Zhang Ning
Зҳанг Нинг (соддалаштирилган хитойча: 张宁, анъанавий хитойча: 張寧, пинйин: Зҳāнг Нíнг; 1975-йил 19-майда туғилган) — хитойлик собиқ бадминтончи. У 2004 ва 2008-йилларда аёллар ўртасидаги яккалик баҳсларида икки марта Олимпиада олтин медалини қўлга киритди. Нинг 1990-йилларнинг ўрталаридан бери жаҳон саҳнасида бадминтон ўйнаган ва 2002-йилдан буён айниқса муваффақиятли ўйинчи бўлди, у йигирманинг охири ва ўттиз ёшининг бошида, энг юқори даражадаги яккалик ўйинларини кўрсатган, бу эса айниқса Хитой тизимидаги ривожланган ўйинчилар учун жуда эрта натижага эришиш эди. Нинг ўзининг барқарор зарбаси, алдаш, доимий босим ва рақибларига қарши майдоннинг тўрт бурчагида ишлаши билан машҳур. У кетма-кет Олимпиада ўйинларининг яккалик баҳсларида олтин медалларини қўлга киритган ягона аёл бадминтончидир. Шунингдек, Нинг 2003-йилда жаҳон чемпиони бўлди ва мусобақада барча рангдаги жами бешта медалга эга.
| Зҳанг Нинг 张宁 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Шахсий маълумоти | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Мамлакат | Хитой | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Таваллуди |
1975-йил 19-май Жинзҳоу, Лиаонинг, Хитой | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Бўйи | 1.75 м (5 фт 9 ин) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Вазни | 64 кг (141 лб; 10.1 ст) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Аёллар яккаликлари | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Карера рекорди | 385 та ғалаба, 97 та мағлубият | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Энг юқори рейтинг | 1 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Медаллари ва ютуқлари
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Зҳанг биринчи марта 1994-йилда Убер кубоги (аёллар ўртасидаги жаҳон жамоавий чемпионати) мусобақасида Хитойни ҳимоя қилган ва охирги марта 2006-йилда иштирок этган. Гарчи у ҳар доим ҳам ушбу турнирнинг икки йиллик босқичларининг ҳар бирида ўйнаш учун танланмаган бўлса-да, Зҳангнинг Убер кубогидаги ўйинларининг давомийлиги ҳар қандай хитойлик ўйинчининг энг узун муддати ҳисобланади.
Фаолияти
2003-йил
Гарчи Зҳанг илгари 1990-йилларнинг ўрталарида пайдо бўлган бир қатор халқаро очиқ турнирлар ғалабаларини қўлга киритган бўлса-да, унинг жаҳон мусобақасида доминант ўйинчи сифатидаги ютуғи 2003-йилда ИБФ бўйича жаҳон чемпионатида келди, у ерда Зҳанг финалга чиқди. Ҳал қилувчи ўйинда 28 ёшли Зҳанг Нинг ҳамюрти Гонг Руинани 11:6, 11:3 ҳисобида осонликча мағлуб этди.
2004-йил
Кейинги йили Зҳанг 2004-йилги ёзги Олимпиада ўйинларида Хитой учун бадминтон ўйнади. У аёллар ўртасидаги яккалик баҳсларида швециялик Марина Андриэвская ва британиялик Келли Морганни дастлабки икки босқичда мағлубиятга учратди. Чорак финалда Зҳанг гонконглик Wанг Ченни 9:11, 11:6, 11:7 ҳисобида мағлуб этиб, ярим финалга чиқди. У ерда у ватандоши Зҳоу Мини 11:6, 11:4 ҳисобида мағлубиятга учратди. Зҳанг финалда голландиялик Миа Аудинана 8:11, 11:6, 11:7 ҳисобида мағлуб этиб, олтин медални қўлга киритди. 10 йил аввал Убер кубогининг ҳал қилувчи баҳсида Аудинага ютқазган 29 ёшли бадминтончи учун бу ажойиб тарздаги қасос бўлди. Олимпиададаги ғалабаси билан Зҳанг кетма-кет йилларда жаҳон чемпионати ва Олимпиада ўйинларида ғалаба қозонган дунёдаги учта яккалик ўйинчидан бирига айланди, қолганлари Суси Сусанти ва Тауфик Ҳидоят эди.
