Ziyosfera

Yukilar

Юки қабилалари ҳиндлари Думалоқ водий резервациясида, тахминан 1858-йил.

Юкилар, Юки — Думалоқ водий, ҳозирги Мендосино округи, Шимолий Калифорниянинг шимолий қисми ҳудудида яшовчи ҳинд халқи. Ўз номи — Укомнўм („водий одамлари“). Номи „юки“, Юки винту тилида „душман“ деган маънони англатади. Уларни Номлаки қўшни қабиласидаги ҳиндлар шундай аташган, улардан оқ кўчманчилар бу қабиланинг мавжудлиги ҳақида биринчи марта 1850-йилда билиб олишган.

Тарихи

Кўпгина Калифорния ҳиндларидан фарқли ўлароқ, Юкилар ўз қўшниларининг кўпчилиги билан душманлик муносабатларида эди.

1850-йилларнинг бошларида „Олтин тутқаноғи“ пайтида оқ кўчманчилар Шимолий Калифорнияга оммавий равишда кира бошлаганларида, Юкилар ўз ерларидан ҳайдаб чиқарилди. Қабиланинг кўп қисми маҳаллий ранчолар эгалари томонидан йўқ қилинган ёки қулликка айлантирилган. 1856-йилда Думалоқ водий ҳудуди ҳинд қўриқхонасига айлантирилди, у эрга Юки ҳам, бошқа қабилалардан бўлган ҳиндулар ҳам мажбуран кўчирилди ва улар ўта оғир шароитларда яшашга мажбур бўлдилар. Бу 3 йилдан сўнг Мендосино урушининг бошланишига олиб келди, бу урушда юзлаб юки ҳалок бўлди.

ХХИ-аср бошига келиб, Юки қабиласидан 100 га яқин одамлар қолган.

Тил

Юки тилида ХХИ-аср бошларига келиб ўндан ортиқ киши сўзлашмаган.

Юки тилида ҳисоблаш тизими тўртламчидир, чунки улар кафтида бармоқларни эмас, балки улар орасидаги бўшлиқларни санашган[1].

Манбалар

  1. ↑ Ҳаррисон, п.173

Адабиётлар

  • Cоок, Шербурне Ф. 1956. «Тҳе Аборигинал Популатион оф тҳе Нортҳ Cоаст оф Cалифорниа». Антҳропологиcал Реcордс 16:81-130. Университй оф Cалифорниа, Беркелей.
  • Cоок, Шербурне Ф. 1976. Тҳе Cонфлиcт бетwеэн тҳе Cалифорниа Индиан анд Wҳите Cивилизатион. Университй оф Cалифорниа Пресс, Беркелей.
  • Ҳаррисон, К. Давид 2007. Wҳен Лангуагес Диэ. Неw Ёрк: Охфорд Университй Пресс.
  • Кроэбер, А. Л. 1925. Ҳандбоок оф тҳе Индианс оф Cалифорниа. Буреау оф Америcан Этҳнологй Буллетин Но. 78. Wашингтон, Д.C.

Ҳаволалар

"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Yukilar" dan olindi