Avtomatik translit va nom yoʻnaltirishi: Xolid ibn Valid masjidi (Toshkent)
Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.
#YOʻNALTIRISH [[Xolid ibn Valid masjidi (Toshkent)]]
{{adashtirmang|Toshkent shahrida joylashgan masjid|[[Asaka|Asaka shahrida]] joylashgan|Xolid ibn Valid masjidi (Asaka)}}
{{Masjid
|Oʻzbekcha nomi        = Xolid ibn Valid masjidi
|Asl nomi  =
|Tasvir            = Xolid_ibn_Valid_masjidi_(Toshkent)_1.jpg
|Tasvir imzosi    = Xolid ibn Valid masjidi, 2009-yil.
|Tasvir kengligi      = 280
|Mamlakat                  = Oʻzbekiston
|Hudud turi            = Shahar
|Hudud                  = Toshkent
|Joylashuv nomi = Tuman
|Joylashuvi          = Yashnobod
|Manzil                  = Chilon ota koʻchasi<ref name="gd" /> 17-uy<ref name="yu" />
  |lat_dir =N|lat_deg =41|lat_min =26|lat_sec =9
  |lon_dir =E|lon_deg =69|lon_min =35|lon_sec =53
  |region    = 
  |CoordScale =
|Maqomi                  = Ishlaydi
|Maktab yoʻnalishi          = sunniy
|IDB                    =
|Mulkdor            = Oʻzbekiston Musulmonlar idorasi
|Masjid turi              = Jomeʼ-Masjid
|Meʼmoriy uslub    = Islom meʼmorchiligi
|Loyiha muallifi          =
|Meʼmor              =
|Binokor              =
|Binokorlik tashabbuschisi =
|Homiylar          = Qatar elchisi <small>(2004-yilgi qurilish)</small>
|Asosiy sana          = {{Diqqatga sazovor joylar/Sana||||||}}
|Qurila boshladi    = 1966-yil<br/>1978-yil
|Qurilib bitkazildi = 1979-yil<br/>2004-yil<br/>2022-yil—2023-yil
|Holati              = Faoliyat yuritmoqda
|Umumiy maydoni          =
|Oʻlchami                =
|Bino maydoni      =
|Hajmi            =
|Gumbazlar soni      =
|Balandligi                  =
|Gumbaz balandligi          =
|Gumbaz yoʻgʻonligi          =
|Minoralar soni    =
|Minoralar balandligi        =
|Qurilish materiali                =
|Tarovih                = +
|Saharlik va iftor          = +
|Kutubxona              =
|Madrasa                =
|Sayt                    =
|Qoʻshimcha maʼlumotlar = <!--{{mosque-stub}} -->
|Tip                    =
|Hudud turi2            = Daha
|Hudud2                = Yangiobod
|Loyiha mualliflari          =
|Binokorlar              =
|Meʼmorlar            =
|Binokorlik tashabbuschilari = mahalliy aholi
|Qiymati              =
|Homiy          =
|Ilk yodga olinishi      =
|Binokorlik          =
|Yopildi              =
|Yodgorlik                =
|Gumbazlar soni          = 4
|Imom        = Ismoiljonov Isroiljon Ismoiljon oʻgʻli<ref name="ms" /><ref name="yu" />
|Qurilish materiali              = Gʻisht, marmar, yogʻoch, temir
|Maktab                  =
|Qoʻshimcha2                =
|Reja                    =
|Reja kengligi            =
|Reja imzosi          =
|Tartib                =
|Xatlash                  =
|Xatlash oʻlchami          =
|JoyXarita      =
|Xarita oʻlchami            =
|JoyXarita 2    =
|Xarita oʻlchami 2          =
|JoyXarita 3    =
|Modul          = <mapframe zoom=15 latitude =41.269401 longitude =69.355365 align=center width=290 height=290 text="Xolid ibn Valid masjidining xaritada koʻrinishi">{
    "type": "FeatureCollection",
  "features": [
    {
      "type": "Feature",
      "properties": {
        "marker-color": "#005500",
        "marker-size": "medium",
        "marker-symbol": "religious-muslim"
      },
      "geometry": {
        "type": "Point",
        "coordinates": [
          69.355365,
          41.269401
        ]
      }
    }
  ]
}</mapframe>
|Qoʻshimcha                =
|Commons                =Xolid ibn Valid masjidi
}}
'''Xolid ibn Valid masjidi''' — [[Toshkent]] shahri [[Yashnobod tumani]] Yangiobod dahasida joylashgan jomeʼ masjidi. Masjid ushbu hududdagi yirik masjid hisoblanadi<ref name="ms">{{veb manbasi |url=https://masjid.uz/toshkent-v/toshkent-sh/yashnobod-tumani/259-xolid-i-valid.html |sarlavha=Ҳолид ибн Валид жоме масжиди |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt=masjid.uz |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= uz|format= |qaralgan sana=24.1.23 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>. 1998-yil 14-avgust sanasida Toshkent shahar adliya boʻlimi tomonidan diniy tashkilot sifatida roʻyxatdan oʻtkazilgan<ref name="yu">{{veb manbasi |url=https://uzorg.info/info-id-156475 |sarlavha=Информация о компании |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=ru |format= |qaralgan sana=24.1.23 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref= }}{{Oʻlikhavola|date=may 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
 