2005-йил
Зҳанг, шунингдек, ғалаба қозонганидан кейин кўплаб унвонларга эга бўлди. У 2005-йилги Хитой очиқ мусобақасида Хиэ Хингфангни 3:11, 11:4, 11:8 ҳисобида мағлуб этди, аммо 2005-йилги жаҳон чемпионати финалида Зҳанг Хиэ Хингфангга 8:11, 11:9, 3:11 ҳисобида имкониятни бой берди.
2006-йил
2006-йилда Зҳанг яна жаҳон чемпионати финалига чиқди, аммо у ҳали ҳам Хингфангни мағлуб эта олмади. Бу сафар у 16:21, 14:21 ҳисобида мағлуб бўлди. Бироқ, Зҳанг Япония очиқ чемпионатида Хингфангни 21-11, 16-21, 30-29 ҳисобида мағлубиятга учратиб, қасос олди. Шу билан улар халқаро турнирда 19-марта тўқнаш келди ва 9:9 ҳисобидаги дуранг ўзгартирилди.
Бу йил давомида таниқли голландиялик ҳужжатли кинорежиссор Роэл ван Дален Зҳанг Нинг ҳаётига бағишланган „Олймпиc Жоурней — Тҳе Роад то Беижинг“ ҳужжатли филмини суратга олди ва у бутун дунё бўйлаб телевидение орқали намойиш этилди.
2007-йил
2007-йилда Зҳанг Хингфангни 21:18, 19:21, 21:3 ҳисобида мағлуб этиб, олти марта ўзининг бешинчи Сингапур очиқ чемпионлигини қўлга киритди. Жаҳон чемпионатида Хингфанг учинчи раундда малайзиялик Wонг Меw Чоо томонидан мағлуб бўлди ва бу Зҳангни чемпионлик учун фаворит қилди. Бироқ уни ярим финалда Wанг Чен тўхтатди. Бу Ван Чен уни 2007-йилги Индонезия очиқ чемпионатидан кейин иккинчи марта мағлуб этиши эди. Зҳангнинг ҳамюрти Зҳу Лин финалда Wангни 21:8, 21:12 ҳисобида мағлуб этди. Пекиндаги Луcк Инвитатионал турнирида Зҳанг Зҳу Лин билан тўқнаш келиш учун ярим финалга чиқди, бироқ жароҳати туфайли мусобақани тарк этди.
Дания очиқ чемпионатида у финалга чиқди, бироқ сон жароҳати туфайли ватандоши Лу Ланга 17:21, 14:21 ҳисобида ютқазди. Зҳанг Франсия очиқ чемпионатининг ярим финалига ҳам чиқди, аммо маҳаллий чемпион Пи Хонгян уни муваффақияцизликка учратди.
Хитой очиқ турнирида Зҳанг ярим финалда малайзиялик Wонг Меw Чоога тўғридан-тўғри мағлуб бўлди. Зҳанг жароҳат ва чарчоқни ғалабани йўқотишининг асосий сабаблари сифатида кўрсатди.
2008-йил
Зҳангнинг 2008-йилги мавсуми Малайзия очиқ чемпионатининг биринчи босқичидаги мағлубият билан бошланди. Уни турнирда ёш жамоадошларига ҳам мураббийлик қилаётганини кўришган. Корея очиқ чемпионатида Зҳенг чорак финалда собиқ ҳамюрти Зҳоу Мига ютқазди. Зҳоу ҳозир Гонконгда ўйнайди. Бутун Англия турнирида Чжан ва Хиэ, энг яхши 2 ўйинчи, биринчи босқичда мағлуб бўлди. Бироқ, иккаласи ҳам Швейсария очиқ чемпионати 22-халқаро учрашувида финалга чиқиш учун кучли ўйин билан қайтди. Олдинги учта турнирда чорак финалдан ўта олмаган Зҳанг учун финалда бўлиш енгиллик эди. Шундай бўлса-да, Хиэ Зҳангни 21:18, 21:17 ҳисобида мағлуб этди ва 11:11 ҳисобида дурангга эришди.
