Yevdokiya Nikulina
Евдокия Андреевна Никулина (русча: Евдокия Андреевна Никулина ; 1917-йил 18-ноябр — 1993-йил 23 март) — 46-Таман гвардияси тунги бомбардимончи авиация полкида эскадрон командири, 1944-йил 26-октабрда Совет Иттифоқи Қаҳрамони унвони билан тақдирланган.
Ёшлик
Никулина 1917-йил 18-ноябр куни Парфёново қишлоғида катта рус деҳқон оиласида туғилган[1]. Унинг етти ака-укаси бор эди. Қишлоқ мактабида еттинчи синфни тамомлаб, укаси Фёдор билан Подолск шаҳрига кўчиб ўтди ва 1933-йилда савдо мактабини тамомлагандан сўнг семент заводида ишлади. 1934-йилда Подолск аэроклубига ўқишга киришга уриниб кўргандан сўнг, у фуқаро ҳаво флотининг Балашов номидаги учувчилар ва авиатехниклар мактабига ҳужжат топширди ва у ерда Фуқаролик ҳаво флотининг Батайск мактабига ўтишдан олдин икки йил давомида механик бўлиш учун ўқиди. 1938-йилда парвоз мактабини тугатгандан сўнг, у Фуқаролик ҳаво флотининг Москва бўлимининг 205-махсус операциялар эскадронида учувчи бўлиб ишлади, у ерда ҳосилни чангдан тозалаш, почта жўнатмалари ва тез тиббий ёрдам самолётларини учиш билан шуғулланиб, 500 соатдан ортиқ парвозни амалга оширди. уруш бошланиши.[2][3]
Ҳарбий фаолият
1941-йилда Қизил Армия сафига қўшилиб, ўқишни тугатгандан сўнг
эскадрон командири сифатида урушнинг Шарқий фронтига юборилади. Ўз вазифаларини бажаришда у Жанубий, Закавказ, Шимолий Кавказ ва 2-Беларус фронтларини ҳимоя қилди[4].. Германия Совет Иттифоқига бостириб киргандан сўнг, Никулина фуқаролик ҳаво флотининг махсус Беларус авиация гуруҳида учувчи сифатида фронтга юборилди ва у ерда 1941-йил декабргача Марина Раскова томонидан ташкил этилган аёллар авиацияси гуруҳига киргунча қолди. Урушнинг дастлабки ойларида у Поликарпов Р-5 ва Поликарпов По-2 самолётларида ярадор аскарларни ташиш, разведка ва маълумотларни этказиб беришда турли хил вазифаларни бажарган. Фуқаро ҳаво флотидан кетгач, у Энгелс ҳарбий авиация мактабида ўқишни бошлади; Дастлаб у 1942-йил феврал ойида По-2 дан фойдаланган 587-чи шўнғин бомбардимончи авиация полкига тайинланган, аммо май ойида у По-2 учиш бўйича олдинги тажрибаси туфайли 588-тунги бомбардимончи авиация полкига эскадрон командирининг ўринбосари лавозимига тайинланган. (тунги бомбардимончи полк томонидан фойдаланилган) жангларда. Жанубий, Закавказ, Шимолий Кавказ, 4-Украина ва 2-Беларус жабҳаларида бомбардимон қилиш кампанияларида қатнашган полк 1943-йилда қўриқчилар унвонига сазовор бўлди ва 46-гвардия тунги бомбардимончи полки деб ўзгартирилди. Жанубий фронтга жўнатилганидан кўп ўтмай, у 1942-йил 18-июнда полкнинг биринчи жанг кечаси пайтида ҳалок бўлган Любов Охловская ўрнига эскадрон командири этиб тайинланди.[3][5] Никулинанинг ўзи ҳам Кавказ узра парвоз чоғида самолётига зенит снарядининг шрапнеллари билан урилганидан кейин яраланган; шрапнел ёқилғи бакини тешиб, навигатор ҳушини йўқотганига қарамай, у Совет назорати остидаги ҳудудга хавфсиз тарзда фавқулодда қўнишга муваффақ бўлди. Жароҳатларини даволагандан сўнг у жангга қайтди ва 1943-йил сентабргача жами 345 та жанговар жанг учун у Совет Иттифоқи Қаҳрамони унвонига номзод бўлди, лекин унинг ўрнига Александр Невский ордени билан тақдирланди, бу эса уни шу орден билан тақдирланган тўққиз аёлдан бирига айлантирди. олди. У 1944-йил сентабрда бу унвонга қайта номзод қилиб кўрсатилди, ўша пайтгача жами 600 та жанг ўтказди ва ўша йилнинг 26-октабрида унвонга сазовор бўлди. Уруш охирига келиб, унинг жами 740 та жанговар жанги 105 тонна бомба ташлаб, иккита зенит артиллерия пункти, иккита прожектор, учта ўтиш жойи, битта темир йўл участкасини йўқ қилди ва 177 та йирик портлаш содир бўлди.[2]
Кейинчалик ҳаёт
Урушдан кейин у нафақага чиқишдан олдин заҳирага қўшилган фаол сифатида хизматни тарк этди. 1948-йилда Ростов-Дон Коммунистик партия мактабини тамомлаган ва 1954-йилда Ростов-Дон педагогика институтини тамомлаган. У нафақага чиққунга қадар маҳаллий партия қўмитасида ишлади ва умрининг қолган қисмини Ростов-Дон шаҳрида ўтказди.[5]
Никулина ва унинг тўрт ёшли набираси 1992-йил 2-июлда уйида қароқчилар томонидан ҳужумга учради. У ҳужумдан тузалиб кетди, лекин кўп ўтмай 1993-йил 23-мартда вафот этди. Унинг ўз уйида ўлдирилгани ҳақида ёлғон хабарлар тарқалган[6].
2015-йилда у Ростов-Дондаги „Қаҳрамонлар хиёбонида“ юлдуз билан тақдирланган[6].
Манбалар
- ↑ Шкадов, Иван. Герои Советского Союза: краткий биографический словарь ИИ, Любовь - Яшчук. Мосcоw: Воэниздат, 1988 — 170-бет. ОCЛC 247400113.
- ↑ 2,0 2,1 Симонов & Чудинова 2017.
- ↑ 3,0 3,1 Cоттам 1998.
- ↑ „Никулина Евдокия Андреевна“. аираcес.народ.ру. Қаралди: 2018-йил 15-январ.
- ↑ 5,0 5,1 Ракоболская & Кравцова 2005.
- ↑ 6,0 6,1 Ефимова, Полина. „В Ростове открыли "звезду" в память Дины Никулиной“ (ру). Қаралди: 2018-йил 6-феврал. Манба хатоси: Инвалид
<реф>таг; наме ":2" дефинед мултипле тимес wитҳ дифферент cонтент