== Tarixi ==
 
1966-yilda Toshkentda roʻy bergan zilzila oqibatida hozirgi Yashnobod tumanidagi 21-portsyezd sovxoz yeridan yer ajratilgan boʻlib, aholi koʻchib kelgandan keyin Chilonota qabristonida kichik mahalla masjidi qurilgan. Mazkur masjid 2004-yilga qadar „Yangiobod“ masjidi deb yuritilgan. 2004-yildan boshlab Oʻzbekiston musulmonlari idorasi tavsiyayasiga binoan masjidga islom tarixidagi koʻzga koʻringan sahobiy va lashkarboshi „Sayfulloh“ („Allohning qilichi“) laqabli sahoba [[Abdurrahmon ibn Xolid ibn al-Valid|Xolid ibn Valid]] nomi berilgan<ref name="vkl">{{veb manbasi|url= http://vakillik.uz/archives/946|sarlavha= «Холид ибн Валид» жоме масжиди|familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= Vakillik.uz|nashriyot= |joylashuv= [[Toshkent]]|sahifalar= |til= [[Oʻzbek tili|oʻzbek]]|format= |qaralgan sana= 24.1.23|url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref= |arxivsana= 2023-01-24|arxivurl= https://web.archive.org/web/20230124161621/http://vakillik.uz/archives/946}}</ref>.
 
1978-yilda Toshkentning Labzak, Minor va Qashqar mahallari hududiga davlat muassasalari va koʻp qavatli uylar qurilishi natijasida mahalliy aholi bilan birga hududdagi mavjud masjid hom-ashyolari ham koʻchirib keltirilib, „Yangiobod“ masjidini kengaytirib qayta qurish ishlari boshlangan. 1979-yilda mahalla ahlining saʼy-harakatlari bilan masjid qurib bitkaziladi<ref name="vkl" />.
 
== Qayta qurish ==
=== 2004-yil ===
 
2004-yilga kelib masjid taʼmirtalab boʻlib qolgan edi. Yangiobod maxalla fuqarolarinin5g iltimosiga binoan qaytadan taʼmirlandi. Masjid qurilishi asosan mahalliy aholi sarmoyasi va oʻsha vaqtdagi Quvayt davlatining Oʻzbekistondagi favqulodda va muxtor elchisi Ahmad Al Kandariyning shaxsiy mablagʻlari evaziga amalga oshirildi. Masjidda zamonaviy bezak ishlari amalga oshirilib koʻrkam holatga keltirildi<ref name="vkl" />.
 
=== 2022-yil ===
 
2022-yilda masjidni kengaytirish maqsadida qurilish ishlari boshlandi. Masjidning asosiy binosining janubiy qismidagi boʻsh yer hamda janubiy qismidagi ayvon qayta qurilib, 3 qavatli bino barpo etildi va bu bino asosiy honaqoh binosi bilan tutashtirildi.
 
