Wеслеян университети Cоннеcтиcут штатининг Миддлетоwн шаҳридаги хусусий университетидир. Университет 1831-йилда Методист Епископ черкови ҳомийлигида эркаклар коллежи сифатида ташкил этилган. Коллеж методизм асосчиси Жоҳн Wеслей номи билан аталган Миддлетоwндаги биринчи олий таълим муассасаси эди. Ҳозирги кунда у дунёвий университет ҳисобланади.

Wеслеян университети
Тури хусусий университет
Асос солинган санаси 1831-йил
Президенти Мичаэл С. Ротҳ
Талабалари 3,053 (2020-йил кузида)
Бакалавриат 2,852 (2020-йил кузида)
Магистратура 201 (2020-йил кузида)
Академиклари 430 (2020-йил кузида)
Манзили
41°33′20″Н 72°39′21″Э / 41.5556°Н 72.6558°Э / 41.5556; 72.6558
,
Миддлетоwн, Cоннеcтиcут
,
АҚШ
Кампуси Шаҳарда
Веб-сайти wеслеян.эду

Коллеж 1872-йилдан 1909-йилгача аёл абитуриентларни ўқишга қабул қилди, аммо 1970-йилгача тўлиқ қўшма таълимга ўтмади. Тўлиқ қўшма таълим олдидан Wеслеян коллежи битирувчилари ва аёллар таълимининг бошқа тарафдорлари 1912-йилда аёллар учун Cоннеcтиcут коллежини ташкил этишди[1][2].

Тарихи

Самуэл Wадсwортҳ Русселл уйи, университетнинг фалсафа бўлими жойлашган. Бино 2001- йилда Миллий тарихий ёдгорлик сифатида белгиланган[3].

Wеслеян университетининг тарихи ҳақида учта асар нашр этилган: „Wеслеянъс Фирст Cентурй“ (1932) Cарл Ф. Приcе, „Wеслеян Университй“, 1831-1910: "Cоллегиате Энтерприсе ин Неw Энгланд" (1999) ва „Wеслеян Университй“ (1910—1970), "Аcадемиc Амбитион анд Миддле-Cласс Америcа" (2015) асарларининг иккаласи ҳам Девид Б. Потц томонидан ёзилган. Wеслеян университети ташкил этилишидан олдин, бу ерда капитан Алден Партридге томонидан ташкил этилган ҳарбий академия мавжуд бўлган. Ушбу академия муваффақияцизликка учрагач, Неw Энгланд методистлари уни сотиб олиб, илмий муассасага айлантирдилар. Wеслеян 1831-йилда методистлар конференсияси томонидан фақат эркаклардан иборат методистлар коллежи сифатида ташкил этилган. Уни биринчи президенти Wиллбур Фиск бошқарган. Номига қарамай, Wеслеян ҳеч қачон тўлиқ диний семинария бўлмаган, аммо у ўқув дастури ва кампус диний ҳаётида кучли методист таъсирига эга эди. Wеслеян ривожланишининг бошида маъмурият жиҳатдан ўзининг илмий манфаатларини олдинги Алден Партридге ҳарбий академиясидан ўтган ходимлар ва талабалар манфаатлари билан мувозанатлаши керак эди. Шунга қарамай, у ўзининг дастлабки тарихи давомида таълим тараққиётида етакчи бўлиб қолди. 1870 ва 1880-йилларда Wеслеян ўзининг мактабдан ташқари ижодий изланишлари, айниқса мусиқа ва ёзувчилик соҳасида минтақавий обрў қозона бошлади.

Университет ҳажми жиҳатидан таққосланадиган муассасалардан кўра каттароқ кутубхона фондига эга. Wеслеян талабалар жамоаси 1910-йилда 300 га яқин эди[4]. 1960-йилда бу кўрсаткич 800 тага етди.

Коллежнинг орқа томони: чапдан ўнгга: Шимолий коллеж, Жанубий коллеж, Мемориал черкови, Патриcелли '92 театри

1872-йилда университет оз сонли қиз талабаларни қабул қилиш орқали қўшма таълим олишга уринган биринчи АҚШ коллежларидан бири бўлди.1909-йилда Васийлар кенгаши коллеж ўзининг эркак қиёфасини йўқотиб бораётганидан ва аёллар коллежни тугатгандан сўнг эркаклар каби молиявий ёрдам бера олмаслигидан қўрқиб, аёлларни бакалавр сифатида қабул қилишни тўхтатиш учун овоз берди[5]. Бу хавотирни ҳисобга олган ҳолда, Wеслеян аёлларни қабул қилишни тўхтатди. 1912-йилдан 1970-йилгача Wеслеян яна эркаклар коллежи сифатида фаолият юритди.

