936-yilda „Macmillan Publishing“ nashriyoti tomonidan chop etilguniga qadar bir nechta nashriyotlar tomonidan rad etilgan. Oʻshandan beri kitob uch milliondan ortiq nusxada sotilgan.
| Asl nomi | We the Living |
|---|---|
| Muallif(lar) | Ayn Rand |
| Mamlakat | AQSh |
| Til | Inglizcha |
| Janr(lar)i | Tarixiy roman, yarim avtobiografik roman |
| Nashr etilgan sanasi |
|
| Nashriyot |
|
| OCLC | 34187185 |
Syujeti
Asar voqealari 1922–1925-yillar oraligʻida, inqilobdan keyingi Rossiyada boʻlib oʻtadi. Bosh qahramon Kira Argunova — burjua oilasining kenja qizi. Erksevar ruhi va shunga mos iroda sohibasi boʻlgan bu qiz oilasi yoki endigina shakllanayotgan Sovet davlatining uni muayyan qolipga solishga boʻlgan har qanday urinishini rad etadi. Hikoya avvalida Kira bolshevik inqilobchilarning hujumi tufayli uzoq vaqt surgunda boʻlgach, oilasi bilan Petrogradga qaytadi. Kiraning otasi toʻqimachilik fabrikasining egasi boʻladi. Uning korxonasi musodara qilingan va davlat ixtiyoriga oʻtkazilgan edi. Qizil Armiyaning gʻalabalaridan soʻng avvalgi mol-mulkini qaytarib olishdan butkul umidini uzgan oila tirikchilik ilinjida shaharga qaytib keladi. Ular oʻz uylari ham tortib olinib, bir necha oila yashaydigan umumiy turar joyga aylantirilganiga guvoh boʻlishadi.
Nihoyat, Kiraning oilasi boshpana topishga muvaffaq boʻladi. Kiraning otasi esa eski firmasiga hech ham oʻxshamaydigan gazlama doʻkonini ochish uchun litsenziya oladi. Bu davrda hayot nihoyatda ogʻir, turmush darajasi past boʻlib, holdan toygan fuqarolar ozgina oziq-ovqat va yoqilgʻi uchun uzun navbatlarda turishardi. Kira bir amallab mehnat daftarchasini olishga erishadi, bu esa unga oʻqish va ishlash imkonini beradi. Shuningdek, Kira Texnologiya institutiga oʻqishga kirib, u yerda muhandis boʻlish orzusini roʻyobga chiqarishga intiladi. Institutda Kira idealist kommunist va Sovet maxfiy politsiyasi (GPU) zobiti boʻlgan kursdoshi Andrey Taganov bilan tanishadi. Siyosiy qarashlari turlicha boʻlishiga qaramay, ular bir-birlariga nisbatan hurmat va ehtirom saqlab, doʻstlashib ketishadi.
Kira tasodifan erkin ruhdagi kelishgan yigit Leo Kovalenskiy bilan uchrashib qoladi. Kira uni bir koʻrishdayoq sevib qoladi va oʻzini Leoning quchogʻiga otadi, yigit esa uni dastlab fohisha deb oʻylaydi. Qiz Leoga ham juda yoqib qoladi va u yana uchrashishga vaʼda beradi. Kira va Leoni umidsiz hayotlari hamda davlat tomonidan majburlab singdirilayotgan gʻoyalarga zid boʻlgan eʼtiqodlari birlashtirib turardi. Bir-ikki uchrashuv davomida oʻzlarining ayanchli hayotlariga boʻlgan chuqur nafratlarini baham koʻrishgach, ikkalasi mamlakatdan birgalikda qochib ketishni rejalashtirishadi.