== Ramazonda ==
 
[[File:Shayx 2014.png|thumb|left|Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yuzuf. Xolid ibn Valid masjid (Yangiobod masjidi) 2014-yil.]]
2014-yil 29-iyul hijriy sana boʻyicha 1434-yil Ramazon oyining 20-kuni ushbu masjidga [[Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf]] tashrif buyurib, u kishi ishtirokida masjid ahliga ramazon maʼruzasini tashkil qilingan<ref>{{Youtube|5J6oanS3Ro8|Islom uz|lang-uz|logo=1}}</ref>. Shuningdek, 2014-yil 16-iyul hijriy sana boʻyicha 1435-yil Ramazon oyining 19-kuni yana bir bor Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf tashrif buyurib, masjid ahliga ramazon maʼruzasini tashkil qilingan<ref>{{Youtube|IDoLNqlK1dw|Islom uz|lang-uz|logo=1}}</ref>.
 
== Imomlar ==
Masjidda 1994-yildan 1999-yilgacha Anvar qori Tursunov masjid bosh imom xatibi boʻlib ishlagan<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2018/06/13/anvar-kori-tursunov-vafot-etdi |sarlavha= Anvar qori Tursunov vafot etdi|familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt=kun.uz |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=uz |format= |qaralgan sana= 25.1.23|url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref><ref>{{veb manbasi |url=https://ziyouz.uz/ozbek-ziyolilari/anvar-qori-tursunov/|sarlavha= Анвар қори Турсунов (1958-2018)|familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt=ziyo.uz |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=uz |format= |qaralgan sana= 25.1.23|url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref><ref>{{veb manbasi |url=https://daryo.uz/2018/06/13/anvar-qori-tursunov-bugun-13-iyun-kuni-tongda-vafot-etdi/|sarlavha=Anvar qori Tursunov bugun, 13-iyun kuni tongda vafot etdi|familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt=daryo.uz |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=uz |format= |qaralgan sana= 25.1.23|url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref><ref>{{veb manbasi |url=https://xs.uz/uz/post/qori-died |sarlavha=Anvar qori Tursunov bugun tongda vafot etdi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt=xs.uz |nashriyot=Xalq soʻzi |joylashuv= |sahifalar= |til=uz |format= |qaralgan sana=25.1.23 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref= |arxivsana=2022-12-11 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221211190409/https://xs.uz/uz/post/qori-died }}</ref>. 2000-yildan 2012-yil 19-yanvarga qadar Rahimberdi Rahmonov masjidning bosh imomi boʻlib faoliyat yuritgan<ref>{{veb manbasi |url=https://azon.uz/content/views/toshkent-shahrining-yangi-bosh-imom-hati |sarlavha=Тошкент шаҳрининг янги бош имом хатибининг таржимаи ҳоли |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt=azon.uz |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=uz |format= |qaralgan sana=25.1.23 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref= |arxivsana=2023-01-25 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230125162610/https://azon.uz/content/views/toshkent-shahrining-yangi-bosh-imom-hati }}</ref><ref>{{veb manbasi |url=https://zamin.uz/uz/jamiyat/37007-toshkent-shahrining-yangi-bosh-imom-hatibining-tarjimai-holi.html|sarlavha=Toshkent shahrining yangi bosh imom xatibining tarjimai holi|familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt=zamin.uz |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=uz |format= |qaralgan sana= 25.1.23|url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.
 
== Joylashuvi ==
 
Masjid Toshkent shahri Yashnobod tumanidagi Yangiobod dahasi Chilon ota koʻchasi<ref name="gd">{{veb manbasi |url=https://geodzen.com/uz/tashkent/chilonota |sarlavha=улица Чилонота
Ташкент |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt=geodzen.com |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=ru |format= |qaralgan sana=24.1.23 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref> 17-uy manzilida joylashgan. Masjidning janubiy vs sharqiy qismida Chilon ota qabristoni joylashgan. Shimoliy qismida aholi uylari, gʻarbiy qismida esa hozirda buzib tashlangan hammom hududi va issiqlik qozonxonasi joylashgan.
 