Wеслеян 1937-йилда методист черкови таъсиридан мустақил бўлди. 2000-йилда университет тарихий методистлар сайти сифатида белгиланди[6].

1950-йилларнинг охиридан бошлаб президент Виcтор Ллойд Баттерфилд[7] университетни қайта ташкил этиш бўйича улкан дастурни бошлади. Дастурга биноан, университет бакалавриат таълими ва марказлаштирилган магистратурага эга бўлган еттита кичик турар жой коллежига бўлинади. Докторлик дастурлари ва Илғор тадқиқотлар маркази (кейинчалик Гуманитар фанлар маркази деб ўзгартирилди) ушбу қайта ташкил этиш таркибига киритилди[8].

Ушбу тизим остида бошланган қурилиш дастури Фосс Ҳиллда учта турар-жой коллежини (Фосс Ҳилл ётоқхоналари), ундан кейин яна учта турар жой коллежини (ҳозирда Буттерфиэлд коллежлари деб аталадиган Лаwн Авенуэ ётоқхоналари) яратди. Тузилмалар қурилган бўлса-да, таклиф қилинган ўқув дастурларидан фақат тўрттаси амалга оширилди. Улардан иккитаси (Адабиёт коллежи ва Ижтимоий фанлар коллежи) бугунги кунда давом этмоқда[9]. 1960-йилга келиб, Wеслеян Америкадаги ҳар қандай коллеж ёки университетнинг ҳар бир талаба учун энг катта жамғармасига эга эди[10].

Университет деканларининг номлари Жаcқуэс Стаинбергнинг 2002-йилда чоп этилган „Гатекеэперс: Инсиде Тҳе Адмиссионс Проcесс оф а Премер Cоллеге“ китобида келтирилган. 2007-йилнинг куз семестрида Wеслеянн университетииннг 1978 -ил битирувчиси ва Калифорния санъат коллежининг собиқ президенти Мичаэл С. Ротҳ университетнинг 16-президенти лавозимини эгаллади.

Кампус

Фосс тепалигидан кўриниш: чапдан ўнгга: Жудд Ҳалл, Ҳарриман Ҳалл (Жамоатчилик билан алоқалар маркази жойлашган) ва Олин мемориал кутубхонаси

Wеслеян университети кампуси 360 акр майдонни эгаллайди. Университет кампусида 340 дан ортиқ бинолар, жумладан Олин мемориал кутубхонаси, Андрус жамоатчилик билан алоқалар маркази, Эхлей илмий маркази, Шанклин ва Ҳалл-Атwатер лабораториялари, Ван Влеcк расадхонаси, Беcкҳем Ҳалл билан Фаерwеатҳер, Русселл Ҳоусе биноси, Миллий тарихий ёдгорликлар биноси, Аллбриттон маркази, Буттерфиэлд ётоқхоналари, Фаувер Фиэлд ётоқхоналари ва 11та бинодан иборат Санъат маркази мажмуаси жойлашган.

Wеслеян университети 1831-йилда ташкил этилганида 1825-йилда қурилган иккита бино (Шимолий ва Жанубий коллеж бинолари) кампусини эгаллаб олди. Бу бинолар дастлаб Миддлетоwн шаҳри томонидан капитан Партридге фойдаланиши учун қурилган. 1829-йилда Cоннеcтиcут қонун чиқарувчи органи „Коллеж дипломларини бериш тўғрисида“ги низомни рад этганидан сўнг, капитан Алден Партридге ўз академиясини Вермонт штатининг Нортфиэлд шаҳрига кўчирди. Академия кейинчалик Норwич университетига айланди ва Миддлетоwн бинолари Wеслеян университети томонидан сотиб олинди. Жанубий коллеж дастлаб лицей деб аталган. Шимолий коллеж эса казарма деб аталган[11].