Кейинчалик Пекин Олимпиада ўйинларида Зҳанг учинчи раундда жанубий кореялик Жун Чже Юнни мағлуб этиб, чорак финалга йўл олди. Кейин у бешинчи рақам остида таснифланган франсиялик Пи Хонгян ва индонезиялик Мария Кристин Юлиантини 21:15, 21:15 ҳисобида мағлубиятга учратиб, финалга чиқди. У ерда Зҳанг ватандоши ва дунёнинг биринчи рақамли бадминтончиси Хиэ Хингфанг билан тўқнаш келди ва қийин учликда 21-12, 10-21, 21-18 ҳисобида ғалаба қозониб, олтин медаллари сонини яна биттага кўпайтирди. Зҳанг Олимпиаданинг яккалик баҳсларида чемпионлик унвонини ҳимоя қилган биринчи бадминтончи бўлди, гарчи кўпчилик унинг 33 ёшида буни уддалай олишига шубҳа қилган бўлса ҳам. У қўшимча равишда 2008-йилги ёзги Олимпиада ўйинларининг ёпилиш маросимида байроқдор сифатида Хитой вакили этиб сайланди.
Истеъфо
2008-йилги Олимпиада ўйинларидан сўнг нафақага чиқиш режасини аввалроқ эълон қилган ҳолда, 2008-йил ноябр ойида Шанхайда бўлиб ўтган Бадминтон бўйича Хитой очиқ чемпионатида Зҳанг ва Хитой терма жамоасининг бошқа нафақага чиққан аъзолари учун нафақага чиқиш маросими бўлиб ўтди[1][2]. Зҳанг 2008-йил 23-ноябрда Шанхайда бўлиб ўтган бадминтон бўйича Хитой очиқ мусобақаси арафасида Хитой миллий терма жамоасидаги яна беш нафар жамоадоши билан ўзининг нафақага чиқишини нишонлаш маросимида мукофот олаётганда йиғлаб юборди[3]. Нафақага чиққанидан сўнг, Зҳанг Нинг дарҳол Хитой терма жамоаси билан келажакдаги яккалик ўйинчиларини тайёрлаш ва тарбиялашда ишлай бошлади. Аммо 2018-йилда у Убер кубогида жамоанинг паст кўрсаткичидан кейин Хитойнинг бадминтон бўйича аёллар терма жамоаси мураббийи лавозимига Луо Йиганг билан алмаштирилди[4].
Ютуқлари
Олимпиада ўйинлари
Аёллар яккаликлари
| Йил | Жой | Рақиб | Ҳисоб | Натижа |
|---|---|---|---|---|
| 2004 | Гоуди Олимпия зали, Афина, Греция |  Миа Аудина
|
8-11, 11-6, 11-7 |  Олтин
|
| 2008 | Пекин Технология Университети Гимназияси, Пекин, Хитой |  Хиэ Хингфанг
|
21-12, 10-21, 21-18 | Олтин
|
Жаҳон чемпионатлари
Аёллар яккаликлари
| Йил | Жой | Рақиб | Ҳисоб | Натижа |
|---|---|---|---|---|
| 2001 | Паласио де Депортес де Сан Пабло, Севилла, Испания | Зҳоу Ми
|
5-11, 9-11 |  Бронза
|
| 2003 | Натионал Индоор Арена, Бирмингем, Англия | Гонг Руина
|
11-6, 11-3 |  Олтин
|
| 2005 | Арроwҳеад Понд, Анаҳеим, Америка Қўшма Штатлари | Хиэ Хингфанг
|
8-11, 11-9, 3-11 |  Кумуш
|
| 2006 | Паласио де Депортес де ла Комунидад, Мадрид, Испания | Хиэ Хингфанг
