Zargartepa
Заргартепа — 1980-йилларда қурилиш пайтида вайрон қилинган. Самарқанд шаҳар чеккасидаги Сара-тепа қал’асидан ярим километр шимоли-ғарбда жойлашган илк ўрта асрларга оид Сўғд қал’аси харобалари[1].
Тадқиқотчиларга кўра, Заргартепа бинолари қал’ани босқинчилардан ҳимоя қилган аскарлар учун турар жой бўлиб хизмат қилган. Қайта қурилган қал’анинг ҳовлисида хўжалик иншоотлар ва омборхоналар, турар-жой биноларининг кўплиги унинг ҳарбий бўлинма турар жойи бўлганига доир фикрларга зид эмас: аскарларнинг камтарона ҳаёти қайсидир маънода хўжалик юритувчи ташкилотга муҳтож эди. Заргартепада қурилишнинг йўлак-тароқ услуби „казарма“ спецификациясини белгилаб берган[1].
1936-йилда биринчи марта Ўзбекистон Давлат тарих музейи экспедицияси томонидан батафсил ўрганилган. Заргартепа 1986-1987-йилларда Самарқанд археология институти ишчи ва олимлари томонидан кашф этилган ва қазилган[2].
Заргартепа баландлиги тахминан 9 метр бўлган кичик тепаликда жойлашган. Қазишма ва изланишлар чоғида ўша даврларда шатранж хоналари деб маълум бўлган тахта хоналари, беш қаторда хом ва пишиқ ғиштдан қурилган пирамида шаклидаги қатор устунли девор қолдиқлари топилди, сопол идишлар, тангалар қолдиқлари топилган[2].
Манбалар
Адабиётлар
- Хмелницкий С. Г. Между Кушанами и Арабами. Архитектура Средней Азии В—ВИИИ вв. — Берлин—Рига : ГАМАЖУН, 2000. — 288 п.
- Заргартепа // Ўзбекистон миллий энсиклопедияси : [узб.]. — Тошкент : Ўзбекистон миллий энсиклопедияси, 2000—2005. — 154 с.