Cларк Ҳалл, 1916-йилда қурилган ва 2002-йилда таъмирдан чиққан биринчи курс талабалари ётоқхонаси

Ушбу бинолар Cоннеcтиcут штатининг Портланд шаҳридан олиб келинган жигарранг қумтошдан қурилган. „Казарма“ тўрт қаватли, узунлиги 150 фут ва кенглиги 52 фут бўлиб, катта чодир ва подвалдан иборат. „Лицей“ казармадан 20 фут жанубда жойлашган.Лицей уч қаватли бибо бўлиб, ертўласи ердан қисман юқорида жойлашган эди. Бинонинг олд томонида 14 × 16 фут ва баландлиги 73 фут бўлган минора бор эди. Подвалда арсенал ва лаборатория, биринчи ва иккинчи қаватларида эса синф хоналари жойлашган. „Лицей зали“ деб номланган учинчи қават черков хонаси бўлиб, жамоат хизматлари учун ишлатилган[12].

Аллбриттон марказининг олд томони,.Wеслеян кампусидаги бинода Жамият ҳамкорлигининг Жеwетт маркази, Патриcелли ижтимоий тадбиркорлик маркази ва Wеслеян медиа лойиҳаси, шунингдек, талабалар томонидан бошқариладиган Эспwессо кафеси жойлашган[13].

Сўнгги йилларда қурилган янги биноларга Фреэман атлетиc маркази (50 м сузиш ҳавзаси, хоккей учун Спурриэр-Снайдер Ринк, 1200 ўринли Силлоwай гимназияси), Андерсен фитнес маркази ва саккизта кортли Росенбаум Сқуаш маркази, Кино тадқиқотлари маркази ва Фиск Ҳалл ва Русселл Ҳоусе ўртасидаги Ҳигҳ Стреэтнинг шарқий томонида инглиз, роман тиллари, адабиёт коллежи, классик тадқиқотлар, фалсафа, сан'ат ва санъат тарихи бўлимларини ўз ичига олган Гуманитар фанлар бинолари киради. Аллбриттон маркази (илгари Давенпорт талабалар маркази ва ундан олдин Сcотт лабораторияси) 2009-йилнинг кузида очилган.Бу марказ Аллбриттон жамоат ҳаётини ўрганиш маркази, Шапиро ижодий ёзиш маркази, миқдорий таҳлил маркази ва феминистик, гендер марказини ўз ичига олади.

2007-йил сентябр ойида очилган Усдан университет марказида талабалар ва профессор-ўқитувчилар учун овқатланиш жойлари мавжуд. Шунингдек, Усдан университет маркази семинарлар ва учрашувлар учун жойлар, Wеслеян талабалар Ассамблеяси, Талабалар фаолияти ва етакчиликни ривожлантириш идораси, Университет тадбирлари ва режалаштириш идораси, почта бўлими ва компютер дўконига эга.

Рейтинглар

"УС Неwс & Wорлд Репорт" нашрининг 2023-йил рейтингида Wеслеян университети миллий либерал санъат коллежлари орасида 18-ўринни, „Фахрийлар учун энг яхши коллежлар“ бўйича биринчи, „Энг яхши қийматга эга мактаблар“ бўйича 17-ўрин ва „Ижтимоий соҳадаги энг яхши ижрочилар“ рейтингида 60-ўринни эгаллади[14]. Wеслеян университети Неw Энгланд Олий таълим комиссияси томонидан аккредитациядан ўтган[15].

Миллий тадқиқот университетлари, либерал санъат коллежлари ва ҳарбий академияларни ягона сўровда бирлаштирган 650 та Америка коллежининг 2023-йилги Форбес журнали рейтингида Wеслеян университети умумий рейтингда 51-ўринни ва фақат либерал санъат коллежлари орасида 8-ўринни эгаллади. Яқинда Форбеснинг яна бир рейтингида Wеслеян миллий миқёсда тўққизинчи ва либерал санъат коллежлари орасида учинчи ўринни эгаллади[16]. Иқтисодий тадқиқотлар миллий бюроси томонидан эълон қилинган „Ошкор қилинган имтиёзлар рейтинги“ номли тадқиқотга кўра, Wеслеян университети биринчи ўринни эгаллади.

Кутубхоналар

Олин мемориал кутубхонасининг олд томони.

Wеслеян университети катта кутубхона фондига эга.Уларнинг аксарияти 1,8 миллион жилд ва тахминан 10 000 дан ортиқ серияли обуна Олин мемориал кутубхонасида жойлашган[17].Wеслеян университетининг биринчи кутубхонаси фуқаролар урушидан кейин қурилган Рич Ҳалл (ҳозирги '92 театри) эди. Олин кутубхонаси 1925—1927-йилларда қурилган. Олин кутубхонаси дастлаб анча кичик бўлган ва синф хонасини ҳам ўз ичига олган эди. Қурилгандан бери кутубхона икки марта (охиргиси 1992-йилда) кенгайтирилган.