|
16-21, 14-21 | Кумуш
|
| 2007 | Путра ёпиқ стадиони, Куала Лумпур, Малайзия |  Wанг Чен
|
11-21, 15-21 | Бронза
|
Жаҳон кубоги
Аёллар яккаликлари
| Йил | Жой | Рақиб | Ҳисоб | Натижа |
|---|---|---|---|---|
| 2005 | Олимпия боғи, Йиянг, Хитой | Хиэ Хингфанг
|
19-21, 16-21 | Кумуш
|
| 2006 | Олимпия боғи, Йиянг, Хитой | Wанг Йихан
|
19-21, 18-21 | Бронза
|
Осиё чемпионати
Аёллар яккаликлари
| Йил | Жой | Рақиб | Ҳисоб | Натижа |
|---|---|---|---|---|
| 1999 | Куала Лумпур Бадминтон стадиони, Куала Лумпур, Малайзия | Е Зҳаойинг
|
8-11, 5-11 | Кумуш
|
| 2001 | ПҳилСпорц Арена, Манила, Филиппин | Wанг Чен
|
11-1, 11-3 | Олтин
|
| 2002 | Нимибутр стадиони, Бангкок, Таиланд | Зҳоу Ми
|
11-6, 3-11, 8-11 | Кумуш
|
Осиё кубоги
Аёллар яккаликлари
| Йил | Жой | Рақиб | Ҳисоб | Натижа |
|---|---|---|---|---|
| 1996 | 2-сонли Олимпия гимназияси, Сеул, Жанубий Корея | Зенг Яқионг
|
5-11, 11-2, 11-4 | Олтин
|
Шарқий Осиё ўйинлари
Аёллар яккаликлари
| Йил | Жой | Рақиб | Ҳисоб | Натижа |
|---|---|---|---|---|
| 1993 | Шанхай, Хитой | Шен Лианфенг
|
8-11, 8-11 | Бронза
|
Аёллар жуфтлиги
| Йил | Жой | Ҳамкор | Рақиб | Ҳисоб | Натижа |
|---|---|---|---|---|---|
| 1993 | Шанхай, Хитой | Қин Йиюан
|
 Ким Шин-ёунг Шон Хе-жу
|
12-15, 11-15 | Кумуш
|
БWФ Суперсерияси
2006-йил 14-декабрда бошланган ва 2007-йилда жорий этилган БWФ Суперсерияси Бадминтон Бутунжаҳон Федерацияси (БWФ) томонидан рухсат этилган элита бадминтон турнирлари сериясидир. БWФ Суперсерияси икки даражага эга: Суперсериялар ва Суперсериялар Премиэр. Суперсерия мавсуми 2011-йилда жорий этилган бутун дунё бўйлаб ўн иккита турнирни ўз ичига олади, муваффақиятли ўйинчилар йил охирида бўлиб ўтадиган БWФ Суперсериэс финалига таклиф қилинади.
Аёллар яккаликлари
| Йил | Турнир | Рақиб | Ҳисоб | Натижа |
|---|---|---|---|---|
| 2007 | Швейсария очиқ турнири | Лу Лан
|
21-16, 21-18 |  Ғолиб
|
| 2007 | Сингапур очиқ | Хиэ Хингфанг
|
21-18, 19-21, 21-3 | Ғолиб
|
| 2007 | Чина Мастерс | Хиэ Хингфанг
|
11-21, 21-8, 21-23 |  Иккинчи ўрин
|
| 2007 | Дания очиқ турнири | Лу Лан
|
17-21, 14-21 | Иккинчи ўрин
|
| 2008 | Швейсария очиқ турнири | Хиэ Хингфанг
|
18-21, 17-21 | Иккинчи ўрин
|
- Суперсерия турнирлари
- Суперсерия Премиэр турнирлари
- Суперсерия Финал турнирлари
ИБФ Жаҳон Гранд Приси
Бадминтон бўйича Жаҳон Гранд Присини ўтказиш Халқаро Бадминтон Федерацияси (ИБФ) томонидан 1983-йилдан 2006-йилгача рухсат этилган.
