Zimbabveda Islom
Зимбабведа ислом динига эътиқод қилувчилар сони кўп эмас, бу мамлакат аҳолисининг 1 % дан камроғи унга амал қилади[1].
Тарихи
Ислом араб савдогарлари ва қул савдогарлари билан бирга Шарқий Африка қирғоқларидан Зимбабве ҳудудига кириб кела бошлади. Археолог Ж. Т. Бентнинг фикрича, ўрта асрлардаги Буюк Зимбабве Мономотапа давлатининг асосий шаҳрини (тахминан 1130 й.) араблар қурган[2]. Занзибар султонлигида Уммон Ал Саидлар сулоласи ҳукмронлиги даврида араб қул савдогарлари Зимбабве ҳудудига Танзания, Малави ва Мозамбик соҳилларидаги базаларидан етиб келишган. Юзлаб йиллар давомида Зимбабве ва қўшни давлатлардан тўрт миллиондан ортиқ қул ўғирлаб кетилган ва Ҳиндистон ва Арабистонга сотилган. Колония даврида Замбияга кўплаб мусулмонлар келган. Улар асосан Ҳиндистон ва Покистондан келганлар эди. Маникаленд минтақасида олмос конлари топилганидан кейин мамлакатга Шимолий ва Ғарбий Африкадан кўп сонли мусулмонлар келган. Яо қабиласидан бўлган мусулмонлар қўшни Малавидан кўчиб келган. Мамлакатнинг туб аҳолисининг оз қисми ҳам ислом динини қабул қилган[3]. 1992-йилда мусулмон радикализмининг кучайишидан қўрқиб, Зимбабве ҳукумати мусулмонлар учун жамоат намозларини ўқишни тақиқлашини эълон қилди[4].
Рақамлар
Зимбабве аҳолисининг аксарияти насроний ва анъанавий, ислом эса озчилик дини бўлиб қолмоқда. Турли манбаларга кўра, ислом динига асосан Осиё, Шимолий ва Ғарбий Африкадан келган 50-200 минг муҳожир эътиқод қилади, бу эса аҳолининг 1 % дан камроғини ташкил қилади[5][6] . Зимбабве конституцияси дин эркинлигига рухсат беради. Мамлакатда хорижий миссионерлик гуруҳлари мавжуд. Масжидлар деярли барча йирик шаҳарларда жойлашган. Масжидлар Африка мусулмонлари агентлиги томонидан молиялаштирилади, бу эса ўз навбатида Қувайтдан маблағ олади[7].
Манбалар
- ↑ „Зимбабwе“. У.С. Департмент оф Стате. 2018-йил 4-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 10-январ.
- ↑ «Васт Руинс ин Соутҳ Африcа- Тҳе Руинед Cитиэс оф Машоналанд», Тҳе Неw Ёрк Тимес, 1892-12-18, п. 19.. .
- ↑ „Тҳе импаcт оф тҳе славе траде он Африcа“. Ле Монде дипломатиқуэ (1998-йил 1-апрел).
- ↑ „Зимбабwе Барс Cалл то Ислам“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (1992-йил 14-ноябр). 2017-йил 12-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 10-январ.
- ↑ „Зимбабwе Чристианс анд Муслимс сеэк cооператион“ (2001-йил 20-июн). 2001-йил 20-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-июл.
- ↑ „Адҳеренц.cом“. www.адҳеренц.cом. 2013-йил 20-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-июл.
- ↑ Жамес Гоw, Фунми Олонисакин, Эрнст Дижхҳоорн. Милитанcй анд Виоленcе ин Wест Африcа: Религион, политиcс анд радиcалисатион. Роутледге, 2013-07-18. ИСБН 9781135968571. Wайбаcк Мачинедаги асл нусхадан архивланган архив нусхаси. (9-январ 2017-йил)