Юинг саркомаси – суяк ёки юмшоқ тўқималарда пайдо бўладиган болалар саратон касаллигининг бир тури[1]. Касаллик белгилари орасида ўсма жойлашган жойда шиш ва оғриқ, тана ҳароратининг кўтарилиши ҳамда суяк синиши кузатилиши мумкин[2]. У кўпинча оёқ, тос ва кўкрак қафасида ривожланади[3]. Тахминан 25 фоиз ҳолларда ташхис қўйилган пайтда саратон аллақачон тананинг бошқа қисмларига тарқалган бўлади[3]. Асоратлар сифатида плевра бўшлиғида суюқлик тўпланиши ёки параплегиа (оёқларнинг фалажланиши) юзага келиши мумкин[4].

1920-йилда америкалик патологоанатом Жеймс Юинг (1866-1943) томонидан кашф этилган[5]. У Қўшма Штатларда йилига бир миллион кишидан бирига таъсир қилади. Юинг саркомаси кўпинча ўсмирлар ва ёш катталарни зарарлайди ҳамда болалар саратонининг 2 фоизини ташкил этади. Кавказ ирқига мансуб одамлар афро-америкаликлар ёки осиёликларга қараганда кўпроқ таъсирланади, шунингдек, эркаклар аёлларга нисбатан кўпроқ зарарланади.

Сабаблари

Бу кичик юмалоқ ҳужайрали саркома туридир. Юинг саркомасининг сабаби номаълум бўлиб, аксарият ҳолатларда тасодифан юзага келади. Гарчи маълум ирсий саратон синдромлари билан кучли боғлиқ бўлмаса-да, тўпланган далиллар кучли ирсий хавф омилини кўрсатмоқда. Бу Юинг саркомасига мойиллик билан боғлиқ бир нечта хромосома локусларига эга генетик компонентни аниқлашга олиб келди. Баъзан Юинг саркомаси герминал мутация билан боғлиқ бўлади. Асосий механизм кўпинча реципрок транслокация деб аталувчи генетик ўзгаришни ўз ичига олади. Ташхис ўсманинг биопсиясига асосланади.

Манбалар

  1. ↑ „2. Ундифферентиатед смалл роунд cелл сарcома оф боне анд софт тиссуэ: Эwинг сарcома“, Софт Тиссуэ анд Боне Тумоурс: WҲО Cлассифиcатион оф Тумоурс, 5тҳ WҲО Cлассифиcатион оф Тумоурс Эдиториал Боард: , Лён (Франcе): Интернатионал Агенcй фор Ресеарч он Cанcер, 2020 — 323–325-бет. ИСБН 978-92-832-4503-2. 
  2. ↑ „Эwинг Сарcома Треатмент“ (эн). Натионал Cанcер Институте (2019-йил 25-январ). Қаралди: 2019-йил 3-феврал.
  3. ↑ 3,0 3,1 „Эwинг Сарcома Треатмент“ (эн). Натионал Cанcер Институте (2019-йил 31-январ). Қаралди: 2019-йил 4-феврал.
  4. ↑ „Эwинг Сарcома“. НОРД (Натионал Организатион фор Раре Дисордерс) (2013). Қаралди: 2019-йил 4-феврал.
  5. ↑ „Эwинг'с сарcома“. Wҳонамедит. 2019-йил 4-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 4-феврал.