Ular mamlakatdan qochishga urinayotganda qoʻlga olinadi, biroq inqilobdan oldin Leoning otasini tanishi boʻlmish GPU xodimi yordamida qamoq jazosidan qutulib qolishadi. Kira ota-onasining xonadonidan Leoning uyiga koʻchib oʻtadi. Institutni burjuaziyaga aloqador barcha talabalardan tozalash ishlari oqibatida uni oʻqishdan haydashadi. Soʻng ishidan ham ayriladi. Kira hamda Leo oʻrtasidagi dastlab joʻshqin va ehtirosli boʻlgan munosabatlar qiyinchiliklar yuki va ularning bu muammolarga turlicha yondashuvi tufayli darz keta boshlaydi. Kira oʻz gʻoya va intilishlarini soʻndirmaydi, biroq tizimga qarshi chiqish uchun yetarlicha kuch toʻplagunga qadar u bilan murosa qilib yashashga qaror qiladi. Leo esa, aksincha, asta-sekin loqaydlik va tushkunlik botqogʻiga botib boradi. U sil kasalligiga chalinadi va unga sanatoriyda davolanish buyuriladi. Davolanish xarajatlarini qoplash yoʻlidagi Kiraning urinishlari zoye ketadi, davlatdan yordam soʻrab yuqori idoralarga qilgan murojaatlari esa javobsiz qoladi.
Kiraning Leo bilan munosabatlari oʻzgarib borar ekan, Andrey bilan aloqalari ham yangi bosqichga koʻtariladi. Siyosiy qarashlari turlicha boʻlishiga qaramay, qiz Andreyni eng yashirin fikr va mulohazalarini baham koʻrishi mumkin boʻlgan yagona inson deb biladi. Andreyning Kiraga boʻlgan mehri va hurmati asta-sekin muhabbatga aylanadi. U Kiraga sevgi izhor qilganda, qiz esankirab qoladi, biroq chorasiz ahvolda boʻlgani sababli oʻzini Andreyni sevadigandek koʻrsatib, uning maʼshuqasi boʻlishga rozi boʻladi. U Andreydan olgan pullarni Leoning davolanishi uchun sarflaydi.
Manbalar
Adabiyotlar
- Baker, James T.. Ayn Rand. Boston, Massachusetts: Twayne Publishers, 1987. ISBN 0-8057-7497-1.
- Branden, Barbara. The Passion of Ayn Rand. Garden City, New York: Doubleday & Company, 1986. ISBN 0-385-19171-5.
- Britting, Jeff. Ayn Rand, Overlook Illustrated Lives series. New York: Overlook Duckworth, 2004. ISBN 1-58567-406-0.
- Brown, Susan Love (Fall 2006). "Essays on Ayn Rand's Fiction". The Journal of Ayn Rand Studies 8 (1): 63–84.
- Burns, Jennifer. Goddess of the Market: Ayn Rand and the American Right. New York: Oxford University Press, 2009. ISBN 978-0-19-532487-7.
- Catton, Bruce. „A Book a Day: We the Living“. Bluefield Daily Telegraph (1936-yil 26-aprel), s. 6.
- Gladstein, Mimi Reisel. The New Ayn Rand Companion. Westport, Connecticut: Greenwood Press, 1999. ISBN 0-313-30321-5.
- Haylen, Leslie. „Woman's Book on Russia Rings True“. Australian Women's Weekly (1937-yil 6-fevral), s. 14.
- Heller, Anne C.. Ayn Rand and the World She Made. New York: Doubleday, 2009. ISBN 978-0-385-51399-9.
- Lockwood, Ethel K.. „Let's Talk about Books“. Santa Ana Register (1936-yil 1-may), s. 7.
- Essays on Ayn Rand's We the Living, 2nd, Lanham, Maryland: Lexington Books, 2012. ISBN 978-0-7391-4969-0.
- Merrill, Ronald E.. The Ideas of Ayn Rand. La Salle, Illinois: Open Court Publishing, 1991. ISBN 0-8126-9157-1.
- Milgram, Shoshana „Anthem in the Context of Related Literary Works: 'We Are Not Like Our Brothers'“, . Essays on Ayn Rand's Anthem. Lexington Books, 2005 — 119–171-bet. ISBN 0-7391-1030-6.
- Paxton, Michael. Ayn Rand: A Sense of Life (The Companion Book). Layton, Utah: Gibbs Smith, 1998. ISBN 0-87905-845-5.
- Rand, Ayn. We the Living. New York: Macmillan, 1936.
- Rand, Ayn. Letters of Ayn Rand. New York: Dutton, 1995. ISBN 0-525-93946-6.
- Svanberg, Carl „Introducing Ayn Rand's The Unconquered“. Ayn Rand Institute (2014-yil 18-sentyabr). 2019-yil 3-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 2-fevral.