== Gallireya ==
<gallery mode="packed" caption="Rasmlar">
Fayl:Xolid_ibn_Valid_masjidi_(Toshkent)_2.jpg|Asosiy binoning shom paytidagi koʻrinishi. 2009-yil.
Fayl:Xolid_ibn_Valid_masjidi_(Toshkent)_ichki.jpg|Honaqohning ichki qismi.
Fayl:Xolid_ibn_Valid_masjidi_(Toshkent)_3.jpg|Masjid asosiy binosi kun botish mahalida, 2009-yil.
Fayl:Xolid_ibn_Valid_masjidi_(Toshkent)_ichki_2.jpg|Honaqohga tutashgan ayvon. 2009-yil. <small>Hozirda yopiq ayvon shaklida.</small>
File:Xolid ibn Valid masjidi11.jpg|Masjid koʻrsatkichi
</gallery>
 
== Yana qarang ==
 
* [[Chilon ota qabristoni]]
* [[Mirzo ota (Otamozor) qabristoni|Otamozor qabristoni]]
* [[Xolid ibn Valid masjidi (Paxtakor)]]
 
== Manbalar ==
{{manbalar}}
 
{{Toshkent shahridagi masjidlar}}

$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi

Masjid
Xolid ibn Valid masjidi
Xolid ibn Valid masjidi, 2009-yil.
Mamlakat  Oʻzbekiston
Hudud Toshkent
Daha Yangiobod
Tuman Yashnobod
Manzil Chilon ota koʻchasi[1] 17-uy[2]
Yoʻnalishi sunniy
Mulkdor Oʻzbekiston Musulmonlar idorasi
Masjid turi Jomeʼ-Masjid
Meʼmoriy uslub Islom meʼmorchiligi
Binokorlik tashabbuschilari mahalliy aholi
Homiylar Qatar elchisi (2004-yilgi qurilish)
Binokorlik 1966-yil
1978-yil—1979-yil
2004-yil
2022-yil—2023-yil
Soʻngi imom Ismoiljonov Isroiljon Ismoiljon oʻgʻli[3][2]
Maqomi Ishlaydi
Gumbazlar soni 4
Gumbazlar soni 4
Qurilish materiali Gʻisht, marmar, yogʻoch, temir
Holati Faoliyat yuritmoqda
Tarovih
Saharlik va iftorlik
Map
Xolid ibn Valid masjidining xaritada koʻrinishi


41°26′9″N 69°35′53″E / 41.43583°N 69.59806°E / 41.43583; 69.59806

Xolid ibn Valid masjidi — Toshkent shahri Yashnobod tumani Yangiobod dahasida joylashgan jomeʼ masjidi. Masjid ushbu hududdagi yirik masjid hisoblanadi[3]. 1998-yil 14-avgust sanasida Toshkent shahar adliya boʻlimi tomonidan diniy tashkilot sifatida roʻyxatdan oʻtkazilgan[2].

1966-yilda Toshkentda roʻy bergan zilzila oqibatida hozirgi Yashnobod tumanidagi 21-portsyezd sovxoz yeridan yer ajratilgan boʻlib, aholi koʻchib kelgandan keyin Chilonota qabristonida kichik mahalla masjidi qurilgan. Mazkur masjid 2004-yilga qadar „Yangiobod“ masjidi deb yuritilgan. 2004-yildan boshlab Oʻzbekiston musulmonlari idorasi tavsiyayasiga binoan masjidga islom tarixidagi koʻzga koʻringan sahobiy va lashkarboshi „Sayfulloh“ („Allohning qilichi“) laqabli sahoba Xolid ibn Valid nomi berilgan[4].

1978-yilda Toshkentning Labzak, Minor va Qashqar mahallari hududiga davlat muassasalari va koʻp qavatli uylar qurilishi natijasida mahalliy aholi bilan birga hududdagi mavjud masjid hom-ashyolari ham koʻchirib keltirilib, „Yangiobod“ masjidini kengaytirib qayta qurish ishlari boshlangan. 1979-yilda mahalla ahlining saʼy-harakatlari bilan masjid qurib bitkaziladi[4].