Аёллар яккаликлари
| Йил | Турнир | Рақиб | Ҳисоб | Натижа |
|---|---|---|---|---|
| 1994 | Франсия очиқ турнири |  Лиу Юҳонг
|
7-11, 11-7, 11-7 | Ғолиб
|
| 1994 | Брунеи очиқ турнири | Ҳу Нинг
|
11-3, 6-11, 11-6 | Ғолиб
|
| 1996 | Швеция очиқ турнири | Ра Кюнг-мин
|
6-11, 11-2, 11-4 | Ғолиб
|
| 1996 | Малайзия очиқ турнири | Wанг Чен
|
11-7, 11-8 | Ғолиб
|
| 1996 | Хитой очиқ турнири | Wанг Чен
|
11-6, 11-6 | Ғолиб
|
| 1998 | Бутун Англия очиқ турнири | Е Зҳаойинг
|
5-11, 8-11 | Иккинчи ўрин
|
| 1998 | Малайзия очиқ турнири | Даи Юн
|
11-1, 11-3 | Ғолиб
|
| 2001 | Сингапур очиқ турнири | Даи Юн
|
7-1, 4-7, 7-2 | Ғолиб
|
| 2002 | Корея очиқ турнири | Гонг Руина
|
7-0, 5-7, 7-1, 7-2 | Ғолиб
|
| 2002 | Сингапур очиқ турнири | Зҳоу Ми
|
6-11, 3-11 | Иккинчи ўрин
|
| 2002 | Индонезия очиқ турнири | Гонг Руина
|
6-11, 7-11 | Иккинчи ўрин
|
| 2002 | Хитой очиқ турнири | Гонг Руина
|
5-11, 8-11 | Иккинчи ўрин
|
| 2003 | Швейсария очиқ турнири | Wанг Чен
|
Тугалланмаган | Ғолиб
|
| 2003 | Сингапур очиқ турнири | Зҳоу Ми
|
11-0, 11-8 | Ғолиб
|
| 2003 | Германия очиқ турнири |  Cамилла Мартин
|
11-7, 11-3 | Ғолиб
|
| 2003 | Гонконг очиқ турнири | Гонг Руина
|
11-5, 11-9 | Ғолиб
|
| 2004 | Корея очиқ турнири | Жун Жаэ-ёун
|
11-6, 11-5 | Ғолиб
|
| 2004 | Малайзия очиқ турнири | Зҳоу Ми
|
9-11, 11-7, 11-8 | Ғолиб
|
| 2004 | Сингапур очиқ турнири | Зҳоу Ми
|
11-8, 11-1 | Ғолиб
|
| 2005 | Германия очиқ турнири | Хиэ Хингфанг
|
5-11, 4-11 | Иккинчи ўрин
|
| 2005 | Бутун Англия очиқ турнири | Хиэ Хингфанг
|
3-11, 9-11 | Иккинчи ўрин
|
| 2005 | Япония очиқ турнири | Хиэ Хингфанг
|
11-7, 11-8 | Ғолиб
|
| 2005 | Сингапур очиқ турнири | Зҳоу Ми
|
11-5, 11-7 | Ғолиб
|
| 2005 | Малайзия очиқ турнири | Зҳу Лин
|
11-6, 11-2 | Ғолиб
|
| 2005 | Чина Мастерс | Зҳоу Ми
|
11-3, 5-11, 11-3 | Ғолиб
|
| 2005 | Гонконг очиқ турнири | Хиэ Хингфанг
|
11-4, 1-11, 11-6 | Ғолиб
|
| 2005 | Хитой очиқ турнири | Хиэ Хингфанг
|
3-11, 11-4, 11-8 | Ғолиб
|
| 2006 | Германия очиқ турнири | Лу Лан
|
11-8, 11-3 | Ғолиб
|
| 2006 | Бутун Англия очиқ турнири | Хиэ Хингфанг
|
6-11, 11-4, 2-11 | Иккинчи ўрин
|
| 2006 | Хитой Тайпейи очиқ турнири | Хиэ Хингфанг
|
21-15, 21-15 | Ғолиб
|
| 2006 | Малайзия очиқ турнири |  Траcей Ҳаллам
|
21-12, 21-13 | Ғолиб
|
| 2006 | Гонконг очиқ турнири | Хиэ Хингфанг
|
Тугалланмаган | Иккинчи ўрин
|
| 2006 | Япония очиқ турнири | Хиэ Хингфанг
|
21-11, 16-21, 30-29 | Ғолиб
|
Аёллар жуфтлиги
| Йил | Турнир | Ҳамкор | Рақиб | Ҳисоб | Натижа |
|---|---|---|---|---|---|
| 1993 | Голландия очиқ турнири | Жоанне Гооде
|
 Финарсиҳ Лили Тампи
|
9-15, 3-15 | Иккинчи ўрин
|
Танланган рақибларга қарши рекордлари
Қуйида Зҳанг Нингнинг йил якуни бўйича финалчилар, жаҳон чемпионати ярим финалчилари ва Олимпиада чорак финалчиларига нисбатан рекордлари келтирилган:
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Манбалар
- ↑ „Арчивед cопй“. 16-феврал 2009-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 22-декабр 2008-йил.
- ↑ „Ветеран Олймпиc анд wорлд бадминтон чампионс ретире - Спорц Неwс - СИНА Энглиш“.
- ↑ „Ветеран бадминтон чампионс ретире -- чина.орг.cн“.
- ↑ „Оверҳаул бегинс ас Чина wомен'с бадминтон cоач Зҳанг Нинг ис фиред“ (13-июн 2018-йил).