Ёзнинг биринчи куни (исл. Sumardagurinn fyrsti, исландча талаффуз: ​[ˈсʏмарˌтакʏрɪн ˈфɪрстɪ]; Исландияда исл. Yngismeyjardagur сифатида машҳур) Исландияда йиллик давлат байрами бўлиб, 18-апрелдан кейинги биринчи пайшанба куни нишонланади (баъзан 19-25-апрел кунлари пайшанба куни нишонланади)[1][2].Алтинг[3] томонидан 1971-йил 24-декабрда қабул қилинган 88-сонли қонунга мувофиқ, Исландияда ёзнинг биринчи куни давлат байрами деб эълон қилинган ва дам олиш кунидир[4]. Қишнинг биринчи куни ҳам бор (исл. Fyrsti vetrardagurФйрсти ветрардагур), лекин бу давлат байрами эмас[2].

Ёзнинг илк куни

Бу эски Исландия тақвимида ҳафтанинг биринчи ёз ойининг бошланишини нишонлаш. Эски календарда олти ой жуда қисқа кунлар (қиш) ва олти ой кечаси (ёз) бор эди, шунинг учун апрел ойининг охирида Исландиядаги иқлим ёзга унчалик ўхшамаса ҳам (1949-2015-йиллар оралиғидаги ўн тўртта ҳолатда, ўртача ҳарорат Рейкявикда, нолдан паст эди[5]), ёзнинг биринчи куни кунларнинг узайишини ва қаттиқ қишнинг тугашини билдиради[2].

Оддий Исландия халқ эътиқодига кўра ёзнинг биринчи кунида қиш ва ёз бирга музласа, яхши ёз келади (исл. Ef sumar og vetur frjósi saman boði það gott sumarЭф сумар ог ветур фржóси саман боðи þаð готт сумар). Шунинг учун исландияликлар тунда кўчага бир пиёла сув қўйишади ва эрталабгача у музлашади деб умид қилишади. Шу куни одамлар бир-бирларига яхши ёз тилайдилар ва ўтган қиш учун миннатдорчилик билдирадилар (исл. Gleðilegt sumar og takk fyrir veturinn!Глеðилегт сумар ог такк фйрир ветуринн!)[2].

Скаутлар ҳаракати бу кунни скаутлар учрашувлари ва парадлар билан нишонлайди. Бундан ташқари жамоалар ва кичик аҳоли пунктлари турли хил оилавий байрамларни ўтказадилар, одатда болалар учун қизиқишга урғу беради. Шаҳарларда маҳаллий фестиваллар ва кўнгилочар тадбирлар ўтказилади[6].

Манбалар

  1. ↑ „Ҳвенæр эр сумардагуринн фйрсти ог эр ҳанн вел валинн сем уппҳаф сумарсинс?“ (ис). Вíсиндавефуринн. 2019-йил 25-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 25-август.
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 Áрни Бжöрнссон „Сумардагуринн фйрсти“, . Сага даганна, 3 úтг., Рейкжавíк: Мáл ог меннинг, 2000 — 31-47-бет. ИСБН 9979-3-0551-7. 
  3. ↑ „Сумардагуринн фйрсти 1949–2015“ (ис). Иcеландиc Метеорологиcал Оффиcе. 2021-йил 4-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 6-феврал.
  4. ↑ „88/1971: Лöг ум 40 стунда виннувику“ (ис). алтҳинги.ис. Алþинги. 2021-йил 25-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 15-май.
  5. ↑ „Сумардегинум фйрста фагнаð“ (ис). Моргунблаðиð (2019-йил 29-апрел). — „Фестивитиэс wилл бе ҳелд ин манй лоcатионс тодай, тҳе фирст дай оф суммер. Парадес аре а парт оф тҳе програм лике усуаллй.“. 2019-йил 26-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 26-август.
  6. ↑ „Сумардагуринн фйрсти ум алла борг“ (ис). Wебсите оф тҳе Муниcипалитй оф Рейкжавíк (2016-йил 20-апрел). 2019-йил 26-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 26-август.

Яна қаранг