Херох Алто

Херох Алто — бу Херох ПАРC компаниясида 1973-йилда ишлаб чиқилган компютер. Бу „иш столи“ метафораси ва фойдаланувчи график интерфейсидан фойдаланадиган дунёдаги биринчи компютер. Херох Алто замонавий маънода биринчи тўлиқ шахсий компютер эди, гарчи баъзи бошқа олдинги тизимлар (масалан, Кенбак-1[эн] мактаб компютери ёки Датапоинт 2200 дастурлаштириладиган терминали) ҳам ушбу тоифага бир оз мос келади. Бундан ташқари, Алто тижорат маҳсулоти эмас, балки тадқиқот прототипи эди. Алто оммавий ишлаб чиқарилган маҳсулотга айланади деб тахмин қилинган, аммо у ҳеч қачон савдо мақсадида ишлаб чиқарилмаган. Жами бир неча минг Алтос ишлаб чиқарилган бўлиб, уларнинг аксарияти Херох ПАРC компаниясининг ўзи ва турли университетлар томонидан ишлатилган.

Тузилиши

Компютерни ишлаб чиқиш 1972-йилда Бутлер Лампсон томонидан ёзилган мақола билан бошланган. Ривожланишга Эдвард Маккрейт, Чарлз Текер, Боб Спроул ва Дейв Богглар ҳам ҳисса қўшган.

Боб Тейлор лойиҳанинг тафсилотларини ишлаб чиқишда ёрдам берди, чунки у ўз жамоаси корпоратив компютерларга вақт сарфлашни хоҳламади. Дисплейли бир нечта ихчам қурилмаларни ишлаб чиқиш ва уларни тармоққа солиш анча қизиқроқ эди. У ўзининг учта севимли муҳандиси — Лемпсон, Текер ва Кай биргаликда ишлаётганидан жуда хурсанд эди. Лемпсон ва Текер мумкин бўлган нарсанинг чегарасини билишарди ва Кай ўз орзуларидаги компютерга йўл олди ва бошқаларни имконсиз нарсага интилишга ундади. Янги компютер Херох Алто деб номланди (гарчи Кай уни Дйнабоок прототипи деб аташда давом этган бўлса ҳам). Уолтер Айзексон. Инноваторлар[1] .

Херох Алто 128 КБ оператив хотирага эга, 512 КБ гача кенгайтириладиган, 2,5 МБ алмаштириладиган картрижли қаттиқ диск, барча қисмлар кичик музлатгич ўлчамидаги блокда жойлашган эди. 4-чипли тўпламга асосланган компютернинг марказий процессор бирлиги ўша пайтда микрокодни қўллаб-қувватловчи жуда илғор процессор бўлиб, у кўпчилик киритиш-чиқариш функциялари учун ишлатилган.

График маълумотни кўрсатиш учун ноанъанавий портрет йўналишида бажарилган монохром монитор ишлатилган. Компютер, шунингдек, Херох ПАРC томонидан ишлаб чиқилган Этҳернет протоколи ёрдамида учта тугмачали сичқонча, клавиатура ва тармоқ картаси билан жиҳозланган.

Алто билан ишлатилган барча сичқонлар уч тугмали сичқонлар эди. Биринчи сичқонча механик эди, иккита ғилдирак бир-бирига перпендикуляр ўрнатилган. Тез орада бу модел Билл Энглиш томонидан ихтиро қилинган шарли сичқонча билан алмаштирилди. Кейинчалик оптик сичқонча пайдо бўлди, аввал оқ ёруғлик, кейин эса инфрақизил нурланишли. Биринчи сичқонлардаги тугмалар, одатдагидек, бир-бирининг ёнида эмас, балки бир-бирининг тепасида жойлашган эди.

Дастурий таъминот

Биринчи Алто дастурлари БCПЛ дастурлаш тилида, кейин эса ПАРCдан ташқарида кенг қўлланилмаган, аммо Модула каби кейинги тилларга таъсир кўрсатган Меса[2] тилида ёзилган. Алто клавиатурасида пастки чизиқ тугмаси йўқ эди, у Меса тилида тайинлаш оператори сифатида ишлатиладиган чап стрелка белгиси учун мослаштирилган. Алто клавиатурасининг бу хусусияти CамелCасе идентификаторини номлаш услубининг келиб чиқиши бўлиши мумкин. Алтонинг яна бир хусусияти фойдаланувчи томонидан процессор микрокодини бевосита дастурлаш имконияти эди[3].

Нисбатан кичик ҳажмдаги оператив хотирага қарамай, Херох Алто фақат Маc ОС ва Миcрософт Wиндоwс операцион тизимларининг пайдо бўлиши билан таниш бўлган график менюлар, пиктограммалар ва бошқа элементларга эга дастурларни ишлаб чиқди ва ишлатди. Херох Алто учун WЙСИWЙГ принципи бўйича ишлайдиган Браво ва Гйпсй матн процессорлари, график ахборот муҳаррирлари (растр тасвирлари, босилган электрон платалар, интеграл микросхемалар ва бошқалар) ишлаб чиқилган. Смаллталкнинг биринчи версияси ва дунёдаги биринчи онлайн мултиплаер ўйинларидан бири — Алто Трек .

Эслатмалар

  1. ↑ Тҳе Инноваторс: Ҳоw а Гроуп оф Инвенторс, Ҳаcкерс, Гениусес, анд Геэкс Cреатед тҳе Дигитал Револутион (2014)
  2. ↑ Wадлоw, Тҳомас А., (Септембер 1981). (Ретриэвед 19 Оcтобер 2013). „Бйте. Вол. 6, но. 9. п. 58“. "Тҳе Херох Алто Cомпутер". {{cите магазине}}: Cите магазине реқуирес |магазине= (ёрдам); сана киритилиши керак бўлган параметрга берилган қийматни текшириш лозим: |еар= (ёрдам)
  3. ↑ „Алто Ҳардwаре Мануал“. бицаверс.орг (2019-йил 17-июл).

Ҳаволалар