Талабалар шаҳарчасидаги иккинчи йирик кутубхона бу Фан кутубхонаси бўлиб, унда икки юз эллик минг жилддан ортиқ илмий тезислар, китоблар, журналлар, монографиялар, мақолалар, даврий нашрлар ва сўровномалар сақланади. Илмий кутубхонада шунингдек, „Cуттер Cоллеcтион“ деб номланган катта тўплам мавжуд бўлиб, унда, асосан ХИХ аср инглиз тилидаги Европа адабиёти, санъати ва маданиятига оид китобларнинг эски нашрлари сақланади.

Талабалик ҳаёти

Мемориал Чапел, 1871-йилда қурилган кўп конфессияли макон.

Диний ҳаёт

2020-йилнинг июнигача университетда яҳудий раввин, католик руҳонийси, протестант руҳонийси ва мусулмон руҳонийси ишлаган[18]. 2020-ўқув йилининг охирида протестант ва мусулмон руҳонийлари лавозимлари бўшаб қолди ва университет CОВИД-19 пандемияси туфайли бюджетни қисқартириш зарурати туфайли уларни тўлдирмасликка қарор қилди[19]. Университет таклифига кўра, ҳозирги руҳоний лавозимлари „бир руҳоний университет диний ҳаётининг барча жабҳаларини назорат қилиш учун қолмагунча, барчаси босқичма-босқич бекор қилинади. Бунда руҳонийга талабаларнинг диний гуруҳларини бошқаришда ва талабаларни Миддлетоwндаги диний хизматларга йўналтиришда ёрдам бериш учун пуллик талаба стажёр лавозимлари яратилади.“[19]

Шунингдек,Университетда буддистлар, мусулмонлар, насронийлар ва яҳудийлар учун уй-жой қуриш дастури ҳам мавжуд[20]. Мемориал Чапел биноси ичида медитация хоналари ҳам мавжуд[21].

Спорт

Wеслеян Нататориум

Wеслеян 29 спорт тури бўйича университет жамоаларининг атлетик конференсияси (НЕСCАC) ИИИ дивизионининг аъзоси. Университет жамоаси мусобақаларда анъанавий рақиблари Амҳерст ва Wиллиамс жамоаларига қарши курашади. Ҳар йили 600 га яқин талабалар коллежлараро спорт мусобақаларида қатнашадилар[22].

Билл Беличиcк, Эриc Мангини ва Фиэлд Етес каби битирувчилари бўлган коллеж ЭСПН нашри томонидан „буюк футбол ақллари учун ўчоқ“ деб таърифланган[23].

Wеслеян талабалар ассамблеяси

Wеслеян талабалар ассамблеяси (WСА) ҳар йили Wеслеян университетининг бакалавриат талабалари жамоасига вакиллик қилиш учун сайланадиган 38 талабадан иборат органдир. Ассамблея аъзолари университетнинг барча соҳаларида, жумладан, талабалик ҳаёти, академиклар, университет молияси ва кампус бинолари билан боғлиқ масалаларда талаба ҳимоячилари сифатида хизмат қилади[24].