2004-yilga kelib masjid taʼmirtalab boʻlib qolgan edi. Yangiobod maxalla fuqarolarinin5g iltimosiga binoan qaytadan taʼmirlandi. Masjid qurilishi asosan mahalliy aholi sarmoyasi va oʻsha vaqtdagi Quvayt davlatining Oʻzbekistondagi favqulodda va muxtor elchisi Ahmad Al Kandariyning shaxsiy mablagʻlari evaziga amalga oshirildi. Masjidda zamonaviy bezak ishlari amalga oshirilib koʻrkam holatga keltirildi[4].

2022-yilda masjidni kengaytirish maqsadida qurilish ishlari boshlandi. Masjidning asosiy binosining janubiy qismidagi boʻsh yer hamda janubiy qismidagi ayvon qayta qurilib, 3 qavatli bino barpo etildi va bu bino asosiy honaqoh binosi bilan tutashtirildi.

Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yuzuf. Xolid ibn Valid masjid (Yangiobod masjidi) 2014-yil.

2014-yil 29-iyul hijriy sana boʻyicha 1434-yil Ramazon oyining 20-kuni ushbu masjidga Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf tashrif buyurib, u kishi ishtirokida masjid ahliga ramazon maʼruzasini tashkil qilingan[5]. Shuningdek, 2014-yil 16-iyul hijriy sana boʻyicha 1435-yil Ramazon oyining 19-kuni yana bir bor Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf tashrif buyurib, masjid ahliga ramazon maʼruzasini tashkil qilingan[6].

Masjidda 1994-yildan 1999-yilgacha Anvar qori Tursunov masjid bosh imom xatibi boʻlib ishlagan[7][8][9][10]. 2000-yildan 2012-yil 19-yanvarga qadar Rahimberdi Rahmonov masjidning bosh imomi boʻlib faoliyat yuritgan[11][12].

Masjid Toshkent shahri Yashnobod tumanidagi Yangiobod dahasi Chilon ota koʻchasi[1] 17-uy manzilida joylashgan. Masjidning janubiy vs sharqiy qismida Chilon ota qabristoni joylashgan. Shimoliy qismida aholi uylari, gʻarbiy qismida esa hozirda buzib tashlangan hammom hududi va issiqlik qozonxonasi joylashgan.

  1. ↑ 1,0 1,1 [https://geodzen.com/uz/tashkent/chilonota „улица Чилонота Ташкент“] (ru). geodzen.com. Qaraldi: 24.1.23.
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 „Информация о компании“ (ru). Qaraldi: 24.1.23.[sayt ishlamaydi]
  3. ↑ 3,0 3,1 „Ҳолид ибн Валид жоме масжиди“ (uz). masjid.uz. Qaraldi: 24.1.23.
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 „«Холид ибн Валид» жоме масжиди“ (oʻzbek). Vakillik.uz. 2023-yil 24-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 24.1.23.
  5. ↑ YouTube logotipi Islom uz YouTubeda
  6. ↑ YouTube logotipi Islom uz YouTubeda
  7. ↑ „Anvar qori Tursunov vafot etdi“ (uz). kun.uz. Qaraldi: 25.1.23.
  8. ↑ „Анвар қори Турсунов (1958-2018)“ (uz). ziyo.uz. Qaraldi: 25.1.23.
  9. ↑ „Anvar qori Tursunov bugun, 13-iyun kuni tongda vafot etdi“ (uz). daryo.uz. Qaraldi: 25.1.23.
  10. ↑ „Anvar qori Tursunov bugun tongda vafot etdi“ (uz). xs.uz. Xalq soʻzi. 2022-yil 11-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 25.1.23.
  11. ↑ „Тошкент шаҳрининг янги бош имом хатибининг таржимаи ҳоли“ (uz). azon.uz. 2023-yil 25-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 25.1.23.
  12. ↑ „Toshkent shahrining yangi bosh imom xatibining tarjimai holi“ (uz). zamin.uz. Qaraldi: 25.1.23.