Биографияси

Ижевскда[1] (бошқа маълумотларга кўра, Воткинскда) дизайнер ва партия ходими Фёдор Владимирович Драгунов ва ўқитувчи Зинаида Константиновна Драгунова (неэ Соковикова) оиласида туғилган.

1934-йилда ўрта мактабни тугатгач, у Ижевск саноат техникумига ўқишга киради, 1938-йилда уни технолог малакаси билан тугатади[1], техникумни тугатгандан сўнг, у Ижмашда захира 28-сонли дўкон технологи сифатида ишлаб чиқаришда соҳасида ишлайди[2] .

1939-йилда Армия сафига хизматга чақирилган. Хизматни полкнинг қурол-аслаҳани таъмирлаш устахонасида ўтаган. Уруш йилларида хизмати бўйича катта қуролсоз унвонигача кўтарилган. Унинг қўлида Совет Армияси ҳамда хорижий мамлакатлар ўқотар қуролларининг минглаб жанговар намуналари таъмирдан чиққан.

СВД тарихи

Урушдан сўнг Драгунов жонажон заводига қайтиб, бош конструктор лавозимига тайинланган ва институтнинг сиртқи бўлимига ўқишга кирган. 1940-чи йиллар охири 1950-чи йиллар бошларида Драгунов 1891-йил наъмунасидаги милтиқ негизида бир қанча спорт милтиқлари ишлаб чиқади. 1958-йилда Драгуновга янги яримавтомат мерганлик милтиғини ишлаб чиқиш вазифаси топширилади. Евгений Фёдорович ушбу лойиҳа устида олиб борган мураккаб ишлари натижасида Драгунов мерганлик милтиғи (СВД)ни ишлаб чиқади. Драгунов мерганлик милтиғи турли текширув ва синовлардан ўтган. Қурол кучли конструктор ва муҳандислар ўртасидаги танловда ғалаба қозонади ва 1963-йилда собиқ СССР давлати Қуролли Кучларининг қурол-аслаҳа таркибига қабул қилиниб, армия мерганларининг штат бирлигидаги қуролига айланади.

Ушбу қурол Драгунов ҳаёти давомида ишлаб чиққан ўқотар қуроларнинг биринчиси ҳам, охиргиси ҳам эмас эди.

  • 7,62 миллиметрли СВД Драгунов мерганлик милтиғи замонавий мерган қуроли ҳисобланиб, турли пайдо бўлувчи, ҳаракатланувчи, очиқ ва ниқобланган якка нишонларни йўқ қилиш учун мўлжалланган;
  • Мерганлик милтиғидан энг унумли ўт очиш 800 метргача бўлган масофаларда рўй беради;
  • Оптик мўлжалга олиш мосламаси билан нишонга олиб отиш масофаси — 1300 метр, очиқ мўлжалга олиш мосламаси билан нишонга олиб отиш масофаси эса — 1200 метр;
  • Кўкрак қиёфали нишонга қарата тўғридан — тўғри йўналтирилиб ўт очиш масофаси — 430 метр;
  • Югурувчи нишонга қарата эса — 640 метр;
  • Жанговар ўт очиш тезлиги — бир дақиқада 30 донагача ўқ;
  • Мерганлик милтиғининг найза — пичоқсиз, оптик мўлжалга олиш мосламаси, тўлдирилмаган магазин ва қўндоқ юзи билан биргаликдаги оғирлиги — 4,3 кг;

Мерганлик милтиғидан ўт очиш учун оддий, ёритувчи ва зирҳёрар — ёндирувчи ўқли милтиқ патронлари ёки мерганлик милтиғи патронлари қўлланади. Мерганлик милтиғидан якка тарзда ўқ узилади. Ўт очиш мобайнида патронлар узатилуви, сиғими 10 дона патронли қутисимон магазиндан амалга оширилади.

Ишлари

Ҳаммаси бўлиб Эвгений Драгунов 27 га яқин турли хил ўт очиш конструксияларини яратган, масалан:

* СВД
  • МС-74
  • С-49
  • ТСВ-1
  • СВ-55 Зенит
  • СВ-56 Зенит 2
  • МСВ-55
  • МСВ-56 Тайга
  • МСВ-59
  • Баталион 7-2
  • ПП-91 Кедр
  • АМ-17 (кичик ўлчамли автомат)

Мукофотлари

  • "Шон-шараф белгиси" ордени[1], медаллар билан тақдирланган.
  • Ленин мукофоти лауреати (1964)[1].
  • Россия Федерацияси Президентининг 1998-йил 6-июндаги 657-сонли фармони билан Драгунов спорт ва ов қуроллари коллексияси учун Давлат мукофоти билан тақдирланди.
  • Изжевскнинг фахрий фуқароси (2011, вафотидан кейин)[3].

Хотираси учун қилинган ишлар

  • 1997-йилда Изҳевск мерининг фармони билан шаҳарнинг Ленинский туманидаги кўчалардан бири Гунсмитҳ Драгунов кўчаси деб ўзгартирилди[4].
  • 2014-йилда Е. Ф. Драгунова Е. Ф. Драгунова Е. Ф. Драгунова Изҳевск саноат коллежига тайинланган[5].
  • 2019-йил 12-октабрда Ижевскда Е. Ф. Драгунова номидаги истироҳат боғи очилди. Е. Ф. Драгунова Е. Ф. Драгунова[6].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Туганаев 2008.
  2. ↑ Шумилов 2007.
  3. ↑ „Драгунов Евгений Фёдорович“. изҳ.ру. Информационно-аналитическоэ управление Администрации города Ижевска. 25-март 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 23-феврал 2020-йил.
  4. ↑ „Драгунов Евгений Федорович“. Информационный сайт по Ижевску, Удмуртской Республике. 8-март 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 7-март 2018-йил.
  5. ↑ „Ижевскому индустриальному техникуму присвоили имя оружейника Драгунова“. Новости Ижевска (8-июл 2014-йил). 8-март 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 7-март 2018-йил.
  6. ↑ Анастасия Захарова. „Сквер Оружейника Драгунова открыли в Ижевске“ (русча). Сетевое издание ИЗҲЛИФЕ. ООО «Радио - Инвест» (12-октабр 2019-йил). 13-ноябр 2019-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 13-ноябр 2019-йил.

Адабиётлар

  • Удмурцкая Республика : Энсиклопедия / гл. ред. В. В. Туганаэв. — 2-э изд., испр. и доп. — Ижевск : Издателство „Удмуртия“, 2008. — 768 с. — 2200 экз. — ИСБН 978-5-7659-0486-2.
  • Пономарёв Ю. Конструктор СВД (рус.) // журнал „Калашников“. — 2000. — № 1. — С. 24—25.
  • Драгунов М. Следуя принсипам (рус.) // журнал „Калашников“. — 2015. — № 3. — С. 8—11.
  • Лови А. Три Драгунова (рус.) // Оружиэ : журнал. — 2000. — № 07. — С. 2—11. — ИССН 1728-9203.
  • Болотин Д.Н. История развития совецкого стрелкового оружия (рус.) // Оружиэ : книга. — 1995.
  • Шумилов Е. Ф.. . ИСБН 5-8980-091-Х. 
  • Калистратов А. „И пулей верной без промаха бём…“ // Армейский сборник. — 2020. — № 6. — С.187-194.

Ҳаволалар