Шамол турбиналари ёрдамида ишлаб чиқарилган электр қуввати тўлов тарифида сотилади.

Яшил тариф (Уланиш учун тариф) (инглизча: Феэд-ин тарифф) — қайта тикланадиган энергия технологияларига сармояларни жалб қилиш учун ишлаб чиқилган иқтисодий ва сиёсий механизм[1][2].

Ушбу механизм учта асосий омилга асосланади:

  • тармоққа кафолатланган уланиш;
  • барча ишлаб чиқарилган қайта тикланадиган электр энергиясини сотиб олиш бўйича узоқ муддатли шартнома;
  • ишлаб чиқарилган электр энергияси таннархига устама.

Уланиш тарифлари нафақат турли қайта тикланадиган энергия манбалари учун, балки ўрнатилган РЕС қувватига қараб ҳам фарқ қилиши мумкин. Қоидага кўра, ишлаб чиқарилган электр энергияси учун қўшимча тўлов этарлича узоқ вақт давомида (10-25 йил) тўланади, бу эса лойиҳага киритилган инвестицияларнинг қайтарилишини кафолатлайди ва фойда келтиради.

Ҳикоя

АҚСҲ

Тарифларни тўлаш ғояси биринчи марта Америка Қўшма Штатларида 1978-йилда, Президент Жимми Картер Миллий энергия қонуни ва Коммунал хизматларни тартибга солиш сиёсати тўғрисидаги қонунни имзолаганида амалга оширилган. Ушбу қонунларнинг мақсади энергияни тежаш ва энергия ресурсларининг янги турларини, жумладан шамол ва қуёш энергияси каби қайта тикланадиган энергия манбаларини ривожлантиришни рағбатлантириш эди.

Турли мамлакатларда овқатланиш тарифи

2011-йилда 50 дан ортиқ мамлакатлар электр энергиясини ишлаб чиқаришни тарифлар асосида тартибга солувчи қонунлар қабул қилди.

Украина

Украинанинг 16.10.1997-йилдаги 575/97-ВР-сонли „Электр энергетикаси тўғрисида“ ги қонунига биноан, „яшил“ тариф — бу электр энергиясининг муқобил манбаларидан фойдаланган ҳолда ишлаб чиқарилган электр энергиясини сотиб олиш учун махсус тариф. Гидроэлектростанциялар (фақат мини-микро ва кичик гидроэлектростанциялар) томонидан кокс ва юқори ўчоқ газидан ишлаб чиқарилган электр энергиясига тўлов тарифи татбиқ этилмайди.

СЕ Энергорйнок томонидан тақдим этилган Украинанинг улгуржи электр бозори электр энергиясини тўлов тарифида сотиб олишга мажбурдир. Тўғридан-тўғри истеъмолчиларга „яшил“ тариф бўйича сотиш имконияти тақдим этилган. Электр энергетикаси тўғрисидаги қонунга мувофиқ, ҳар бир ишлаб чиқарувчи учун „яшил“ тариф ҳажми тасдиқланади.

„Яшил“ тарифдан фойдаланган ҳолда электр энергияси ишлаб чиқаришни рағбатлантириш схемаси 01.01.2030-йилгача амал қилади ва қайта тикланадиган энергия манбаларидан электр энергияси ишлаб чиқарувчи субъэктларга нисбатан қўлланади.

Ушбу қонунга мувофиқ, қуввати 30 кВт дан ошмайдиган хусусий қуёш стансиялари томонидан ишлаб чиқариладиган энергия учун „яшил тариф“ ставкалари бўлади:

Заводни ишга тушириш санаси
04.01.2013 дан 31.12.2014 гача 01.01.2015 дан 30.06.2015 гача 01.07.2015 дан 31.12.2015 гача 01.01.2016 дан 31.12.2016 гача 01.01.2017 дан 31.12.2018 гача 01.01.2019 дан 31.12.2019 гача 01.01.2020 дан 31.12.2024 гача 01.01.2025 дан 31.12.2029 гача
Тариф, эвро, кВт/соат, ҚҚСсиз
0,3266
0,1976
0,1901
0,181
0,181
0,1626
0,1449

Уйдаги қуёш электр станциясининг ўзини оқлашига бир қатор омиллар таъсир қилади — ўз истеъмоли, географик жойлашуви, стансиянинг нархи ва бошқалар. Бепул калкулятор ёрдамида омилларнинг таъсирини ҳисобга олиш мумкин.

Россия

2017-йил 24-июлда Россия Федерацияси ҳукумати ўрнатилган қуввати 15 кВтгача бўлган қайта тикланадиган энергия манбалари негизида ишлаб чиқариш қувватларини ривожлантиришни рағбатлантириш бўйича чора-тадбирлар режасини тасдиқлади.

Тасдиқланган режада айтилишича, улгуржи энергия бозорининг нарх зоналарида (Россия Федерациясининг Европа қисми, Уралс ва Сибир) сотиб олиш нархи тартибга солинмаган энергиянинг ўртача тортилган нархига тенг бўлади, „ белгиланган тартибда.“ Улгуржи бозорнинг нарх бўлмаган зоналарида — Архангелск ва Калининград вилоятларида, Коми Республикаси ва Узоқ Шарқда — электр энергияси тартибга солинадиган нархда сотилади. Изоляция қилинган энергия тизимларида электр энергияси ваколатли ижро этувчи орган томонидан белгиланган энг кам ишлаб чиқариш нархида сотилади.

Эслатмалар

Изоҳлар
Манбалар
  1. ↑ Cоутуре, Т., Гагнон, Й., (2010). Ан аналйсис оф феэд-ин тарифф ремунератион моделс: Имплиcатионс фор ренеwабле энергй инвестмент. Энергй Полиcй, 38 (2), 955—965,дои:10.1016/ж.энпол.2009.10.047
  2. ↑ Полиcймакер’с Гуиде то Феэд-ин Тарифф Полиcиэс, У.С. Натионал Ренеwабле Энергй Лаб, www.нрел.гов/доcс/фй10ости/44849.пдф

Адабиёт

Ҳаволалар