Таниқли битирувчилар ва ўқитувчилар

Манбалар

  1. ↑ „Абоут Wеслеян: Университй Ҳисторй [Wеслеян Университй“] (30-март 2009-йил). 2009-йил 30-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 5-май 2019-йил.
  2. ↑ „Cоннеcтиcут Cоллеге : Неwс : Cентенниал видео генератес эхcитемент“ (5-март 2012-йил). 2012-йил 5-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 5-май 2019-йил.
  3. ↑ „Натионал Ҳисториc Ландмаркс Програм (НҲЛ)“ (2011-йил 6-июн). 2011-йил 6-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 13-феврал.
  4. ↑ „Чаптер 17, Тҳе Wеслеян Сторй: Тҳе Импортанcе оф Морал Cапитал, Буртон Р. Cларк, пп. 369“. 2015-йил 17-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 25-август 2012-йил.
  5. ↑ {{cите wеб>|урл=ҳттп://www.cоурант.cом/cоммунитй/cоннеcтиcут-cлосеуп/ҳc-cоннеcтиcут-cлосеуп-wеслеян-университй--20110705,0,2421641.сторй (Португуэсе Wеб Арчиве сайтида 15-май 2016-йил санасида архивланган) |арчиве-урл=ҳттп://арқуиво.пт/wайбаcк/20160515025259/ҳттп://www.cоурант.cом/cоммунитй/cоннеcтиcут-cлосеуп/ҳc-cоннеcтиcут-cлосеуп-wеслеян-университй--20110705,0,2421641.сторй |урл-статус=деад |арчиве-дате=2016-05-15 |титле=Cоннеcтиcут Cлосеуп: Wеслеян Университй |wорк=Ҳартфорд Cоурант|публишер= Cоурант.cом |дате=5 Жулй 2011|аccесс-дате=17 Оcтобер 2011}}
  6. ↑ „Wеслеян Ҳисторй 101: 1831-2009“. Тҳе Wеслеян Аргус. 2010-йил 23-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 30-июн 2007-йил.
  7. ↑ „ДР. БУТТЕРФИЭЛД ҲЕАДС WЕСЛЕЙАН – Намед Пресидент то Суccеэд МcCонаугҳй, Wҳо Ресигнед фор Чина Релиэф Пост“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (9-октабр 2011-йил). 23-июл 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-октабр 2011-йил.
  8. ↑ „Чаптер 17, "Тҳе Wеслеян Сторй: Тҳе Импортанcе оф Морал Cапитол", Буртон Р. Cларк, п. 372, пп.369-378“. 2015-йил 17-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 25-август 2012-йил.
  9. ↑ „Чаптер 17, "Тҳе Wеслеян Сторй: Тҳе Импортанcе оф Морал Cапитол", Буртон Р. Cларк, п. 372, пп.369-378“. 2015-йил 17-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 25-август 2012-йил.
  10. ↑ Алберт Э. Ван Дусен, Cоннеcтиcут (1961), п 365
  11. ↑ Эллис, Wиллиам Арба. Норwич Университй, 1819-1911: Ҳер Ҳисторй, Ҳер Градуатес, Ҳер Ролл оф Ҳонор. Cапитал Cитй Пресс, 1-январ 1911-йил. 
  12. ↑ Эллис, Wиллиам Арба. Норwич Университй, 1819-1911: Ҳер Ҳисторй, Ҳер Градуатес, Ҳер Ролл оф Ҳонор. Cапитал cитй Пресс, 1-январ 1911-йил — 63–64-бет. 
  13. ↑ „Ҳоме, Аллбриттон - Wеслеян Университй“. www.wеслеян.эду. 2019-йил 5-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 5-май.
  14. ↑ „Wеслеян Университй Ранкингс“ (2021). 9-декабр 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-октабр 2020-йил.
  15. ↑ Cоннеcтиcут Институтионс – НЕCҲЕ, Неw Энгланд Cоммиссион оф Ҳигҳер Эдуcатион, 2021-05-12да асл нусхадан архивланди, қаралди: Май 26, 2021
  16. ↑ „Америcа'с Топ Cоллегес“ (15-август 2019-йил). 21-июл 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 20-июл 2020-йил.
  17. ↑ „Олин, Либрарй - Wеслеян Университй“. Wеслеян.эду. 2012-йил 23-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 1-декабр 2012-йил.
  18. ↑ „Wелcоме, Оффиcе оф Религиоус анд Спиритуал Лифе - Wеслеян Университй“. www.wеслеян.эду. 2018-йил 3-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 18-январ 2016-йил.
  19. ↑ 19,0 19,1 „ОРСЛ Будгет Редуcтионс анд Реструcтуринг Спарк Стронг Пушбаcк фром Студенц, Фаcултй, анд Стафф“ (инглизча). Тҳе Wеслеян Аргус. Қаралди: 25-ноябр 2020-йил.
  20. ↑ „Програм Ҳоусинг, Ресидентиал Лифе - Wеслеян Университй“. www.wеслеян.эду. 2018-йил 5-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 18-январ 2016-йил.
  21. ↑ „Wеслеян Спиритуал Wеллнесс Wеэк - Wеслеян Университй Wебсите“. 2020-йил 23-ноябрда асл нусхадан архивланган.
  22. ↑ „Эқуитй ин Атҳлетиcс Дата Аналйсис Cуттинг Тоол Wебсите“. Опе.эд.гов. 2012-йил 20-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 25-август 2012-йил.
  23. ↑ „Wеслеян фоотбалл пипелине а поинт оф приде фор Ятес“. ЭСПН (27-август 2015-йил). Қаралди: 13-ноябр 2020-йил.
  24. ↑ „ТҲЕ РЕГИОН; Wеслеян Студенц Сеэк Греатер Воиcе“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (9-апрел 1981-йил). 30-август 2017-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 23-феврал 2017-йил.

Ҳаволалар